Latecomer

La Chute v.2

2012-01-25T01:03:00.000Z

Όταν διάβασα για το τροχαίο θυμήθηκα πως μερικές εβδομάδες πριν, αποκλεισμένος σε έναν ξενώνα από τα χιόνια, άκουγα τον Κώστα να μου διηγείται πως κατάφερε τον Αγγελόπουλο να παραβρεθεί σε μια τιμητική εκδήλωση για τα 40χρονα της "αναπαράστασης" που είχε γυριστεί στα μέρη μας. Λίγο αργότερα που έμαθα και την κατάληξη του τροχαίου, σκέφτηκα πως θα στεναχωρήθηκε ο Κώστας που σε τόση εκτίμηση τον είχε και μου έδειχνε τις σχετικές φωτογραφίες με τόσον ενθουσιασμό (και 'γω να πασχίζω να κρύψω το πόσο λίγα έχω δει από τις ταινίες του, τα περισσότερα ούτε καν ως το τέλος), μα η αλήθεια είναι πως δεν πρόλαβα να σκεφτώ και πολύ. Διότι άρχισε εκείνος ο ορυμαγδός στα social media που μου θύμισε εκείνον τον φίλο που συζητούσαμε πριν από καιρό:

Πόσο θαυμάζουμε τους κυρίους μας που πια δε μιλούν κι έχουν το στόμα γεμάτο χώμα! Ο σεβασμός τότε έρχεται εντελώς φυσικά, ο σεβασμός που μπορεί και να περίμεναν όλη τους τη ζωή από μας. Ξέρετε όμως γιατί είμαστε πάντοτε πιο δίκαιοι και πιο γενναιόδωροι με τους νεκρούς; Ο λόγος είναι απλός. Δεν υπάρχει υποχρέωση μαζί τους. Μας αφήνουν ελεύθερους, όλος ο χρόνος είναι στη διάθεσή μας, να στριμώξουμε το σέβας μας ανάμεσα στο κοκτέηλ και μια ευγενική ερωμένη, με λίγα λόγια, στο νεκρό χρόνο. Αν μας δημιουργούσαν κάποια υποχρέωση, θα 'ταν στη μνήμη, και η μνήμη μας είναι βραχεία. Όχι, τον νωπό νεκρό αγαπάμε στους φίλους μας, τον αλγεινό νεκρό, τη συγκίνησή μας, τον εαυτό μας τελικά.

-------------------------------------------------------------------------

Ελπίζω οι φίλοι που θα ετοιμάσετε κάτι για τον Αγγελόπουλο να μην αποκαρδιωθείτε απ' αυτήν μου την ανάρτηση. Φαντάζομαι πως αν και εσείς είδατε ένα timeline να ξεχειλάει θλιμμένους αποχαιρετισμούς και δηλώσεις που δεν λυπήθηκαν τις λέξεις (σαν κι αυτές που θα δούμε τις επόμενες μέρες στα κανάλια) θα με καταλάβετε.

Αφορισμοί

2011-11-05T20:25:00.000Z

Υπάρχει μια ομάδα ανθρώπων που:

1. Πιστεύει πως όσο δυνατότερα φωνάξεις ή όσο περισσότερες αιχμηρές φράσεις και επιτηδευμένες λέξεις χρησιμοποιήσεις, τόσο πειστικότερος γίνεσαι.

2. Γνωρίζει πολύ καλά τι δεν πρέπει να κάνει, αλλά εξακολουθεί να το κάνει γιατί έχει την αίσθηση πως θα μπορεί το ατόπημα να παραγράφεται συνεχώς, ελπίζοντας σε μια δικαιολογία του τύπου "δε βαριέσαι, όλοι τα ίδια κάνουνε".

3. Αυτός που θα διορθώσει τα λάθη τους και θα προσπαθήσει να τους εξηγήσει πως να τα αποφύγουν στο μέλλον, έχει πιθανότατα περάσει πολύ περισσότερες ώρες απελπισίας προσπαθώντας να τα καταλάβει απ' ότι οι ίδιοι κάνοντάς τα. Επίσης, η προσπάθειά του είναι αμφιβόλου αποτελεσματικότητας.

4. Περιλαμβάνει και μια μικρή μειοψηφία η οποία αποτελεί την εξαίρεση στον κανόνα και επιτρέπει μια μικρή αισιοδοξία πως τελικά η ανθρωπότητα ίσως να μην επιστρέψει τόσο σύντομα στη Νεολιθική εποχή.

Αναφέρομαι, ασφαλώς, στους προπτυχιακούς φοιτητές με των οποίων τις εκλεκτές δημιουργίες παλεύω τις τελευταίες μέρες.

Οδηγίες προς φερέλπιδες πεζοπόρους

2011-08-26T05:05:00.000+01:00

Για την δρακόλιμνη της Τύμφης έχω ξαναμιλήσει πριν από καιρό. Είναι μια από τις αγαπημένες μου βόλτες και όταν μπορώ ανεβαίνω να της πω ένα 'γεια'. Συνήθως τυχαίνει να βρεθώ εκεί είτε αργά τον Αύγουστο-Σεπτέμβρη είτε νωρίς τον Μάιο-Ιούνιο. Φέτος όμως είχα την ατυχή έμπνευση να βρεθώ στο βουνό καταμεσής της τουριστικής σαιζόν και να συναντήσω αυτό το χαριτωμένο είδος της ελληνικής ορεινής πανίδας που ακούει στο όνομα "πεζοπόρος της μιας (και πιθανότατα τελευταίας) φοράς". Αναφέρομαι στον τύπο που θα συγκεντρώνει ένα ή περισσότερα από τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:

α) Στην ανάβαση: Θα με προσπεράσει με γρήγορο ρυθμό και θα με χαιρετήσει με ύφος ορεινού καταδρομέα. Εάν πιάσουμε κουβέντα η πρώτη ερώτηση συνήθως θα είναι "έχεις ξανανέβει;". Μια και η απάντηση θα είναι καταφατική η επόμενη ερώτηση θα είναι "πόση ώρα θέλουμε;". Στην απάντηση πως χρειάζεται ακόμη ένα δίωρο και πως δεν χρειάζεται να πάει του σκοτωμού θα χαμογελάσει συγκαταβατικά και θα συνεχίσει τον δρόμο του με τον ίδιο ρυθμό.

β) Στην κατάβαση: Όταν τον ξαναπετύχω στην κατάβαση (την δική του κατάβαση γιατί εγώ ακόμα ανεβαίνω) θα έχει υποστεί μια μαγική μεταμόρφωση. Το ύφος του καταδρομέα εκλάπη από τα πνεύματα του βουνού και έχει αντικατασταθεί από ύφος αφυδατωμένου Ιταλού αιχμαλώτου πολέμου μετά την πολιορκία του Τομπρούκ. Φυσικά δεν θα προλάβω να του πω ότι δεν χρειαζόταν να πάει του σκοτωμού διότι βιάζεται να μοιραστεί την απογοήτευσή του για τον προορισμό: "Η δρακόλιμνη ήταν απογοητευτική, δεν ήταν όπως την περίμενα και τα δρακάκια τα περίμενα μεγαλύτερα". Θα τον αφήσω με ένα χαμόγελο μα λίγο παρακάτω θα συναντήσω κι άλλη ομάδα πεζοπόρων της πρώτης φοράς. Παρά την απογοήτευση οι καλοί τρόποι δεν τους αφήνουν κι έτσι θα μας απευθύνουν ένα συμπονετικό "κρίμα στον κόπο σας παιδιά". Εφόσον έχω ξανακάνει την ίδια βόλτα είμαι δικαιούχος επιπρόσθετης συμπόνιας, οπότε ο δεύτερος της παρέας θα μου πει "χαρά στο κουράγιο σου που το έκανες και το ξανακάνεις". Ήδη καταριέμαι την τύχη μου και προσπαθώ να τονώσω το ηθικό του φίλου που έφερα για πρώτη φορά στο βουνό.

Φίλε πεζοπόρε που έτυχε να περάσεις τις διακοπές σου στα Ζαγόρια και θεώρησες καλή ιδέα να ανέβεις μια βόλτα στην δρακόλιμνη (και καλά έκανες). Οι οδηγίες που θα ακολουθήσουν είναι για σένα διότι αρρωσταίνω στην σκέψη ότι θα γυρίσεις στην Αθήνα και θα περιγράφεις το αγαπημένο μου βουνό σαν το πιο αφιλόξενο και υπερτιμημένο μέρος στη γη:

1. Πεζοπορία: Μην ξεγελιέσαι από τις τρεισήμισι ώρες που είναι η διαδρομή. Στο βουνό δεν λέει τίποτε το ότι έχεις πάει από το Παγκράτι στην Καλλιθέα με τα πόδια τότε που είχαν απεργία τα ταξί. Έχεις ανώμαλο έδαφος και σημαντική υψομετρική διαφορά, συνεπώς σκέψου το σοβαρά κι αν ακόμα πιστεύεις πως αξίζει τον κόπο η φωτογραφία που θα βγάλεις για το facebook φρόντισε τουλάχιστον να μην πας του σκοτωμού.

2. Προσδοκίες: Ναι, ξέρω πως είδες εκείνη την τέλεια φωτογραφία με το καταπράσινο χορτάρι γύρω από την λίμνη και το χιόνι δεξιά και αριστερά της. Εφόσον όμως αποφάσισες να ανέβεις στο βουνό τέλη Ιουλίου προσπάθησε να μην απογοητευτείς ιδιαίτερα που το χορτάρι δεν είναι και τόσο καταπράσινο και που δεν υπάρχει δείγμα από χιόνι. Δεν έβαλα τα γέλια μόνο και μόνο γιατί σεβάστηκα την κούρασή σου, στο λέω τώρα εκ των υστέρων, μα θυμήσου πως μιλάμε για μεσογειακό βουνό και μάλιστα με το ζόρι λίγο πάνω από τα 2000 μέτρα. Εάν θέλεις χιόνι μπορείς να περάσεις μέσα-τέλη Μαΐου.

3. Τα δρακάκια: Παρά τους σχετικούς μύθους πρόκειται για αλπικούς τρίτωνες. Δεν ξέρω πόσο μεγάλα περίμενες να είναι αλλά αν περίμενες κάτι τέτοιο άργησες μερικές δεκάδες εκατομμύρια χρόνια. Για την ακρίβεια, τα μεγάλα αμφίβια εξαφανίστηκαν με ελάχιστες εξαιρέσεις πριν ακόμα κι από τους δεινόσαυρους. Μάθε να τα εκτιμάς λοιπόν γι αυτό που είναι: μικρά χαριτωμένα ζωάκια που κολυμπάνε αστεία και τα οποία δεν θα έχεις την ευκαιρία να ξαναδείς αλλού, γιατί στην Ελλάδα ζούνε μόνο σε ορισμένες λίμνες της αλπικής ζώνης.

--------------------------------------------------------------------------------
Καλό χειμώνα να έχουμε!

Της πλατείας μου η σημαία (τα όρια της πλατείας)

2011-06-14T16:09:00.003+01:00

Μπορεί η σύγχρονη πλατεία να έχει τις καταβολές της στην αρχαία ή τη μεσαιωνική αγορά, το σημείο δηλαδή που χτυπούσε η καρδιά της πόλης, μα έκτοτε έχει κυλήσει πολύ νερό στο αυλάκι. Η πλατεία ενός χωριού ίσως να εκπληρώνει ακόμη αυτή την λειτουργία μα όχι αυτή της μητρόπολης. Η μορφολογία της δεν έχει αλλάξει και πολύ, εξακολουθεί να είναι ένας μεγάλος ανοιχτός χώρος που συγκεντρώνει γύρω του επιβλητικά δημόσια κτίρια και μνημεία που διαλαλούν την ισχύ και τον πλούτο (ή την απουσία τους) της κοινότητας στα ίδια τα μέλη της αλλά και στους εκτός. Αυτό που έχει αλλάξει είναι η κλίμακα. Η ισχύς που προβάλλεται στην κεντρική πλατεία δεν είναι πια αυτή του τοπικού βαρώνου, μα αυτή του σύγχρονου βιομηχανοποιημένου κράτους. Ούτε ο ρόλος μα ούτε κι ο συμβολισμός της πλατείας είναι ο ίδιος μετά από αυτή τη μετάβαση.

Η πλατεία είναι πλέον καταδικασμένη να είναι και να μην είναι το κέντρο της πολιτικής ζωής την ίδια στιγμή. Εξακολουθεί μεν να αποτελεί τον κύριο δημόσιο χώρο που μπορούν να βρεθούν οι πολίτες, μα από την άλλη δεν αποτελεί παρά μόνο ένα μικρό μέρος του εθνικού πολιτικού χώρου. Η όψη της σύγχρονης πλατείας κρύβει δύο πολύ διαφορετικούς κινδύνους. Αφενός μεν το άτομο, ως μονάδα, συνθλίβεται από το βάρος της έκτασης του χώρου και των συμβολισμών ισχύος που τον περιβάλλουν και ενισχύεται η αίσθηση ανημποριάς του. Αφετέρου, το άτομο εάν καταφέρει μαζί με άλλους να γεμίσει αυτόν τον χώρο κινδυνεύει να νιώσει ανίκητο, χωρίς όμως να είναι, αγνοώντας πως ο χώρος δεν εκπληρώνει πια την παλιά του λειτουργία μα αποτελεί μικρό μέρος μόνο μιας κατά πολύ ευρύτερης πολιτικής κοινότητας. Μπορεί λοιπόν η πλατεία να ανακτήσει την αρχική της λειτουργία ή -όπως ετέθη και στην πρόσκληση για το αφιέρωμα- "να επιστρέψει η δημοκρατία στις ρίζες της;"

Νομίζω έχω ήδη προδιαθέσει για την αρνητική απάντηση που θα δώσω. Δεν πιστεύω πως με το κίνημα των αγανακτισμένων επιστρέφει η δημοκρατία στον χώρο της. Αφενός μεν γιατί η πλατεία δεν είναι πια ο χώρος της κατ' αποκλειστικότητα. Καλές είναι οι φαντασιώσεις αμεσοδημοκρατίας και συνελεύσεων για όσο κρατάνε , μα δεν μπορούν να κρατήσουν για πάντα ούτε να συμπεριλάβουν όλον τον πληθυσμό. Διάφορες προσπάθειες ξεκίνησαν έτσι μα δεν γνωρίζω καμία που να δούλεψε σε μεγάλη κλίμακα (θυμόμαστε που κατέληξαν τα σοβιέτ και η κομμούνα φαντάζομαι). Είναι άλλο πράγμα να προσπαθήσεις να τρέξεις αμεσοδημοκρατικά μια κατάληψη κτιρίου ή μια παρέμβαση για το πάρκο της γειτονιάς κι άλλο ένα σύγχρονο κράτος.

Δεύτερο και συναφές, το αίτημα για "πραγματική δημοκρατία" είναι αρκετά ασαφές ώστε να το ερμηνεύει καθένας όπως θέλει. Είναι ένα αίτημα που θα είχε κάποιο νόημα εάν υπήρχαν ενδείξεις αλλαγής πολιτικής νοοτροπίας στην κοινωνία, πράγμα που φοβάμαι πως δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα. Δεν μπορώ να πιστέψω πως οι νοικοκυραίοι που φωνάζουν ζητώντας την ησυχία τους και τσουβαλιάζουνε όλον τον πολιτικό κόσμο (και χειροκροτούνται γι αυτό) έχουνε πραγματικά αλλάξει νοοτροπία. Όταν ανέχεσαι και στηρίζεις μια κουτσουρεμένη δημοκρατία επί τριάντα χρόνια και αγανακτείς μόλις σου βάλουν παραπάνω χέρι αυτοί που μέχρι εχτές ψήφιζες, μπορώ μεν να σου δώσω τον πόντο επειδή επιτέλους αποφάσισες να αντιδράσεις μα μην περιμένεις να θεωρήσω πως οι φωνές σου σηματοδοτούν ειλικρινή επιθυμία για "πραγματική δημοκρατία". Για να προλάβω τις κατηγορίες ότι με τη σειρά μου τσουβαλιάζω αυτό το "ετερόκλητο πλήθος κτλ" σας θυμίζω τα ποσοστά που γράφουν τα δύο κόμματα εξουσίας τις τελευταίες δεκαετίες και το ποιοι προηγούνται στις τελευταίες δημοσκοπήσεις.

ΥΓ. Έκανα κάθε προσπάθεια να βγάζει νόημα η ανάρτηση μα την έχω γράψει υπό το κράτος εξουθένωσης κι επιφυλάσσομαι να την διορθώσω μόλις είμαι πιο ξεκούραστος. Απολογίες αν έχω ασάφειες.

DISCLAIMER: Δεν αναφέρεται η παρούσα στο εάν το κίνημα των αγανακτισμένων μπορεί να έχει ή όχι αποτέλεσμα γενικά και αόριστα. Είναι όλα ανοιχτά και μπορεί να βγει κάπου (για καλό ή για κακό) ή και πουθενά. Αυτό στο οποίο αναφέρομαι είναι στο αν σηματοδοτεί "επιστροφή της δημοκρατίας στις ρίζες της" ή είναι απλώς η αντανακλαστική αντίδραση μιας κοινωνίας που δεν αλλάζει προς αυτήν την κατεύθυνση αλλά ζητάει επιστροφή στο status quo ante.

----------------------------

Η παρούσα είναι μέρος του δι-ιστολογικού αφιερώματος "η δημοκρατία στις πλατείες" στο οποίο συμμετέχουν τα ακόλουθα ιστολόγια: βιβλιοθηκάριος, silent, ψαροκόκαλο, renata, krot, κυνοκέφαλοι, ιχνηλασίες, happy hour, rubies and clouds, κουπέπκια, δύτης, roadartist, μπαμπάκης, niemandsrose, potepote, riski, η ζωή στην καταραμένη νήσο, butterfly's world, τσαλαπετεινός

Morning encounters

2011-06-11T10:13:00.000+01:00

Φαίνεται πως από την πρώτη ανάρτηση, το ιστολόγιο ετούτο είναι καταδικασμένο να ασχολείται με τρωκτικά μια φορά τον χρόνο. Κι αφού τα δύο είδη σκίουρων που συναντώνται στο νησί μας τα έχω ήδη καλύψει, σήμερα θα γνωρίσουμε έναν μικροσκοπικό τους συγγενή που συνάντησα στην πρωινή βόλτα. Χωρίς να παίρνω κι όρκο πρόκειται μάλλον για ποντικό του δάσους, αν και προτιμά κυρίως τους φράχτες από θάμνους (στα μέρη μου τα λέγαμε όχτους νομίζω). Εγώ τον συνάντησα στο μονοπάτι δίπλα από το union canal κοντά σε έναν τέτοιον φράχτη. Με το που τον αντίκρισα σκέφτηκα τους αστεϊσμούς που κάναμε με έναν φίλο περπατώντας δίπλα στο ποταμάκι του Εδιμβούργου (το οποίο περνάει μέσα από την πόλη) για το τι δικαιολογίες θα είχανε βρεθεί στην Ελλάδα για να κοπούν τα δέντρα και να μπαζωθεί το ρέμα. Μια από αυτές που είχαμε συμπεριλάβει στη λίστα ήτανε το "κι αυτά τα δέντρα, σκέτη βρωμιά είναι, μαζεύουνε ποντίκια". Πηγή έμπνευσης για τα σχετικά επιχειρήματα δεν θα μπορούσε να είναι άλλος από τον αντιδήμαρχο με το πριόνι που ήδη από το 2007 μας είχε προειδοποιήσει για τους κινδύνους που εγκυμονεί η ανεξέλεγκτη βλάστηση. Αν μη τι άλλο θα πρέπει να αισθάνεται δικαιωμένος. εν πάσει περιπτώσει, στην πρώτη φωτογραφία είναι ο ποντικομικρούλης που λέγαμε και στην δεύτερη είναι πάλι ο ίδιος μόνο που έχω προσθέσει κι ένα κέρμα για κλίμακα. Στην τρίτη φωτογραφία ένας εναγκαλισμός που φοβάμαι πως δεν ήτανε ιδιαίτερα φιλικός. Καλημέρα.

Ευθυνολόγιο αριστεράς

2011-06-06T04:42:00.002+01:00

Επειδή τόσες μέρες που γίνεται το τζέρτζελο στις πλατείες κάθομαι φρόνιμος στη γωνίτσα μου, κι επειδή δε μου βγαίνει να κάτσω να γράψω ένα κατεβατό νααααα με τις απόψεις μου όταν έχω βρει ένα σωρό κείμενα στη μπλογκόσφαιρα με τα οποία να συμφωνώ περισσότερο ή λιγότερο (ή καθόλου), αποφάσισα να συγκεντρώσω την εμπειρία μου από τις σχετικές συζητήσεις σε μια σειρά (κομψών) διαγραμμάτων. Προφανώς η θεματολογία είναι εν προκειμένω η σχετιζόμενη με τους αγανακτισμένους αλλά τα διαγράμματα μπορούν να αναπροσαρμοστούν ώστε να ανταποκρίνονται σε κάθε περίπτωση που ενδεχομένως απασχολεί την επικαιρότητα.

Το πρώτο σχήμα καλύπτει την τρέχουσα φάση, όσο ακόμα δεν φαίνεται κάτι ξεκάθαρα και όλα τα ενδεχόμενα είναι ανοιχτά. Το δεύτερο σχήμα χωρίζεται σε δύο υποπεριπτώσεις αναλόγως της έκβασης του κινήματος των "αγανακτισμένων". Προσοχή στα χρώματα, το ροζουλί-κοκκινωπό αφορά στις ευθύνες της αριστεράς εάν δείξει επιφυλακτικότητα και το ξεπλυμενί πράσινο αν συμμετάσχει. Η μαγεία είναι πως δεδομένου πως οι διάφοροι αριστεροί έχουν προς το παρόν και τις δύο αντιδράσεις, η αριστερά σαν όρος-ομπρέλα πιθανότατα θα τα ακούσει όλα τα παρακάτω ενώ οι επιμέρους αριστεροί σαν άτομα πιθανότατα θα εισπράξουν μόνο ό,τι τους αντιστοιχεί.

(*) Με το "αίσιο" εννοούμε αν το κίνημα των αγανακτισμένων πετύχει όλους ή μέρος των εκπεφρασμένων στόχων του, των όποιων στόχων του δλδ "πτώση της κυβέρνησης", "έξω οι κλέφτες", "περισσότερη δημοκρατία", "έξω από το μνημόνιο", "να οριοθετηθεί η ΑΟΖ" (αμε το είδαμε κι αυτό κάπου) κτλ. Επειδή οι περισσότεροι απ'αυτούς είναι αφηρημένοι και δεν έχουμε την παραμικρή ιδέα για το μετά είμαστε στη σφαίρα του φαντασιακού και δεν θα ρισκάρω υποθέσεις. Υποθέτω όμως πως αν βγει κάτι καλό θα το καταλάβουμε. Όπως θα το καταλάβουμε (ευκολότερα) κι αν ξεφουσκώσει ή ακόμα κι αν βγει κάτι κακό (στην πιο ακραία περίπτωση, αν το αυγό που νομίζαμε/ελπίζαμε ότι έκρυβε κάτι χαριτωμένο σκάσει και τελικά βγει κάτι όχι και τόσο χαριτωμένο).

(1) Κρεμάλα δεν προσέθεσα στο σχηματάκι, παράλειψή μου, απ' ό,τι είδα όμως κυκλοφορούν πολλές εσχάτως στο σύνταγμα, οπότε φωτογραφίστε μια από εκεί και παίξτε το παιχνίδι.

------------------------------------------------------------------------

Η παρούσα είναι μια θεωρητική άσκηση για να δούμε πως η αριστερά ως όρος - σούπα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να νοηματοδοτήσουμε τη συμπεριφορά των γύρω μας που έχουμε χαρτογραφήσει ως ανήκοντες στον χώρο. Ο καθένας μας έχει διαφορετικές προσλαμβάνουσες και εμπειρίες κι επίσης διαφορετική ψυχοσύνθεση και δεν είναι απαραίτητο όλα αυτά να στηρίζονται σε κάποια περισπούδαστη ανάλυση για το τι αποτελεί "γνήσια αριστερή θέση". Συνεπώς, εάν διαφωνείτε με την επιφυλακτικότητα του Latecomer για αυτά που συμβαίνουν στις μέρες μας, παρακαλώ αφήστε την αριστερά έξω απ' αυτό, αυτή ούτως ή άλλως εκ των υστέρων θα φταίει ό,τι κι αν γίνει :)

Σκωτικά εκλογικά μεθεόρτια

2011-05-07T19:18:00.001+01:00

Εχτές όπως πολλοί ήδη γνωρίζετε βγήκανε τα αποτελέσματα των ας πούμε αυτοδιοικητικών εκλογών στο νησί μας. Πριν περάσω στον σχολιασμό, δύο κουβέντες για το εκλογικό σύστημα επιβάλλονται. Σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο είχαμε εκλογές με τη διαφορά πως η Ουαλία, η Σκωτία και η Βόρειος Ιρλανδία ψηφίζανε εκτός από τοπικά συμβούλια και για τα τοπικά κοινοβούλια τα οποία έχουν αποκτήσει με το περίφημο devolution. Εδώ βρίσκεται ένα από τα παράδοξα της βρετανικής πολιτικής σκηνής. Οι Άγγλοι δεν διαθέτουν τοπικό κοινοβούλιο και γι' αυτούς οι αποφάσεις λαμβάνονται αποκλειστικά από το Westminster, το οποίο όμως είναι το εθνικό κοινοβούλιο ολόκληρης της Βρετανίας. Συνεπώς οι Άγγλοι προχτές ψηφίσανε μόνο για τα τοπικά συμβούλια. Αυτός ο διακανονισμός έχει το παράδοξο αποτέλεσμα βουλευτές εκλεγμένοι στη Σκωτία να ψηφίζουνε στο βρετανικό κοινοβούλιο για νόμους που θα εφαρμοστούνε μόνο στην Αγγλία και για τους ίδιους δεν θα έχουνε κανένα πολιτικό κόστος μιας και όπως λέγαμε και στον στρατό τη Σκωτία "δεν την πιάνουνε". Έτσι το 2004 ένα νομοσχέδιο για τα δίδακτρα των πανεπιστημίων πέρασε στην βρετανική βουλή μόνο με την υποστήριξη των Σκωτσέζων εργατικών, οι οποίοι το υπερψηφίσαν εκ του ασφαλούς, μιας και η παιδεία είναι από τους τομείς που έχουνε αποκεντρωθεί και στην Σκωτία βρίσκεται στην αρμοδιότητα του εδώ κοινοβουλίου. Βέβαια οι Άγγλοι μπορούνε να πάρουνε το αίμα τους πίσω κάθε φορά που γίνονται εθνικές εκλογές μιας και είναι πολύ περισσότεροι από τους υπόλοιπους. Έτσι μπορούνε να βγάλουνε κυβέρνηση συντηρητικών για ολόκληρη τη Βρετανία τη στιγμή που η Σκωτία στις τελευταίες εκλογές έστειλε στο Westminster μόλις έναν συντηρητικό βουλευτή από τις 59 έδρες που της αναλογούν.

Οι εκλογές γενικά στη Μεγάλη Βρετανία: Δεν αποτέλεσαν καμία ιδιαίτερη έκπληξη. Στην Αγγλία οι συντηρητικοί μείνανε σταθεροί, οι εργατικοί ανέβηκαν και οι LibDems όπως ήτανε φυσικό κι επόμενο κατακρημνίστηκαν (αποτελέσματα για Αγγλία εδώ). Οι LibDems του Clegg πιάσανε τα χαμηλότερα ποσοστά από ιδρύσεώς τους και ο Clegg δήλωσε πως κατηγορήθηκαν για τις περικοπές της συγκυβέρνησής τους με τους συντηρητικούς. Προσωπικά δε νομίζω να ξαφνιάστηκε. Άλλωστε ο ψηφοφόρος των συντηρητικών ξέρει τι να περιμένει από το κόμμα που υποστηρίζει. Οι ψηφοφόροι των LibDems νομίζω πως θα νιώσανε κάπως βλάκες (εφόσον δεν μπόρεσαν να διδαχτούνε από την χρόνια παρόμοια πάθηση των Ελλήνων ομολόγων τους) που ψηφίσανε ένα κόμμα που δήλωνε προεκλογικά πως θα αντισταθεί σε περικοπές μόνο και μόνο για να το δούνε να τις εφαρμόζει μαζί με τους συντηρητικούς.

Οι εκλογές στη Σκωτία: Αν και τα αποτελέσματα ήτανε αναμενόμενα ως προς την πτώση των LibDems και στη Σκωτία, οι εκλογές αυτές φέρανε τα ίσα ανάποδα εδώ στον Βορρά. Οι εκλογές μας λοιπόν είχανε 2 μεγάλους χαμένους έναν μεγάλο κι έναν μικρό κερδισμένο και έναν που ούτως ή άλλως στην Σκωτία είναι "τι είχαμε τι χάσαμε". Σημειώνουμε πως το Σκωτικό κοινοβούλιο έχει 129 έδρες (πλειοψηφία στις 65). Τα αποτελέσματα βρίσκονται εδώ.

α) οι χαμένοι: Ο αναμενόμενος χαμένος είναι οι LibDems που μπορέσανε να κρατήσουνε μόνο τα δύο νησιωτικά συμπλέγματα των Shettland και Orkney. Από τις 17 έδρες που είχανε στη βουλή του 2007 μείνανε με 5 στο καινούργιο κοινοβούλιο. Ο επικεφαλής τους, Tavish Scott, παραιτήθηκε μετά τα αποτελέσματα αφού άφησε και μια μπηχτή προς την κεντρική ηγεσία του κόμματος πως "χρειάζεται να αλλάξουνε κατεύθυνση". Ο μη αναμενόμενος χαμένος ήτανε οι Εργατικοί. Οι 37 έδρες τους στο κοινοβούλιο υπολείπονται κατά 7 αυτών που είχανε στο προηγούμενο. Όχι μόνο δεν καταφέρανε να εξαργυρώσουνε τη δυσαρέσκεια για την κυβέρνηση μα χάσανε κιόλας το κάστρο της Γλασκώβης την οποία κρατούσανε από το 1999. Και ο δικός τους επικεφαλής δήλωσε πως θα παραιτηθεί το φθινόπωρο.

β) οι κερδισμένοι: Ο μεγάλος κερδισμένος των εκλογών είναι το εθνικιστικό κόμμα SNP. Είναι αυτοί που καρπώθηκαν τις απώλειες και των τριών άλλων κομμάτων. Συγκεντρώσανε λοιπόν 69 έδρες, 23 παραπάνω από αυτές που κρατούσανε στην προηγούμενη βουλή. Στο κοινοβούλιο του 2007 σχηματίζανε κυβέρνηση μειοψηφίας με αποτέλεσμα να μην μπορέσουν να εφαρμόσουνε το παλιό τους σχέδιο για δημοψήφισμα με το ερώτημα της απόσχισης από το Ηνωμένο Βασίλειο. Πλέον έχουνε την πρώτη στην ιστορία του Σκωτικού κοινοβουλίου απόλυτη πλειοψηφία και όπως όλα δείχνουν θα πάνε για το δημοψήφισμα. Το αποτέλεσμα δίκαια μπορεί να χαρακτηριστεί ιστορικό γιατί για πρώτη φορά στην ιστορία του το SNP κατάφερε να κερδίσει τα μεγάλα αστικά κέντρα της Γλασκώβης και του Εδιμβούργου. Με το SNP και το δημοψήφισμα και το που πάμε θα ξανασχοληθώ παρακάτω. Ο δεύτερος κερδισμένος είναι οι Πράσινοι που κατορθώσανε να βγάλουνε δύο έδρες.

γ) ο "τι είχαμε τι χάσαμε": Φτάσαμε και στο αγαπημένο μου κομμάτι στην πολιτική σκηνή της Σκωτίας που δεν είναι άλλο από την (για τους ίδιους) τραγωδία των συντηρητικών. Καταφέρανε να χάσουνε μόλις 5 έδρες σε σχέση με το προηγούμενο κοινοβούλιο κι έτσι έχουνε πλέον 15 βουλευτές στο Holyrood. Η επικεφαλής τους λοιπόν δήλωσε πως απόλαυσε πολύ την προεκλογική εκστρατεία και πως η απήχηση των συντηρητικών είναι σταθερή. Προσωπικά η αντίδρασή της μου θύμισε την ανακούφιση του Συνασπισμού κάθε φορά που καταφέρνει να μπει στην ελληνική βουλή. Βέβαια με την πολιτική τους πλατφόρμα δεν θα πηγαίνανε και πολύ μακριά ούτως ή άλλως μιας και ήταν το μόνο κόμμα που ζητούσε την επαναφορά διδάκτρων, την επαναφορά του κόστους συνταγογράφησης φαρμάκων και την κατασκευή πυρηνικών αντιδραστήρων. Σημειώνουμε εδώ πως για το ζήτημα των διδάκτρων (σε προπτυχιακό επίπεδο) αυτά καλύπτονται από την κυβέρνηση της Σκωτίας για πολίτες της Σκωτίας (όχι όμως και της Αγγλίας) και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το SNP και το δημοψήφισμα: το SNP είναι ένα κάπως ιδιαίτερο μίγμα αποσχιστικού εθνικισμού και σοσιαλδημοκρατίας, χαρακτήρα που απέκτησε όταν την ηγεσία του είχε ο τρέχων επικεφαλής Αlex Salmond. Για μια ενδιαφέρουσα ιστορία του δείτε εδώ. Η σοσιαλδημοκρατική ατζέντα του SNP του επέτρεψε να χτυπήσει τους εργατικούς ως αξιόπιστη εναλλακτική στους συντηρητικούς. Ειδικά σε ζητήματα δωρεάν παιδείας και υγείας βρίσκεται κατά την άποψή μου πιο αριστερά από τους εργατικούς (όχι ότι είναι και κανένα μεγάλο κατόρθωμα). Τώρα σχετικά με το δημοψήφισμα, τα διλήμματα που το ακολουθούν τα έχω σχολιάσει παλιότερα εδώ. To SNP έχει μεν ήδη αρχίζει να πιέζει για εκχώρηση περισσότερων αρμοδιοτήτων την κεντρική κυβέρνηση, μα το αποτέλεσμα ενός δημοψηφίσματος κάθε άλλο παρά προδιαγεγραμμένο είναι. Κοινώς, το SNP δεν κέρδισε τις εκλογές επειδή οι Σκωτσέζοι αποφάσισαν πως θέλουν δημοψήφισμα. Οι Σκωτσέζοι εκλέξανε το SNP γιατί ήτανε ευχαριστημένοι με το πως τους κυβέρνησε (αν και σε κυβέρνηση μειοψηφίας) ή απλά επειδή θεωρούνε πως μπορούνε να εμπιστευτούνε περισσότερο αυτό το κόμμα από τα υπόλοιπα στο παζάρεμα με το Westminster. Το τι θα ψηφίσουνε στο δημοψήφισμα δεν προδιαγράφεται από αυτήν τους την επιλογή, αν και πλέον θα έχουμε την δυνατότητα να μάθουμε τι πιστεύουν αντί να κάνουμε εικασίες.

Συγκριτικά αποτελέσματα των εκλογών του 2007 με αυτές του 2011. Οι εικόνες έχουν παρθεί από εδώ κι εδώ και διατίθενται με πιστοποιητικό Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0.

Η θεία Α.

2011-04-30T05:08:00.000+01:00

Έχω αρκετούς λόγους να θυμάμαι τη θεία Α. Αφενός μεν πέρασε μερικά χρόνια μαζί μας νταντεύοντας εμένα και τον μικρότερο αδερφό μου, κυρίως βέβαια τον δεύτερο (όχι γιατί ήμουν ωριμότερος, μα γιατί έτυχε να πάω στο νηπιαγωγείο νωρίτερα). Αφετέρου είναι που απ' αυτήν άκουσα τα πρώτα παραμύθια μου μιας και οι γιαγιάδες βρισκότανε στο χωριό. Της χρωστάω λοιπόν τις ιστορίες με τον γκιώνη και τον πρωτομάστορα, ίσως κι άλλες που πια έχουνε ξεθωριάσει. Τέλος της χρωστάω και την αγάπη μου για τον καφέ, μιας και στα κρυφά με είχε αφήσει να δοκιμάσω λίγο ελληνικό με μπόλικο γάλα γύρω στα τέσσερα-πέντε μου. Μετά γύρισε στο χωριό και πέρασε εκεί την υπόλοιπη ζωή της μόνη. Στην παιδικά αδιάκριτη ερώτησή μου για το που είναι ο άντρας της μου είχε απαντήσει πως είχε χωρίσει.

Έμενε σε ένα από τα σπίτια του παλιού μαχαλά (τέσσερα ήτανε μαζί με το δικό μας) που προ υδρεύσεως ήτανε βολικά κοντά στην βρύση, μα κατόπιν υδρεύσεως εγκαταλείφθηκαν σταδιακά για άλλα, με πρόσβαση στον δρόμο. Το σπίτι της, μια μονοκατοικία (με πλάκα κι όχι σκεπή) ήτανε ακριβώς μπροστά στο μονοπάτι των εξερευνήσεων των χριστουγεννοπασχαλιατικοκαλοκαιρινών διακοπών και το αυλάκι που διέσχιζε την αυλή της ιδανικό μέρος για να δοκιμάσεις εκ του ασφαλούς την πλοϊμότητα καρυδότσουφλων μόλις κάποιος αποφάσιζε να ποτίσει και "άφηνε το νερό". Συνήθως ήτανε είτε στην αυλή της είτε στην κουζίνα, στην οποίαν είχε και το κρεβάτι της, απ' όπου μας καλούσε να πάμε για ένα γλυκό κυδώνι (πρόσκληση την οποίαν δε δεχόμαστε πάντα). Το σπίτι όμως είχε κι άλλα δύο δωμάτια, των οποίων τα παντζούρια ήτανε μονίμως κλειστά και τα οποία είχανε αυτή τη δροσιά του σπηλαίου. Τα παλιακά τους έπιπλα και οι ασπρόμαυρες φωτογραφίες στον τοίχο δεν μου κάνανε τόση εντύπωση όση η μυστηριακή τους σκοτεινιά. Κι εκεί επάνω στην τραπεζαρία, μια κορνίζα με τον αδερφό μου στα μικράτα του και τη θεία να την ανασηκώνει τρυφερά και να μας διηγείται κάτι σχετικό.

Τα χρόνια περάσανε, οι γέροι φεύγανε ένας ένας, η παλιά γειτονιά είχε πια αδειάσει και μεις είχαμε πια μεγαλώσει οπότε δεν περνούσαμε όλη τη μέρα αλωνίζοντας τα μονοπάτια. Σαν τύχαινε να περνώ από εκεί, στο κάλεσμα από το παράθυρο της κουζίνας απαντούσα ένα αόριστο "γειά σου θείτσα" κι επιτάχυνα. Οι επισκέψεις είχανε πάρει τον χαρακτήρα της υποχρέωσης, όπως συχνά γίνεται σε κείνη την ηλικία που λέμε εφηβεία και στην οποίαν εμφανίζονται τα πρώτα δείγματα της κυνικής αυτοπεποίθησης που μας χαρακτηρίζει ακόμα, στη μέση πια της φθίνουσας νιότης. Αυτά όμως στις διακοπές. Διότι όλον τον υπόλοιπο καιρό, που ήτανε κι ο περισσότερος, από την αυλή της μπορούσε μόνο να δει μερικά ερειπωμένα σπίτια και την περίφημη μουντίλα της περιοχής μας.

Την τελευταία φορά που την είδα, ήταν στο σπίτι της κόρης της στην πόλη. Κάτι μου είπε κλαίγοντας, που πια δεν το θυμάμαι ίσως επειδή μου φάνηκε χαρακτηριστικά γεροντικό. Κάθησα μερική ώρα μαζί της, άρθρωσα μια-δυο συγκαταβατικές κουβέντες και βγήκα στην αυλή να καπνίσω. Η συγκατάβαση αυτή, αν και ακόμα με ενοχλεί, νομίζω είναι οικεία σε πολλούς: είναι η συγκατάβαση με την οποία το μεσημέρι κοιτάζει το λυκόφως έχοντας ξορκίσει ή πιστεύοντας πως έχει ξορκίσει το memento mori.

Ακόμη περνώ που και που από εκείνο το παλιό μονοπάτι όταν βρίσκομαι στο χωριό. Είναι από μια άποψη η μονομαχία μου με τον χρόνο. Εκτός από την εντροπία ο χρόνος έχει σύμμαχο και τη φύση στις περιπτώσεις των ορεινών χωριών. Κι έτσι κάθε φορά περνάω από τα ίδια μέρη προσπαθώντας να θυμηθώ πως ήτανε πριν τα καλύψει η βλάστηση, από τα ίδια σπίτια προσπαθώντας να θυμηθώ πως ήτανε πριν πέσουνε, από τα ίδια μονοπάτια μέχρι να τα βρω κλειστά.

Το σπίτι της θείας Α. δεν έχει φυσικά ακόμα πέσει, ήτανε πολύ καινούργιο γι' αυτό. Στις γλάστρες όμως έχουνε φυτρώσει αγριόχορτα και τα παντζούρια πια είναι όλα σφαλιστά, ακόμα και της κουζίνας. Ένας κισσός έχει εισχωρήσει μέσα στο παράθυρο της τραπεζαρίας, και από το σπασμένο τζάμι της πόρτας φαίνονται μερικά αναρριχητικά που έχουν φυτρώσει στο εσωτερικό. Τα χελιδόνια δεν έχουν ξανάρθει, μου είχαν πει πως ήρθανε στο δικό μας σπίτι που βλέπει ακόμα ανθρώπους μα δεν μπορώ να ξέρω αν είναι τα ίδια. Τελευταία φορά βρέθηκα εκεί πέρυσι τα Χριστούγεννα, πηγαίνοντας να βρω τους γάλανθους που επισκεπτόμουνα κάθε χρόνο. Βρήκα το μονοπάτι κλειστό λίγα μέτρα πιο κάτω και -πριν γυρίσω πίσω- μπήκα για λίγο στην αυλή της θείας. Έκατσα να κοιτάζω τη βροχή και είπα μερικά λόγια στη θεία, απ' αυτά που λες καμιά φορά στους νεκρούς γνωρίζοντας μεν πως δεν θα σ' ακούσουν αλλά που νιώθεις την ανάγκη να τα πεις, ακόμα κι αν είναι μόνο για να δείξεις στον εαυτό σου πως θυμάσαι. Θυμάσαι τη φωτογραφία που μάλλον είναι ακόμα στην τραπεζαρία και μια όμοιά της είδες σε ένα οικογενειακό άλμπουμ πρόσφατα. Θυμάσαι το Γκιώνη που φάγανε οι λύκοι κι ο αδερφός του έγινε νυχτοπούλι. Θυμάσαι ακόμα και τις καραμέλες σε σχήμα κομματιού πορτοκαλιού. Αυτό που όμως δεν μπορείς να θυμηθείς όση ώρα γράφεις αυτήν την ανάρτηση είναι η κηδεία της. Είχες πάει άραγε ή μήπως είχες απλώς ακούσει από την άλλη άκρη του τηλεφώνου ένα "πέθανε η θεία Α";

Δυστυχώς στο φωτογραφικό μου αρχείο δεν βρήκα πολλές σχετικές φωτογραφίες. Η συγκεκριμένη τραβήχτηκε την εποχή που αναφέρεται στην τελευταία παράγραφο λίγα βήματα πάνω από το σπίτι της θείας Α.

----------------------------------------------------------------------------------------------------------
Την συγκεκριμένη ιστορία μου θύμισε αυτή η ανάρτηση του Γ. Κατσαμάκη στον οποίον έφτασα μέσω niemandsrose.

Η τρισχιλιετής ιστορία και η μεσαιωνική Ήπειρος Ι

2011-04-17T04:54:00.000+01:00

Τη συγκεκριμένη ανάρτηση τη σκεφτόμουνα από όταν είδα το "1821" αλλά συνεχώς την ανέβαλλα κυρίως επειδή απαιτούσε να ανατρέξω σε πηγές και δεν προλάβαινα. Έλα όμως που το Jungle Report ανέβασε αυτά τα υπέροχα αποσπασματάκια του Ι.Θ. Κακριδή για την νεοελληνική παράδοση και τους αρχαίους Έλληνες. Τα αποσπάσματα κατά τη γνώμη μου είναι ενδεικτικά αυτού που έχουμε αναφέρει και σε άλλες αναρτήσεις ως "ιστορικά προσδιορισμένο χαρακτήρα της εθνικής συνείδησης". Εάν λοιπόν λάβουμε σαν βασικό στοιχείο της συνείδησης μιας κοινωνίας το πως αυτοπροσδιορίζονται τα μέλη της , τότε προφανώς η τρισχιλιετής συνέχεια του έθνους πάει περίπατο, ακριβώς επειδή η έννοια "ελληνικό έθνος" δεν είχε κανένα νόημα ή είχε διαφορετικό απ' αυτό που προτάσσει ο εθνικισμός για ανθρώπους που ζήσανε σε άλλες εποχές [1]. Η παρούσα θα κινηθεί στην ίδια λογική μα θα πάει μερικούς αιώνες παραπίσω, για την ακρίβεια στην Ήπειρο του 13ου-15ου αιώνα.

Η βυζαντινή περίοδος έχει κεντρική θέση στην ελληνική ιστοριογραφία επειδή προσφέρει την 'γέφυρα' που χρειάζεται προκειμένου να θεμελιωθεί η ιδέα της συνέχισης του ελληνισμού από την αρχαιότητα ως σήμερα. Εαν λοιπόν θεωρήσει κανείς πως στην Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία είχε ήδη αρχίσει να αποκρυσταλλώνεται μια ελληνική εθνική συνείδηση, τότε προσθέτεις και τα 400 χρόνια οθωμανικής "κατοχής" και το έθνος σου έχει διασωθεί με αμυχές για τρεις χιλιάδες χρόνια. Χωρίς να έχω διαβάσει εκτεταμένα Νίκο Σβορώνο, νομίζω πως υποστηρίζει την θέση πως ειδικά με την φραγκοκρατία στο Βυζαντινό χώρο έχουμε ανάπτυξη εθνικής συνείδησης. Μάλιστα με μια βόλτα στο google θα διαπιστώσετε πως αρκετά εθνικιστικά ιστολόγια επικαλούνται θριαμβευτικά τον "αριστερό Σβορώνο" σαν δικαίωση των απόψεών τους. Για μια καλή περιγραφή της ιστοριογραφίας του Σβορώνου δείτε εδώ.

Πάμε λοιπόν στην περίπτωσή μας, που θα εξετάσω με αντιπαραβολή σε ένα ντοκιμαντέρ του ΕΚΤ. Μιας και ο αναγνώστης δεν είναι υποχρεωμένος να ξέρει την σχετική ιστορία προτείνω να δείτε το ντοκιμαντέρ στο ψηφιακό αρχείο της ΕΡΤ εδώ. Την επιμέλεια των κειμένων έχει κατά μια ελαφρά ειρωνεία της τύχης ο Φάνης Κακριδής (αν δεν απατώμαι γιος του Ι.Θ. Κακριδή που αναφέραμε παραπάνω). Εξηγούμαι για την ελαφρά ειρωνεία. Αυτή δεν έχει να κάνει με τον ίδιο τον Φ. Κακριδή αλλά με το γεγονός πως το ντοκιμαντέρ είναι στον αντίποδα αυτών των σημείων που αναφέρει το Jungle Report. Το ντοκιμαντέρ εξετάζει λοιπόν την ιστορία του 'Δεσποτάτου' της Ηπείρου [2] σαν μέρος της παραδοσιακής ιστορικής αφήγησης που επίσης συναντάμε στα εγχειρίδια της ιστορίας. Ακολούθως θα σχολιάσουμε ορισμένα από τα σημεία της αφήγησης αυτής με βάση κυρίως τον Nicol του οποίου η μονογραφία αποτελεί μια από τις λίγες δουλειές στο θέμα [3].

Διάδοχα κράτη και βυζαντινή παλινόρθωση: Το ντοκιμαντέρ σωστά αναφέρει πως το Δεσποτάτο αποτέλεσε χώρο εγκατάστασης προσφύγων μετά την άλωση της Κων/πολης από τους Φράγκους το 1204. Επίσης σχεδόν σωστά αναφέρει πως στα χρόνια του Θεόδωρου "συναγωνιζόταν με την αυτοκρατορία της Νίκαιας για το ποιός θα ξαναπάρει την Πόλη από τους Φράγκους". Είναι αλήθεια πως οι ηγεμόνες της Ηπείρου αποσκοπούσαν στην παλινόρθωση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας αλλά το καίριο σημείο είναι πως η παλινόρθωση αυτή τους ενδιέφερε μόνο εφόσον γινόταν από τους ίδιους. Η επιγραφή ΜΑΔΚ (Μιχαήλ Άγγελος Δούκας Κομνηνός) που σώζεται ακόμα στο κάστρο της Άρτας σηματοδοτεί την προσπάθεια του Μιχαήλ ΙΙ της Ηπείρου να οικειοποιηθεί όλα τα ονόματα των βασιλικών οικογενειών του Βυζαντίου και να προβληθεί ως νόμιμος διεκδικητής του θρόνου. Η μονή της Βλαχέρνας στην Άρτα (όπου και οι τάφοι των Κομνηνοδουκάδων) επίσης δεν ονομάστηκε τυχαία, αλλά για να θυμίζει την ομώνυμη μονή στην Κωνσταντινούπολη. Επανέρχομαι λοιπόν στο "σχεδόν σωστά" που είπα παραπάνω. Το ντοκιμαντέρ παρουσιάζει τον αγώνα δρόμου του Δεσποτάτου και της Νίκαιας σχεδόν σαν μια ευγενή άμιλλα φιλικών κρατών που τα ένωνε ένας κοινός σκοπός. Εάν ίσχυε αυτό, μόλις ένας εκ των δύο καταλάμβανε την Κων/πολή ο άλλος θα έπρεπε να τρέξει να τον συγχαρεί και να προσχωρήσει στην παλινορθωμένη αυτοκρατορία. Κάτι τέτοιο όχι μόνο δεν συνέβη ποτέ μα στην πραγματικότητα τα δύο κράτη ήτανε σφοδρότατα ανταγωνιστικά μεταξύ τους όπως θα δούμε παρακάτω.

Έλληνες vs Φράγκοι: Σύμφωνα με το ντοκιμαντέρ "το Δεσποτάτο γίνεται αμέσως κέντρο ελληνικής αντίστασης στους Φράγκους". Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα αυτής της αντίστασης ήτανε η μάχη της Πελαγονίας το 1259. Το ενδιαφέρον με την μάχη αυτή είναι ότι από τη μια πλευρά βρίσκονταν ο ηγεμόνας της Ηπείρου Μιχαήλ ΙΙ, ο γαμπρός του, Manfred της Σικελίας (Φράγκος) και ο πρίγκηπας της Αχαϊας William of Villehardouin (κι άλλος Φράγκος!) και απέναντί τους ο στρατός της Νίκαιας, ο οποίος νίκησε στη μάχη και ανακατέλαβε και την Κωνσταντινούπολη δυο χρόνια μετά. Μόλις το 1261, βυζαντινές -πια- φρουρές εγκαθίστανται στην Άρτα και τα Γιάννενα, ο Μιχαήλ δέχεται βοήθεια από τον (Φράγκο) γαμπρό του και ανακτά τις πόλεις. Μια σημαντική παράμετρος αναφέρεται εδώ από τον Nicol σύμφωνα με τον οποίον "οι κάτοικοι [των δυο πόλεων] καλωσόρισαν την επιστροφή του Δεσπότη τους. Είχαν κάνει απολύτως ξεκάθαρο πως προτιμούσαν να κυβερνιούνται από τους δικούς τους ηγεμόνες παρά να μετατραπούν σε επαρχιώτες της παλινορθωμένης αυτοκρατορίας". (σ. 8). Μέχρι να πεθάνει, 6 χρόνια αργότερα, ο Μιχαήλ ΙΙ είχε προλάβει να ξαναβρεθεί σε εμπόλεμη κατάσταση με το Βυζάντιο άλλες δύο φορές! Ο διάδοχός του Νικηφόρος, παρότι παντρεμένος με την ανιψιά του βυζαντινού αυτοκράτορα, δεν είχε κανένα πρόβλημα να καταδικάζει την προσέγγιση του Βυζαντίου με την Ρωμαιοκαθολική εκκλησία στηριζόμενος ο ίδιος σε ένα πλέγμα συμμαχιών τόσο με το πριγκιπάτο της Αχαΐας (Φράγκοι) όσο και με τον Charles d' Anjou της Νάπολης και Σικελίας (επίσης Φράγκος). Από τα δύο αυτά ενδεικτικά παραδείγματα φαίνεται πως το Δεσποτάτο μπορεί να ήτανε μεν βυζαντινό όσον αφορά τον πολιτισμό, μα σε καμία περίπτωση εστία αντίστασης στους Φράγκους. Η πραγματικότητα είναι πως όπως κάθε φεουδαρχικό κράτος βρέθηκε και στα δύο στρατόπεδα κατά καιρούς, ανάλογα με τους υπολογισμούς των ηγεμόνων του για το ποια επιλογή θα εξυπηρετούσε καλύτερα την συνέχιση της ανεξαρτησίας τους.

Επειδή βλέπω πως η ανάρτηση βγαίνει μεγαλύτερη απ' ό,τι περίμενα κι επειδή κοντεύει χάραμα αποφάσισα να τη σπάσω σε δύο μέρη. Η συνέχεια λοιπόν σχετικά με την 'εθνική συνείδηση' του Δεσποτάτου στην επόμενη.

---------------------------------------------------------------------
[1] Η προσέγγιση αυτή βέβαια δεν μπορεί να κάμψει τις ενστάσεις όσων αντιλαμβάνονται τα έθνη ως μια εξωιστορική πραγματικότητα ανεξαρτήτως συνείδησης των μελών τους.
[2] Το "Δεσποτάτο" είναι εντός εισαγωγικών γιατί όπως και στην περίπτωση της "Βυζαντινής Αυτοκρατορίας" ο όρος καθιερώθηκε μεταγενέστερα. Παρότι ορισμένοι από τους ηγεμόνες χρησιμοποίησαν τον τίτλο δεν ήταν ούτε κληρονομικός ούτε -απ' όσο γνωρίζω- αναφέρεται πουθενά στις ιστορικές πηγές ο όρος "δεσποτάτο". Ο Οστρογκόρσκι χρησιμοποιεί τον όρο "κράτος της Ηπείρου".
[3] Πρόκειται για το: D. Nicol, The Despotate of Epiros 1267-1479: A contribution to the history of Greece in the middle ages (Cambridge University Press: 1984). Το βιβλίο είχε παλιότερα μεταφραστεί στα ελληνικά μα είναι πλέον πολύ δυσεύρετο. Εξίσου σπάνιο είναι κι ένα σχετικό βιβλίο του Γ. Ζιάγκου του 1973 από το οποίο δυστυχώς δεν μπορώ να αντλήσω επειδή δεν το έχω εδώ.

Του λυβικού το πέλαγος

2011-03-20T03:22:00.003Z

Δεν πάνε πάνω από δυο-τρεις μέρες που ρώτησα μισοαστειευόμενος την συνάδελφο στο γραφείο "Τι απέγινε εκείνη η Λιβύη; έγινε ο σεισμός στην Ιαπωνία και την ξεχάσαμε;" για να εισπράξω την απάντηση "Δες και λίγο Al Jazeera, με το BBC που βλέπεις μην περιμένεις προκοπή". Τελικά δεν χρειάστηκε να αλλάξω τις ενημερωτικές μου προτιμήσεις. Σήμερα λοιπόν είχα αποφασίσει να πω δυο πραγματάκια για την Λιβύη, ειδικά αφού είδα τις αντιδράσεις στην Ελλάδα. Ο προβληματισμός μου δεν ήτανε ιδιαίτερα περίπλοκος και δεν διαφέρει από αυτόν του Zaphod ο οποίος πολλές φορές όταν αποφασίσει να σχολιάσει για κάτι που με απασχολεί με αφήνει χωρίς υλικό για ανάρτηση. Αφού ξαναπώ πως συμφωνώ με τον προβληματισμό του και σας προτρέψω να περάσετε κι από κει, θα αφήσω μερικές σκέψεις σχετικά κυρίως με τις διεθνή πολιτική και το διεθνές δίκαιο.

Ανθρωπιστικές επεμβάσεις Ι (for starters): Το κεντρικό ζήτημα εδώ πέρα είναι προφανώς κατά πόσο η διεθνής κοινότητα έχει το δικαίωμα (ή και την υποχρέωση ακόμα ακόμα) να επεμβαίνει στα εσωτερικά ανεξάρτητων κρατών προκειμένου να αποτρέψει ανθρωπιστικές καταστροφές. Τα όργανα αρχίζουν αμέσως: τι νοείται ως διεθνής κοινότητα; τι ορίζουμε ως 'ανθρωπιστική καταστροφή'; Όσοι έχουνε παρακολουθήσει αναρτήσεις μου σχετικά με τις ακαδημαϊκές συζητήσεις δεν προβλέπεται να ξαφνιαστούνε, τους υπόλοιπους σας περιμένει μια οδυνηρή έκπληξη. Η ακαδημαϊκή κοινότητα δεν έχει συμφωνήσει για το αν επιτρέπονται (είτε νομικά είτε ηθικά) ανθρωπιστικές επεμβάσεις ή όχι. Η κουβέντα είχε ανάψει το 1999 με τη Γιουγκοσλαβία και τα επιχειρήματα είναι πάνω κάτω τα ακόλουθα.

Ανθρωπιστικές επεμβάσεις ΙΙ (διεθνές δίκαιο): Η τυπική διάσταση είναι σχετικά πιο απλή και γι' αυτό ξεκινάμε από εκεί. Μιας και τα θεωρητικά επιχειρήματα τραβιούνται πίσω στο Κόσοβο καλό θα είναι να επισημάνω πως οι νομικοί καταγγέλλανε τότε την επέμβαση επειδή παραβίαζε το Άρθρο 2(4) του ΟΗΕ (ναι ναι αυτό που ακούσατε και την κυβέρνηση της Λιβύης να επικαλείται). Η επέμβαση όμως του ΝΑΤΟ το 1999 ήτανε μονομερής, δεν είχε προηγηθεί δηλαδή απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας που είναι και το αρμόδιο όργανο του ΟΗΕ για κάτι τέτοιο. Συνεπώς τα επιχειρήματα σε εκείνη την περίπτωση επικεντρωνότανε στο εάν παρόλο που δεν ήτανε νόμιμη (legal) η ανθρωπιστική επέμβαση ήτανε νομιμοποιημένη (legitimate). Μην με ρωτάτε γιατί σας ζαλίζω με το Κόσοβο, προφανώς είδα κάπου τον παραλληλισμό και θεώρησα σκόπιμο να το συμπεριλάβω κι αυτό στην ανάλυση. Στην περίπτωση της Λιβύης τα πράγματα είναι πολύ πιο απλά, μιας και το καταστατικό του ΟΗΕ εκτός από το 2(4) έχει και το Κεφάλαιο VII που προβλέπει πότε ο ίδιος ο οργανισμός (σε αντίθεση με μεμονωμένα κράτη που αναφέρονται στο α.2) μπορεί να επέμβει εναντίον κράτους-μέλους. Η σχετική απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας λοιπόν, στο συγκεκριμένο ακριβώς κεφάλαιο πατάει. Συνεπώς, σε αντίθεση με την περίπτωση του Κοσόβου, εν προκειμένου υπάρχει ξεκάθαρη απόφαση του ΟΗΕ άρα δεν τίθεται ζήτημα νομιμότητας. Στην τρέχουσα συγκυρία δεν έχουμε μονομερή επέμβαση του ΝΑΤΟ ή οποιουδήποτε περιφερειακού οργανισμού μα επιχείρηση των Ηνωμένων Εθνών. Εντάξει, για ορισμένους είναι ένα και το αυτό, μα προσωπικά θεωρώ τη διαφορά θεμελιώδη.

Ανθρωπιστικές επεμβάσεις ΙΙΙ (τα διλήμματα, πολιτικά τε και ηθικά): Κάθε φορά που η διεθνής κοινότητα αποφασίζει να επέμβει σε εσωτερικές διαμάχες βάζει στο κεφάλι της έναν τόνο μπελάδες . Γι' αυτό είθισται τα λοιπά κράτη να κάνουνε τους Κινέζους (σ.σ. η ομοιότητα με την αποχή της Κίνας στην σχετική ψηφοφορία δεν θα μπορούσε παρά να είναι εντελώς συμπτωματική) και να αφήσουνε τους ντόπιους να βγάλουνε τα μάτια τους ήσυχα κι ωραία. Για να πω την ταπεινή μου άποψη, οι Ευρωπαίοι αναγκαστήκαμε να ανακατευτούμε επειδή η Λιβύη είναι άβολα κοντά μας. Εάν λοιπόν ο Καντάφι ήτανε ένας τυραννίσκος στην υποσαχάρια Αφρική το πιο πιθανό θα ήτανε να τον αφήναμε να κάνει τη δουλειά του (όπως άλλωστε και τον Μουγκάμπε και τον κάθε Μουγκάμπε). Έλα όμως που και κοντά μας είναι και η τηλεόραση μας φέρνει συχνά-πυκνά εικόνες από κει και θυμόμαστε λίγο και τι έγινε κάτω από τη μύτη μας στη Σερμπρένιτσα (καλά, οι Έλληνες δεν το πολυθυμόμαστε γιατί πηγαίναμε τους Σέρβους τότε) και μας λούζει κι ένας κρύος ιδρώτας. Επειδή άρχισα και παρεκκλίνω, για τον έναν ή τον άλλον λόγο η διεθνής κοινότητα δεν έχει την επιλογή να κάνει τους Κινέζους. Μερικά από τα διλήμματα που αντιμετωπίζονται σε αυτές τις περιπτώσεις -ασχέτου νομιμότητας- είναι τα ακόλουθα:
α) Ηθικά: Πέρα από την κλασική ρεαλιστική κριτική πως τα κράτη τείνουνε να μασκαρεύουνε τα συμφέροντά τους ως πανανθρώπινες ηθικές αξίες και συνεπώς οι ανθρωπιστικές τους επεμβάσεις είναι συνήθως διαολεμένα επιλεκτικές θα σταθώ και σε άλλες δύο. Αφενός μεν υπάρχει το παλιό επιχείρημα του Τσόμσκι πως δλδ εάν κάποιος δει μια απόπειρα δολοφονίας, αρπάξει ένα όπλο και ρίξει στο ψαχνό, κινδυνεύει να σκοτώσει τον εγκληματία (στρατός), το θύμα (εν προκειμένω τους αμάχους της πλευράς των εξεγερμένων) και τους περαστικούς (τους λοιπούς αμέτοχους αμάχους). Τίθεται λοιπόν το ζήτημα εάν μια ανθρωπιστική επέμβαση θα σώσει περισσότερες ζωές απ' αυτές που θα πάρει, πράγμα που συνήθως το μαθαίνουμε όταν είναι πια κάπως αργά. Επίσης εδώ να θυμίσω την κλασική θεωρητική άσκηση ηθικής με το τρένο και στην οποίαν το αποτέλεσμα είναι πως για τους περισσότερους ανθρώπους έχει τεράστια διαφορά το να σκοτώνεις κάποιον από το να αφήνεις κάποιον να πεθάνει. Ένα τελευταίο επιχείρημα, είναι πως με την λογική της ανθρωπιστικής επέμβασης εμείς οι επεμβαίνοντες που συνήθως είμαστε ο δυτικός κόσμος, χωρίζουμε όλον τον υπόλοιπο κόσμο σε θύτες και σε θύματα τα οποία περιμένουν από εμάς να τα σώσουμε από την μιζέρια τους (Chandler). Αυτό κρατήστε το το τελευταίο γιατί θα επανέλθω.
β) Πολιτικά: Τα πολιτικά διλήμματα, που σχετίζονται και με τα όσα αναφέρθηκαν προηγουμένως, τα αναλύει εξαιρετικά ο Steve Clemons στο σχετικό άρθρο του για το BBC. Αφενός μεν είναι το μέγεθος του εγχειρήματος και κατά πόσον μπορεί να φέρει αποτέλεσμα στο να 'αχρηστέψει' τις στρατιωτικές δυνατότητες του Καντάφι (θυμίζω εδώ τα πενιχρά αποτελέσματα των βομβαρδισμών στη Γιουγκοσλαβία από στρατιωτικής σκοπιάς). Όπως πολύ εύστοχα την περιγράφει ο συντάκτης, είναι μια τακτική που ναι μεν καλύπτει το συναίσθημα της κοινής γνώμης μα είναι πολύ υψηλού κόστους και χαμηλού οφέλους. Αφετέρου, ο συντάκτης εντοπίζει δυο σημαντικές πολιτικές επιπτώσεις. Η μια είναι πως θα σχηματιστεί η εικόνα μιας ακόμα δυτικής σταυροφορίας στον αραβικό κόσμο, πράγμα που θα επιτρέψει στον Καντάφι να το σκάσει και από την απομόνωση στην οποία έχει βρεθεί. Η άλλη είναι πως από την εικόνα της εξέγερσης της νεολαίας περνάμε στην 'κλοπή της εξέγερσης' (βλ. και παραπάνω).

Εξεγέρσεις με δανεικά: Κλείνοντας, και σε σχέση με όσα ανέφερα και πριν: Αυτό που προσωπικά με προβληματίζει περισσότερο είναι το πόσο πετυχημένη μπορεί να χαρακτηριστεί μια εξέγερση/επανάσταση (αποκαλέστε το όπως θέλετε) τη στιγμή που αναγκάζεται να ζητήσει βοήθεια από έξω. Και ο Μουμπάρακ κατέβασε τα τανκ στους δρόμους όταν είδε πως απειλούνταν, μα αυτό δεν έφτανε. Η εικόνα που έχω σχηματίσει είναι μιας χώρας που φαίνεται διχασμένη και ίσως να έχει ήδη διαβεί το κατώφλι του εμφυλίου. Εάν ο Καντάφι δεν είχε καθόλου υποστηρικτές υποθέτω πως τα πράγματα θα ήταν απλά, μα όπως φαίνεται έχει. Και κάτι τελευταίο: οι εξεγερμένοι που έσπευδαν τον καιρό της επιτυχίας να συλλάβουν τους Βρετανούς που προσπαθούσανε να επικοινωνήσουνε μαζί τους (μεγάλο φιάσκο κι έχω χάσει και το λινκ του BBC) προκειμένου να μην στιγματιστούν ως καθοδηγούμενοι από το εξωτερικό, είναι οι ίδιοι που τον καιρό της υποχώρησης θυμίσανε στην διεθνή κοινότητα τις ανθρωπιστικές της υποχρεώσεις. Προφανώς ο πνιγμένος από τα μαλλιά πιάνεται, μα έχω τρομερές αμφιβολίες για το κατά πόσον την επαύριο της επέμβασης (και προϋποθέτοντας πως θα λήξει αίσια) θα βρουν την απαραίτητη νομιμοποίηση.

Απολογίες για το μακροσκελές της ανάρτησης. Θα σας άφηνα με το τραγουδάκι του τίτλου μιας και δεν σας έλυσα και καμία απορία, μα έπειτα το ξανασκέφτηκα και μου φάνηκε κάπως άκαιρο. Καλημέρα.

Φταίει η ζωή που μας στήνει παγίδες

2011-02-16T05:02:00.003Z

Ακολουθεί σύντομο μονόπρακτο βγαλμένο από την ζωή. Ο διάλογος θα παρατεθεί στη γλώσσα στην οποία και διεξήχθη. Ας ονομάσουμε τους ήρωές μας Α και L, όπου Α ο άγνωστος συνομιλητής και L ο -όχι και τόσο άγνωστος- τραγικός ήρωας (ποτέ δεν έβλαψε λίγη αυτολύπηση) του έργου.

Σκηνικό: εμετικώς άκαπνη pub, μια παρέα συζητάει. Ο φωτισμός πέφτει επάνω σε δύο από τους συνδαιτημόνες οι οποίοι μόλις έχουν συστηθεί και ανταλλάσσουν τις τυπικές πληροφορίες.

Α: So, L, what are you doing with your life ?
L: I am working on my PhD in politics (με προσποιητό ενθουσιασμό)
Α: How is your drinking problem?

Τα φώτα σβήνουν και η επόμενη σκηνή βρίσκει τον L. να κοιτάζει σκεφτικός μια γωνία του δωματίου του, που περιμένει την ημέρα που η περιβαλλοντική συνείδησή του θα του θυμίσει πως υπάρχει και ανακύκλωση:

(Εξυπακούεται πως οποιαδήποτε σχέση με πρόσωπα και καταστάσεις είναι παντελώς συμπτωματική)

ΥΓ. Επειδή είμαστε ιδιαίτερα εχθρικοί προς το plagiarism και τα παράγωγά του, η έμπνευση της συγγραφής μονόπρακτου ανήκει σε ομοιοπαθούντες

Φοβάμαι φοβισμένο να σε δω

2011-02-07T02:39:00.002Z

Από όποια πλευρά κι αν προσπαθήσω να πλησιάσω αυτό το κουβάρι που είναι ο φόβος, είμαι καταδικασμένος να καταλήξω σε αδιέξοδο. Θα προσπαθήσω να τον στριμώξω π.χ. σε έναν άξονα παράλογου-λογικού ερεθίσματος ή μήπως είναι καλύτερη μια άλλη τυπολογία; Και τι αφήνει απ' έξω η κάθε τυπολογία και τι παραπάνω μπορώ να πω από τους ειδικούς που ασχολήθηκαν ήδη μαζί του; Θα πλησιάσω το θεματάκι μου λοιπόν με brainstorming μερικών από τα επίθετα που μπορούμε να του κολλήσουμε, κι όποιος αντέξει...

Αρχέγονος: Εφόσον γνωρίζω πολύ καλά τους απειροελάχιστους κινδύνους ενός μεσογειακού η βρετανικού δάσους, γιατί περπατώ βιαστικά προκειμένου να μην με πιάσει το σκοτάδι εκεί μέσα; Φοβάμαι άραγε το σκοτάδι ή το δάσος ή και τα δύο; Είναι ο κατεξοχήν παράλογος φόβος, πιθανώς ριζωμένος σε μια εποχή που μια βραδινή βολτίτσα στο δάσος δεν ήτανε και η πιο ακίνδυνη επιλογή του τροφοσυλλέκτη. Ταυτόχρονα, είναι κι αυτός που ξορκίζεται ευκολότερα απ' όλους, με την αυτοπεποίθηση του ανθρώπου που ξυρίζεται στο φως της ημέρας, όπως θα έλεγε κι ο αγαπημένος Καμί αν θυμάμαι καλά.

Παραλυτικός: Αυτόν φαντάζομαι τον έχουμε όλοι νιώσει συχνά-πυκνά. Είναι εκείνος ο αυθόρμητος φόβος που θα σε πλημμυρίσει στιγμιαία και θα σε παγώσει για κάποια δεύτερα ή λεπτά που θα φανούνε αιώνες. Είναι η στιγμή που το μονοπάτι σου θα περάσει πολύ κοντά στον γκρεμό και θα παγώσεις κοιτάζοντας τον χαμό εάν και ξέρεις πως μένοντας στο μονοπάτι δεν απειλείσαι. Είναι η στιγμή που ακούς ένα ρουθούνισμα στο προσκεφάλι σου στο αντίσκηνο στη Βάλια Κάλντα, και η ραχοκοκαλιά σου έχει ευθυγραμμιστεί απόλυτα και απομακρυνθεί μερικά χιλιοστά από το έδαφος. Το πρωί θα δεις τις πατημασιές της αλεπούς και θα γελάσεις ντροπιασμένα. Είναι επίσης η στιγμή που την βλέπεις να έρχεται, πιο όμορφη απ' ό,τι θυμόσουν πως είναι, τα γόνατά σου λύνονται, η γλώσσα παθαίνει ακριβώς το αντίστροφο και θες να το βάλεις στα πόδια. Πολύ αργά, σε είδε.

Υπαρξιακός: Αυτός που τον αποκοιμίζουμε μετά από κάποια ηλικία, επειδή απλώς κουραστήκαμε να στριφογυρίζουμε το μυαλό μας γύρω από τα άλυτα ζητήματα της ύπαρξης. Τον κοιμίζουμε σχετικά εύκολα με την καθημερινότητα: δεν θα αφήσω τον φόβο του θανάτου να μου χαρίσει μια βραδιά αϋπνίας ακόμη, το ταλαιπώρησα αρκετά στα είκοσί μου και αύριο έχω να πάω στη δουλειά μου. Ναι, κάποτε θα πεθάνω, ίσως και μόνος, αλλά αυτό δεν θα είναι σήμερα. Φυσικά δεν αρκεί η καθημερινότητα, γιατί έτσι απλώς κοιμίζεις το θεριό κι αυτό μπορεί να ξυπνήσει και να σε τσακώσει σε ανύποπτο χρόνο: να κοιτάξεις πίσω σου και μπροστά σου και να μην έχεις που να κρυφτείς. Κατά κάποιον τρόπο, οι υπαρξιακοί φόβοι αποτελούνε και την κινητήρια δύναμη πίσω απ' ό,τι κάνουμε μιας και σε τελική ανάλυση το πως τους αντιμετωπίζουμε καθορίζει και το πως θα παίξουμε στο 'μεγάλο θέατρο του κόσμου' (Καλντερόν νομίζω ήτανε αυτός, μην μου πάρετε το κεφάλι αν κάνω λάθος).

Εξορθολογισμένος: Τελευταίον άφησα τον φόβο που δεν είναι ριζωμένος ούτε στον αταβισμό, ούτε στα όρια της πεπερασμένης μας ύπαρξης, ούτε στην αντίδραση του οργανισμού σε ένα ερέθισμα. Άφησα για το τέλος αυτόν που είναι αποτέλεσμα μιας σχεδόν λογικής διαδικασίας. Χωρίς να είναι απόλυτα διαχωρίσιμος από τους άλλους, ετούτος ο φόβος είναι που κυριαρχεί στις ζωές μας με wingman την αβεβαιότητα για το μέλλον. Είναι ο φόβος που ο Κόρνφορντ είχε βαφτίσει χαριτωμένα ως το απόλυτο πολιτικό κίνητρο. Και ο φόβος αυτός, βασισμένος στην αβεβαιότητα ενός υπολογισμού χωρίς να έχεις όλες τις μεταβλητές στη διάθεσή σου, δεν χαρακτηρίζει μόνο τους 'κάτω' μα και τους 'επάνω', γιατί οι τελευταίοι έχουνε και περισσότερα να χάσουνε. Αιώνες πριν ο Μαρξ απειλήσει την άρχουσα τάξη με την επανάσταση αυτών που έχουν να χάσουν μόνο τις αλυσίδες τους, ο μεσαιωνικός ποιητής προειδοποιούσε πως "rex sedet in vertice, caveat ruinam" ( από τα Carmina Burana ασφαλώς). Καλό βράδυ! Ο τίτλος, όπως και το ακόλουθο τραγουδάκι, φυσικά απο τους activemember.

------------------------------------------------------------------------------

Η ανάρτηση αυτή γράφτηκε στα πλαίσια της "Ημέρας ενάντια στο Φόβο", μιας συλλογικής προσπάθειας αρκετών ιστολογίων για την οποία μπορείτε να βρείτε περισσότερα στον ακόλουθο σύνδεσμο: http://grfear.blogspot.com/
------------------------------------------------------------------------------
Κάποιες από τις αναρτήσεις μαζί με όμορφες μουσικές επιλογές μπορείτε να ακούσετε και στην τελευταία εκπομπή του επίκουρου εδώ.

Τα χρόνια κοντά στ' ακρογιάλι

2011-01-30T09:31:00.000Z

Όπως έγραφα την απάντηση στο σχόλιο της Ιωάννας -που ορθώς απορούσε τι γυρεύει ένας Ηπειρώτης στον Κορινθιακό- με έπιασε ένα από κείνα τα ακατανίκητα φλασμπακ που ένας φίλος είχε περιγράψει πολύ όμορφα όταν με ξεναγούσε στην γειτονιά του ως ακολούθως: "κάνουμε σαν εκείνους τους παππούδες που μπορούνε να δούνε τη σχάρα ενός υπονόμου και να σου ανακατασκευάσουνε την γειτονιά πριν κάμποσες δεκαετίες". Έτσι κι εγώ, χωρίς σχάρα υπονόμου ως ερέθισμα αλλά μερικά πιξελς (o tempora!) θυμήθηκα εκείνο το ποιηματάκι του Παλαμά που θα σας δώσω στο τέλος της ανάρτησης κι αφού το άκουσα και το ξανάκουσα, θυμήθηκα και μερικά σκόρπια πράγματα από τα "πρώτα μου χρόνια κοντά στ' ακρογιάλι".

Δεν σκοπεύω να μακρηγορήσω γιατί ξημέρωσε Κυριακή και έχουμε εκδρομούλα στην εξωτική Γλασκώβη. Επίσης δεν σκοπεύω να καρφώσω το όνομα της πολίχνης που με φιλοξένησε την πρώτη δεκαετία της ζωής μου, για να την προστατεύσω από τα φώτα της δημοσιότητας. Άλλωστε, δεν είναι πλέον η ίδια και κινδυνεύω να χαρακτηριστώ φαντασιόπληκτος αν κανένας συγκρίνει την τωρινή πραγματικότητα των πολυόροφων οικοδομών επάνω στο κύμα με τις σχεδόν βουκολικές περιγραφές μου. Όπως και να έχει στα τέλη του περασμένου αιώνα ο συνοικισμός που μεγάλωσα ήτανε χωμένος μέσα σε περιβόλια εσπεριδοειδών και αποτελούνταν κυρίως από μονοκατοικίες, αν και εμείς είχαμε πιάσει ένα διαμπερές σε ένα τρίπατο κτίριο οπότε είχαμε αγνάντιο τον Κορινθιακό και τον αέρα του. Εκειδά είναι που γνώρισα μερικές από τις μεγάλες μου αγάπες που κουβαλάω ακόμα, όπως το άρωμα από το αγιόκλημα και τις ανθισμένες λεμονιές ένα γλυκό καλοκαιρινό βράδυ, με συνοδεία από τριζόνια και γκιώνη ει δυνατόν. Επίσης το χρώμα της θάλασσας το φθινόπωρο και τον απόμακρο ήχο τον κυμάτων το βράδυ (που πρώτη φορά τον πρόσεξα το άυπνο βράδυ πριν μετακομίσω για τα ορεινά). Δεν νομίζω να ζούνε ακόμα, μα ήτανε και δύο παππούδες με παχιά άσπρα μουστάκια και ψάθινα καπελάκια, που τους έβλεπα συνέχεια όταν πηγαίναμε στη θάλασσα και δεν αποχωριζότανε τα καπέλα τους ούτε στο νερό. Ίσως σε μερικές δεκαετίες να ξαναπάω σ' αυτήν την παραλία με το δικό μου ψαθάκι, έτσι για φόρο τιμής. Να μην ξεχάσω κι εκείνον τον τούβλινο τοίχο με τον οποίον είχα σφιχταγκαλιαστεί τόσες φορές όταν μάθαινα ποδήλατο κι έτσι ήρθα σε κοντινή επαφή με αυτό το ορθογώνιο κεραμικό πολύ πριν χρειαστεί να διδάξω.

Μιας και πλησιάζω στο σημείο που θα μαζέψω όπως όπως την αναδρομή μου και θα σας δώσω το ποίημα, πρέπει να ξεκαθαρίσω πως δεν κουβαλούσα καμία μεγάλη πίκρα αντίστοιχη με του Παλαμά (που αν δεν κάνω λάθος είχε ορφανέψει από παιδί). Πέρα από τους τσακωμούς και τις κατσάδες, οι 'πίκρες' εκείνα τα χρόνια είχανε να κάνουνε με απώλειες παιχνιδιών και ζώων. Τα πρώτα είναι η κλασική ιστορία των LEGO που ρουφούσε η σκούπα-δολοφόνος, με εκείνο το διαολεμένο θόρυβο που έβγαζε ο μεταλλικός της σωλήνας μόλις τραβούσε κάτι που δεν έπρεπε να είχε ξεχαστεί στη φλοκάτη. Ή εκείνου του ηρωικού πολυβολητή που είχα ακροβολίσει επάνω στη σόμπα για να καλύπτει την διάβαση ανάμεσα στην τραπεζαρία και την γλάστρα με τον φίκο και ο οποίος ,δεδομένου του ότι η σόμπα ήτανε αναμμένη, έπεσε αδιαμαρτύρητα στο βωμό του καθήκοντος (μάλλον όχι εντελώς αδιαμαρτύρητα, γιατί το λιωμένο πλαστικό ως γνωστόν βρωμοκοπάει). Κι αν τις τραγωδίες των παιχνιδιών τις σκέφτομαι και γελάω δεν ισχύει το ίδιο με το ζωικό βασίλειο. Τα παιδιά δεν πρέπει να μεγαλώνουνε σε εξοχές, ακόμα και άθελά τους μπορούνε να γίνουνε εγκληματίες! Μπορεί να έχω φάει χώμα πέφτοντας από το ποδήλατο για να μην πατήσω ένα από κείνα τα μεγάλα κόκκινα μυρμήγκια, αλλά πολλά άλλα ζώα χάθηκαν λόγω της υπερβολικής φροντίδας ή/και περιέργειας στην μελέτη τους ,για να μην μετρήσουμε και την αδικαιολόγητη μα πραγματική παιδική κακία. Ακόμα έχω τα χέρια μου βαμμένα με το αίμα ενός μεγάλου κεφαλόπουλου που είχαμε πιάσει με την απόχη και άθελά μας τραυματίσει στην νηκτική κύστη. Προφανώς, το δύστυχο ζωντανό μόλις ξαναέπεσε στο νερό, απλώς επέπλεε στο πλάι και παρ' όλο που είχα πλαντάξει στο κλάμα τελικά κατέληξε στο τηγάνι και το έφαγε με ενοχές ο μικρός αδερφός, που δεν μπορούσε να εκτιμήσει πλήρως την βαρύτητα της κατάστασης. Έκτοτε εξυπακούεται πως δεν έχω ξαναπάει για ψάρεμα, ούτε καν ως θεατής. Την πρώτη πραγματική πίκρα λοιπόν, την έφαγα όταν χρειάστηκε να φύγω για τα άγνωστα μέχρι τότε Γιάννενα κι έτσι έμαθα πως οι ανθρώπινες απώλειες τσούζουνε λίγο παραπάνω από αυτές των παιχνιδιών. Το ποίημα έπεται σε μελοποίηση Δεληβορία. Τις καλημέρες μου!

Οι Μοιραίοι

2011-01-19T23:29:00.000Z

Το τραγούδι αυτό, μιας και ως ποίημα το έμαθα στα σχολικά μου χρόνια, είναι μια από κείνες τις κάπως ομιχλιασμένες μνήμες που κουβαλάει κάποιος από την εποχή που μετρούσε την ηλικία του σε μονοψήφιους αριθμούς. Θυμάμαι να το τραγουδάει μια μεγαλούτσικη παρέα σε μια -βολικά- υπόγεια ταβέρνα στο Δερβένι, παρέα με ακορντεόν, μπουζούκι και κιθάρα. Επίσης θυμάμαι τον αέρα και τον βραδινό φουσκωμένο Κορινθιακό, τα αρμυρίκια και το φεγγάρι πίσω από αραιή συννεφιά. Ναι, θυμάμαι και τον άβολο ύπνο σε κείνες τις ξύλινες καρέκλες. Προφανώς σε κείνη την ηλικία δεν ήμουνα τόσο νοσταλγικός -άλλωστε ποτέ δεν είσαι νοσταλγικός για κάτι όταν συμβαίνει- αντιθέτως, ως κάθε αμύητος στα μυστικά του κρασιού πιτσιρικάς, δυσανασχετούσα πολύ με την ιδέα του ύπνου στις καρέκλες. Πρόσφατα ο πατέρας μου θυμήθηκε γελώντας πως έδινε μάχη για να καταφέρει να με ξεμουλαρώσει όταν ήταν να πάμε στην ταβέρνα.

Το τραγούδι το ξανανακάλυψα χρόνια μετά, όταν στα κείμενα του λυκείου η φιλόλογος μας έφερε μια παλιά κασέτα με την εκτέλεση του Μπιθικώτση. Όσο βέβαια κι αν απολάμβανα την μουσική ένιωθα πως είχε αυτήν την χαωτική απόσταση από την πραγματικότητα. Ακόμα κι αν εξέφραζε την γενιά της παρέας της ταβέρνας, που μεγαλώσανε σε κάποια χωριά και ζοριστήκανε για να καταφέρουν να σπουδάσουνε, σε μένα και την δικιά μου γενιά προφανώς δεν θα μπορούσε να πει και πολλά πολλά. Άλλωστε, το Γκάζι είναι posh την σήμερον και δεν νομίζω η κόρη του Γιαβή να έχει αντιρρήσεις να συχνάζει εκεί. Αυτά μέχρι φέτος. Φέτος που στην επίσκεψή μου στα πατρώα, είδα τους ανθρώπους της γενιάς μου, υποτίθεται στο παραγωγικότερο μέρος της ζωής μας, με μια βουβή ή και σπανιότερα εκπεφρασμένη απογοήτευση για τη δουλεία που δεν βρίσκουνε εδώ και δυο χρόνια ή που την βρήκανε και τους πληρώνει με χιούμορ που περισσεύει. Δεν ήτανε αυτό που με τρόμαξε όμως και μου θύμισε τόσο τους "μοιραίους", ήτανε η κουρασμένη αποδοχή του αναπόφευκτου η προσμονή του 'θαύματος'. Κι έτσι έμαθα πως η κόρη του Γιαβή, του κάθε Γιαβή, ποτέ δεν έφυγε, απλώς την έκανε από το Γκάζι επειδή ακρίβυνε κι αυτό. Καλό σας βράδυ.

Αντί καλής χρονιάς: Εισαγωγή στη Γιαννιώτικη

2011-01-09T12:53:00.001Z

Εδώ και καιρό είχα σκοπό να κάνω μια καθαρά τοπικιστική ανάρτηση, από εκείνο το "τσιγκλάω" σ' ένα σχόλιο του Βιολόγου προ αμνημονεύτων ποστ. Κι επειδή οι τύψεις που δεν άφησα μια ευχετήρια αναρτησούλα πριν το σκάσω για διακοπές με φάγανε και δεν μ' αφήσανε (λέμε τώρα) να απολαύσω τις διακοπές μου , το παρόν ποστ πιάνεται και για εορταστικό! Οι αναγνώστες λοιπόν θα έχουνε το προνόμιο να εισαχθούνε στην Γιαννιώτικη γλώσσα και κουλτούρα με μια σειρά αναρτήσεων, ξεκινώντας από την σημερινή. Μόλις ολοκληρωθεί ο κύκλος, θα μπορέσετε να δώσετε το σχετικό τεστ για την απόκτηση υπηκοότητας. Βάλαμε και εικονίτσες για να είναι η μέθοδος διδασκαλίας user friendly.

1. Γεωγραφία: Γιάννενο [το] (επίσης υποκ. Γιαννενάκια). Μαγευτική πόλη της ΒΔ Ελλάδας με ολοδική της -σχεδόν- καταπράσινη -από τον υπερτροφισμό- λίμνη. Κατοικείται από Γιαννιώτες και Γιαννιώτισσες για τους οποίους θα μιλήσουμε αναλυτικά στην επόμενη ενότητα. Η ειδυλλιακή τοποθεσία που της έχει δώσει το προσωνύμιο "Λοκάρνο του Νότου" (μην κάνεις κανένα αστείο και το ψάξεις στο γκουγκλ, τώρα μου ήρθε) συνοδεύεται από απερίγραπτα καλό καιρό όπως φαίνεται και από την εικόνα. Τα αξιοθέατα περιλαμβάνουν τον πληθυσμό, ιστορικά μνημεία -κυρίως των οθωμανικών χρόνων- και σύγχρονα μνημεία που ακούνε στο όνομα "τσιπουράδικα". Ανοίγουμε παρένθεση για να μιλήσουμε σοβαρά: εάν βρεθείς ποτέ στο Γιάννενο, κάνε έναν κόπο να εντοπίσεις ό,τι έχει απομείνει από τον καιρό που η πόλη ήτανε πολυπολιτισμική και συνεπώς πλουσιότερη, όπως τα μουσουλμανικά τεμένη και την εβραϊκή συναγωγή. Και πέρα απ' αυτά τα αυτονόητα, θα εκπλαγείς από πόσα σημεία στους δρόμους του κάστρου ή του Κουρμανιού φυλάνε ανέγγιχτες γωνίτσες από την μικρή μας πόλη που μας τελείωσε μα δεν την ξεχνάμε. Κλείνουμε παρένθεση.

2. Άνθρωποι: τζες [ο] (πληθ. τζέδες, υποκ τζεσάκος, σπανιότερα συναντάται και σε θηλ: τζε [η]) και χαλόν(ι) [το]. Το σχετικό λεξικό δεν μας διαφωτίζει ιδιαίτερα για την ετυμολογία πάντως σε γενικές γραμμές μεταφράζουμε το πρώτο ως τύπος και το δεύτερο ως τύπισσα (για να είμαστε απόλυτα ειλικρινείς ως μ***ι μεταφράζεται κανονικά μα το ιστολόγιο προσπαθεί να είναι gender neutral). Αν δεν απατώμαι φημολογείται πως το τζες προέρχεται από το τούρκικο "τζερεμές" που σημαίνει τον άδικο φόρο (εξού και η υποτιμητική χρήση του όρου "τζες" σε ορισμένα ρεμπέτικα) ενώ για το χαλόν το slang μας πληροφορεί πως έχει ρίζα εβραϊκή. Η εικόνα είναι από κατάστημα με εσώρουχα που παίζει με τις δύο αυτές λέξεις και την συνήθεια μεγάλων εταιριών ρουχισμού να έχουνε διπλά ονόματα. Μας δείχνει επίσης πως ο τζες είναι ένα πλάσμα της φύσης με αστείρευτη φαντασία και εξαιρετική αίσθηση του χιούμορ (το γεγονός ότι και ο ιστολόγος του παρόντος είναι τζες, προφανώς δεν είναι τυχαίο). Η υπαρξιακή τραγωδία του τζε έγκειται στο ότι είναι καταδικασμένος να συνυπάρχει με την γιαννιώτισσα, που όπως συμφωνήσαμε στα σχόλια εδώ είναι μυθικό ον σχεδόν απύθμενης ματαιοδοξίας (Biologos, 2010). Την αγωνία αυτή έχει παγιδέψει από παλιά ο λαϊκός στιχουργός σε χαρακτηριστικά δείγματα παραδοσιακής ηπειρώτικης μουσικής. Βλέπουμε από το ηχητικό ντοκουμέντο πως προκειμένου να εντυπωσιαστεί η γιαννιωτοπούλα δεν αρκεί το άσπρο τριαντάφυλλο, αλλά πρέπει να βαφτεί γαλάζιο, στα χρώματα του ΠΑΣ δηλαδή.

3. Πολιτισμός: τσίπ(ου)ρο [το] (πληθ. τσίπρα, με πεζό "τ" για να μην συγχέεται με τον πολιτικό αρχηγό, αν και τα σχετικά λογοπαίγνια είναι αποδεκτά). Εάν εκτυπώσεις την ύλη, σ' αυτό γράψε ένα SOS στο περιθώριο. Αν και κανονικά δεν χρειάζεται συστάσεις θα κάνουμε μια εισαγωγή μιας και το τσίπουρο αποτελεί ανασπόσπαστο μέρος του γιαννιώτικου πολιτισμού. Πρόκειται για το νέκταρ που προκύπτει από την αέναη μάχη της τοπικής θεότητας ζαμπέλας με την αδερφή της ντεμπίνα όπως έχει δηλώσει στο παρελθόν και ο ορκισμένος ζαμπελίστας filthy pagan. Το τσίπουρο λατρεύεται μόνο στα ειδικά γι αυτόν τον σκοπό σκεύη, τουτέστιν το ποτηράκι του [1] και το καραφάκι [2]. Για το [2] μπορούμε να κάνουμε κάποιες παραχωρήσεις εαν η ποσότητα που θέλουμε είναι μεγαλύτερη από αυτήν που χωράει το καραφάκι, αλλά το [1] είναι sine qua non, κοινώς ΔΕΝ βάζεις ποτέ το τσίπουρο σε κρασοπότηρο [3], υπάρχει λόγος που έχει το δικό του! Ο λόγος αυτός είναι για να μην μπει στον πειρασμό κανένας Αθηναίος/Θεσσαλονικιός να βάλει πάγο στο τσίπουρό του! Εάν το να πεις το τσίπουρο "ρακή" είναι πλημμέλημα και το να υποθέσεις αφελώς πως υπάρχουνε παραγωγοί στην Ήπειρο που το φτιάχνουνε με γλυκάνισο κακούργημα*, τότε το να προσπαθήσεις να το πιείς με πάγο ισοδυναμεί με εσχάτη προδοσία και τιμωρείται με δια βίου απαγόρευση εισόδου στα τσιπουράδικα και αφαίρεση υπηκοότητας. Συνοψίζοντας ΔΕΝ βάζεις ποτέ πάγο στο τσίπουρο, ακούς; αν θες να μην σε σκοτώσει το πίνεις πιο αργά.

ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ ΝΑ ΕΧΟΥΜΕ!!!

-------------------------------------------

* Δυστυχώς πρόκειται για πραγματικό περιστατικό, η φίλη που το εκστόμισε γλίτωσε το λιντσάρισμα χάρη στο προχωρημένο της ώρας και την φιλειρηνική φύση των θαμώνων του συγκεκριμένου τσιπουράδικου.

UPDATE: Παραπέμπουμε εδώ στο σχετικό μίνι αφιέρωμα του Βιολόγου, το οποίο βέβαια σαν θετικός επιστήμονας που είναι, με μεταδοτικότητα που τείνει στο -∞ το καταλαβαίνει μόνο αυτός! Διότι μόνο ένας θετικός επιστήμονας θα κατάφερνε με μια ανάρτηση να προκαλέσει περισσότερες απορίες από όσες έλυσε.

Nationalismus Mythistoricus ή 'Αφου επιμένεις θα σου πω μιαν ιστορία..'

2010-12-11T23:35:00.000Z

Ετούτη την ανάρτηση είχα υποσχεθεί να την κάνω κοντά ένα χρόνο πριν στον Zaphod και στον τουκιθεμπλόμ (ο τελευταίος δυστυχώς άφησε το ιστολογείν, μα δεν τον ξεχνάμε). Τότε το θεματάκι μας ήτανε επίκαιρο μιας και συζητούσαμε για την κα Δραγώνα και το τζέρτζελο γύρω από το βιβλίο της. Υποθέτω πως το φαινόμενο του εθνικισμού θα μας απασχολεί για μερικές δεκαετίες ακόμα οπότε η ανάρτηση ετούτη δεν είναι και εντελώς στον βρόντο. Θα μοιραστώ λοιπόν μια από τις διαλέξεις που μας έκανε την τιμή να ανεβάσει το Yale και θα προσθέσω μερικά σχόλια. Αρχικά σχεδίαζα να κάνω την έρευνά μου και να γράψω κάτι σχετικό με την ιστορία του εθνικισμού, μα ελλείψει χρόνου κινδύνευε το πλάνο να πάει για υλοποίηση μαζί με τον δυτικό σιδηροδρομικό άξονα. Ελπίζω αυτή η διάλεξη να είναι κάπως διαφωτιστική, σχολιασμός μετά το βίντεο, σημείο στη διάλεξη στο οποίο ανταποκρίνεται το σχόλιο σε παρένθεση:

α). Τα δικά μας (1:50-6:40): Γίνεται αναφορά σε ένα βιβλίο που ερευνά την κατασκευή εθνικής συνείδησης στην ελληνική Μακεδονία και τις αντιδράσεις-απειλές εθνικιστικών κύκλων προκειμένου να μην κυκλοφορήσει. Δυστυχώς το βιβλίο δεν το είχα υπόψιν οπότε δεν μπορώ να σας πω περισσότερα σχετικά. Ενδιαφέρον το σχόλιο του λέκτορα για το "προσέχτε όταν ακούτε 'Μεγάλη Ελλάδα, ή Σερβία, ή Γερμανία'" επειδή περιγράφει το πρόβλημα που προκαλείται όταν περισσότεροι του ενός εθνικισμού διεκδικούνε την ίδια περιοχή.
β). Οι φαντασιακές κοινότητες (7:00-8:00): Εδώ γίνεται αναφορά στον Benedict Anderson, που έχει ορίσει το έθνος ως "φαντασιακή κοινότητα". Προσοχή, άλλο φαντασιακή κι άλλο φανταστική, η δεύτερη σημαίνει πως το αντικείμενο μελέτης υπάρχει μόνο στη φαντασία. Με το φαντασιακή, εννοούμε μια κοινότητα της οποίας τα μέλη δεν γνωρίζονται προσωπικά μεταξύ τους, ωστόσο θεωρούν πως ανήκουν στην ίδια κοινότητα.
γ). Η ιστορικότητα του εθνικισμού (8:00-10:25) Δυο βασικοί παράγοντες-προϋποθέσεις αναφέρονται για την ανάδειξη του εθνικισμού: κράτη και μεγάλης κλίμακας οικονομία. Το πρώτο νομίζω έχει ερευνηθεί από τον Breuilly και το δεύτερο από τον Gellner, με την έμφαση που αποδίδει στη βιομηχανική επανάσταση. Αναφέρεται όμως επίσης πως εθνική συνείδηση στις ελίτ έχεις τουλάχιστον από τα μέσα του 18ου αιώνα, καμιά πενηνταρία δηλαδή χρόνια πριν τη Γαλλική Επανάσταση. Χωρίς να τους έχω διαβάσει νομίζω πως οι Hobsbawm κι ο Kedourie είναι αυτοί που τονίζανε τον ρόλο των ελίτ στον εθνικισμό. Προσοχή: Ελίτ με εθνική συνείδηση πριν απο τη Γαλλική Επανάσταση έχουμε στην δυτική Ευρώπη, ο ομιλητής σωστά κάνει τη διάκριση με την ανατολική και κεντρική Ευρώπη που ο εθνικισμός φτάνει μόνο κατά τον 19ο αιώνα (ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν και τα παραδείγματα που δίνει).
δ). Εθνική κατασκευή (12:00-16:00) Σε αυτό το σημείο ο ομιλητής εξετάζει τη σχέση εθνικισμού και Γαλλικής Επανάστασης - κοινοβουλευτικής δημοκρατίας και θεωρεί πως μάλλον υπερτονίζεται και δεν ισχύει επειδή ακραίες περιπτώσεις εθνικισμού (Ρωσία και Γερμανία) ήτανε μοναρχίες. Προσωπικά έχω τις ενστάσεις μου, αφενός μεν γιατί εξετάζει ακραίες περιπτώσεις κι αφετέρου γιατί τα ιδεώδη της Γαλλικής Επανάστασης επεκτάθηκαν σε όλη την Ευρώπη χωρίς να μπορούνε κάτι να κάνουνε γι αυτό οι μοναρχίες. Ακόμα κι αν όντως "κανείς δεν ήτανε πιο εθνικιστής από τον Γουλιέλμο τον Β" αυτό δεν σημαίνει πως οι πιο δημοκρατικές χώρες (λέγε με ΗΒ ή Γαλλία) ήτανε λιγότερο εθνικιστικές. Επίσης αγνοεί το γεγονός πως στις δημοκρατίες οι αξιωματούχοι είναι υπόλογοι στο 'έθνος' και μόνο αυτό και όχι στο πρόσωπο του μονάρχη όπως έχω εξηγήσει εδώ κι εδώ (στο σχόλιο Α).
ε). Η γλώσσα (16:00-24:00) Εδώ ο ομιλητής ασχολείται με τον ρόλο της γλώσσας στην κατασκευή των εθνών. Κάπου εδώ κάνει και μια αναφορά στη Γαλλική Επανάσταση και τον ρόλο της στην ομογενοποίηση των διάφορων διαλέκτων που μιλιόταν στην Γαλλία μέχρι τότε. Γενικά τα ιστορικά παραδείγματα (Γαλλία και Ιταλία) είναι πολύ χρήσιμα. Αυτό το κομματάκι είναι ουσιώδες γιατί με βάση τον ρόλο της γλώσσας εξηγούνται τα παραδείγματα που δίνονται ακολούθως.
στ) Η εποχή των εθνικισμών (24:00-44:00). Μεταξύ 1848 και 1914 τοποθετείται η 'έκρηξη' των εθνικισμών και της απαίτησης σύμπτωσης εθνότητας και συνόρων. Σημειωτέο πως μετά τον Α' ΠΠ τα 14 σημεία του Γουίλσον χρησιμοποιήθηκαν προκειμένου να προσδιοριστούν έτσι τα σύνορα (με γλωσσικά κριτήρια) εκεί που καταρρεύσανε οι πρώην πολυεθνικές αυτοκρατορίες και κατά γενική ομολογία έγινε της κολάσεως! Ενδιαφέροντα ιδιαίτερα είναι τα παραδείγματα των νέων εθνικισμών (όπως της Ουκρανίας, Λιθουανίας, Λευκορωσίας κτλ). Ο ομιλητής κοντά στο 37:00 επιστρέφει στο ζήτημα της γλώσσας κι εξετάζει τα παραδείγματα χωρών που έχουνε πάνω από μια γλώσσες (Βέλγιο, λίγο προβληματικό και Ελβετία, λιγότερο προβληματική). Το όλο κομμάτι είναι ενδιαφέρον επειδή δείχνει πόσα πράγματα μπορούνε να είναι κατασκευασμένα στις εθνικές ιστορίες.
ε) Η Αυστρουγγαρία (44:00-51:00). Εδώ εξετάζεται πως λειτουργούσε η Αυστρουγγαρία και εξισσοροπούσε τις εθνικές εντάσεις. Προσωπικά έχω πάλι τις ενστάσεις μου για το αν μπορούμε να δούμε την Αυστρουγγαρία νοσταλγικά σαν εναλλακτική στον εθνικισμό. Η Αυστρουγγαρία είχε βρει κακό μπελά ακριβώς λόγω του εθνικισμού και δεν ξέρω αν επιβίωνε για πόσο ακόμα θα κατάφερνε να εξισορροπεί τις εθνικές εντάσεις. Ο υποτιτλισμός έχει ένα λαθάκι παρόλο που ο ομιλητής το λέει σωστά: Η Αυστρουγγαρία δεν νικήθηκε από την Πρωσία το 1966 αλλά προφανώς το 1866. Ένα χαριτωμένο ιστορικό περιστατικό για την Αυστρουγγαρία και τον εθνικισμό είναι το εξής: όταν κατά την ιταλική ενοποίηση το αυστριακό ναυτικό νίκησε σε μια ναυμαχία το ιταλικό, τα πληρώματα της Α-Ο μιλούσαν κυρίως τη βενετική διάλεκτο (η Βενετία ανήκε ακόμα στην Αυστρουγγαρία τότε) και ο Γαριβάλδης (sic) το έφερε κάπως βαρέως που δεν είχε αφυπνιστεί επαρκώς το "εθνικό τους αίσθημα" ώστε να εξεγερθούνε.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------
Τις απολογίες μου για το μακροσκελές της ανάρτησης, εαν βαριέστε να διαβάσετε τον σχολιασμό αλλά σας ενδιαφέρει το θέμα, αφιερώστε απλώς τα 50 λεπτά που θέλει το βίντεο, είναι μια αρκετά καλή εισαγωγή στα του εθνικισμού. Καλό βράδι.

Λευκό

2010-11-27T02:33:00.000Z

Μας πρόλαβε νωρίς φέτος ο χειμώνας. Πρώτα ήρθε το κρύο και τα δέντρα μαδήσανε εντελώς. Σήμερα ήρθε και το χιόνι, έτσι ξαφνικά. Δεδομένου πως το διήμερο θα το περάσω έγκλειστος διορθώνοντας, μια βόλτα στο κανάλι τα μεσάνυχτα με το χιόνι να πέφτει ήτανε μια πολυτέλεια που μπορούσα να μου επιτρέψω. Γιατί το χιόνι συνοδεύεται πάντα από τόση ησυχία; Εντάξει ,πέφτει σχεδόν ξεψυχισμένα , σε αντίθεση με την φασαριόζα συγγενή του, μα δεν είναι μόνο αυτό. Τους θορύβους τους καταπίνει, με πρώτα και καλύτερα τα βήματά σου. Και σπας το κεφάλι σου να θυμηθείς μια αμίμητη περιγραφή, που φυσικά δεν είναι δικιά σου, μα δεν χρειάζεται να πας και πολύ μακριά, σ' ένα νησί λίγο πιο δίπλα απ' το δικό μας:

A few light taps upon the pane made him turn to the window. It had begun to snow again. He watched sleepily the flakes, silver and dark, falling obliquely against the lamplight. The time had come for him to set out on his journey westward. Yes, the newspapers were right: snow was general all over Ireland. It was falling on every part of the dark central plain, on the treeless hills, falling softly upon the Bog of Allen and, farther westward, softly falling into the dark mutinous Shannon waves. It was falling, too, upon every part of the lonely churchyard on the hill where Michael Furey lay buried. It lay thickly drifted on the crooked crosses and headstones, on the spears of the little gate, on the barren thorns. His soul swooned slowly as he heard the snow falling faintly through the universe and faintly falling, like the descent of their last end, upon all the living and the dead.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------

Το απόσπασμα είναι από τους Δουβλινέζους, του James Joyce (υπάρχει ολόκληρο στο wikisource). Η ειρωνία της τύχης είναι πως ο τσαλαπετεινός ετοίμασε μια πολύ όμορφη ανάρτηση για το φθινόπωρο την οποία ευτυχώς πρόλαβα να απολαύσω όσο ακόμη είχαμε φθινόπωρο, χωρίς βέβαια να γνωρίζω πόσο γρήγορα θα μας άφηνε.

Ε οχι και 500 φορες...

2010-11-23T00:39:00.000Z

Disclaimer: Απολογίες στους αναγνώστες, ετούτο δω το χρωστούσα σε ένα άλλο ιστολόγιο, θα επιστρέψω με κανονική ανάρτηση σύντομα, να 'στε καλά :)

Ο πολεμος της παπαρουνας

2010-11-11T21:05:00.000Z

To save your world you asked this man to die:
Would this man, could he see you now, ask why?

W.H. Auden

Πέρυσι τέτοια εποχή είχα κάνει μια ανάρτηση για τις παπαρούνες τις Φλάνδρας και το σχετικό τραγουδάκι που θυμάται ο αγγλωσαξωνικός κόσμος κάθε χρόνο σαν σήμερα. Για την ιστορία επαναλαμβάνουμε πως σαν σήμερα το 1918 έληξε ο Μεγάλος Πόλεμος. Όσο κι αν μπαίνω στον πειρασμό όμως δεν θα ξανασχοληθώ μ' αυτόν άμεσα, το επετειακό μου θέμα έχει να κάνει με τις παπαρούνες, όχι της Φλάνδρας ασφαλώς μα εκείνες τις χάρτινες που φοράνε εδώ αυτές τις μέρες στο πέτο τους για να τιμήσουνε τη μνήμη των πεσόντων (οι οποίες βέβαια πάλι σε εκείνες της Φλάνδρας παραπέμπουνε). Λοιπόν το συγκλονιστικό της υπόθεσης είναι το τι σκοτωμός γίνεται γι αυτές τις παπαρούνες!

Χάζευα λοιπόν ανέμελος στο BBC και πέφτω πάνω στην είδηση της χρονιάς, μην πω του αιώνα: Ο παρουσιαστής των ειδήσεων του Channel 4 Jon Snow, έκανε το έγκλημα να μην φορέσει την παπαρούνα του στο πέτο τουλάχιστον μια εβδομάδα πριν από την επέτειο και... γαία πυρί μιχθήτω! Στην αρχή κάποιος αναγνώστης του την έπεσε στο ιστολόγιό του και κατόπιν αυτού ποιός είδε την Daily Mail και δεν την φοβήθηκε! Η ιστορία βέβαια δεν είναι καινούργια -απλώς άργησα εγώ να την πάρω γραμμή λόγω πολιτισμικού lag- και ξεκινάει από ένα άρθρο του Snow για τον "φασισμό της παπαρούνας" το 2006. Μπορεί η Guardian πολύ χαριτωμένα να παρατήρησε πως καταλαβαίνουμε τις εποχές που περνάνε από την καθιερωμένη κλάψα της Mail, μα φαίνεται πως η μανία της παπαρούνας έχει πάρει τραγικές διαστάσεις. Έτσι βομβαρδιζόμαστε με ειδήσεις για εργαζομένους που δεν τους αφήσανε να φορέσουνε την παπαρούνα τους ή για ομάδες που θα την φορέσουνε κατόπιν αντιφατικών πανό φιλάθλων τους. Το κερασάκι της τούρτας σας το άφησα για το τέλος, η Κίνα διαμαρτυρήθηκε για τις παπαρούνες που φορούσε μια βρετανική αντιπροσωπία επειδή της θυμίσανε τους πολέμους του οπίου! Δεν θα ήξερα αν έπρεπε να γελάσω ή να κλάψω. Θυμήθηκα όμως εκείνον τον ήρωα -του Μπρεχτ νομίζω- που είχε βρει κακό μπελά επειδή την μέρα που όλοι έπρεπε να είναι χαρούμενοι στη χώρα εκείνος ήτανε σκυθρωπός και αποφάσισα να κλάψω!

Κλείνοντας σας έχω και μια σχετική φωτογραφία, μια παπαρούνα από τις λεγάμενες που βρήκα σήμερα δίπλα στη στάση του λεωφορείου και της ψυθίρισα (αφού κοίταξα δεξιά κι αριστερά) πως sic transit gloria mundi. Όσο για την απορία του επιταφίου με την οποία άνοιξα την ανάρτηση, την απάντηση θα μπορούσε να την έχει δώσει ο ίδιος ο Snow που είπε πως οι νεκροί του Πρώτου Πολέμου "πέθαναν για το δικαίωμά του να μην φοράει παπαρούνα στο πέτο". Και πάλι δεν νιώθω και τόσο βέβαιος πως κάποιος θα ένιωθε ικανοποιημένος που πέθανε για να τσακώνονται για το πως θα τον θυμούνται αντί να ασχοληθούνε με τα εκατοντάδες πιο σημαντικά ζητήματα που τρέχουνε στη Βρετανία αυτή τη στιγμή.

Hamlet v.2

2010-10-31T00:41:00.000+01:00

Μπορεί ο πρίγκηπας της Δανιμαρκίας να είχε μείνει με την απορία στην διάσημη ερώτησή του, μα η σύγχρονη εκδοχή του στο Εδιμβούργο φαίνεται να έχει απαντήσει στο ίδιο ερώτημα αρνητικά. Εκτός κι αν δεν πρόκειται περί ορθογραφικού και το "noting" μεταφράζεται "να κρατάς σημειώσεις" οπότε είναι μια κοινωνική προσφορά από κάποιον φοιτητή πυρηνικής φυσικής που απλώς μας θυμίζει πως δεν μπορείς να παίζεις με την σχάση του ατόμου. Κατά τα λοιπά η νεκροκεφαλή άνετα μπορεί να μην είναι καν αναφορά στον Άμλετ μιας κι έχουμε Halloween. Το τελευταίο υποθέτω ξέρετε πως είναι μια φθινοπωρινή εκδοχή του καρναβαλιού, με τα ίδια επίπεδα κιτς μα ένα κλικ πιο μακάβριο. Η γκρίνια την οποίαν ελπίζω να μου συγχωρήσετε έχει να κάνει με το ότι παρόλο που δεν τρελαίνομαι για το Halloween, μπορώ να σκεφτώ ένα δισεκατομμύριο καλύτερους τρόπους να περάσω το ΣΚ μου από το να βαθμολογώ δοκίμια!

ΥΓ. Αλήθεια, o χρωματικός συνδυασμός της εικόνας θυμίζει διαολεμένα την σημαία του Ουζμπεκιστάν ή είναι ιδέα μου;

Les Miz

2010-10-21T01:48:00.000+01:00

Για σήμερα το menu έχει musical και μάλιστα μνημειώδες! Οι "άθλιοι" του Ουγκώ, στην μουσική τους εκδοχή μετράνε αισίως 30 χρόνια, πράγμα που σημαίνει πως όταν τους πρωτογνώρισα το 1995 ήτανε ήδη στην εφηβεία τους. Συνθέτης της μουσικής του musical είναι ο Claude-Michel Schönberg και η γαλλική έκδοσή του προηγείται χρονικά της δημοφιλούς αγγλόφωνης (δείγμα εδώ). Η μουσική κατά την ταπεινή μου άποψη ντύνει πολύ ταιριαστά τις διάφορες πτυχές της ιστορίας του Γιάννη Αγιάννη που περνάει μέσα από χίλια μύρια κύματα στην Γαλλία του πρώτου μισού του 19ου αιώνα. Θεωρώ δεδομένο πως ξέρετε την υπόθεση του έργου κι ότι στην χειρότερη, αν δηλαδή δεν έχετε διαβάσει το βιβλίο, θα έχετε τουλάχιστον πέσει πάνω σε κάποια από τις τηλεοπτικές προσαρμογές του. Το έργο μας λοιπόν έχει όλα όσα θα μπορούσανε να απασχολούνε τον ανθρώπινο νου σε τέτοιους ταραγμένους (και σε άλλους όχι και τόσο ταραγμένους) καιρούς: κακουχίες, προδοσία, έρωτες, εξαθλίωση, αγωνία για το αύριο, εξεγέρσεις, ελπίδα και απογοήτευση και πολλά μα πολλά ανθρώπινα διλήμματα! Κι όπως έλεγα και πριν, η μουσική όλα αυτά τα ντύνει περίφημα. Μπορεί λοιπόν να μεταδώσει την τρυφερότητα του παιδιού που ονειρεύεται, την απελπισία των καταδίκων, την εξαθλίωση στους δρόμους του Παρισιού, την ελπίδα πριν την εξέγερση, το πανάρχαιο δίλημμα έρωτας ή πόλεμος (εν προκειμένω επανάσταση) και την απελπισία (πάλι) μετά το σακάτεμα της ελπίδας. Σας αφήνω με την κορύφωση του έργου, την στιγμή που όλες οι πλοκές συναντιούνται, λίγο πριν την εξέγερση. Πρώτα περιγράφω τους χαρακτήρες με την σειρά που εμφανίζονται για να μην ψάχνεστε και μετά θα σας δώσω το βίντεο.

Πρώτος εμφανίζεται ο Γιάννης Αγιάννης, που ετοιμάζεται να το ξανασκάσει από τον Ιαβέρη που είναι πάλι στα ίχνη του. Οι αμέσως επόμενοι εμφανιζόμενοι είναι οι Μάριος και Τιτίκα [1] που κλαίνε την μοίρα τους, μιας και μόλις γνωριστήκανε η Τιτίκα θα πρέπει να φύγει ακολουθώντας τον θετό πατέρα της (βλ. Γιάννη Αγιάννη). Το τρίτο πρόσωπο είναι η Επονίνη, η οποία είναι ερωτευμένη με τον Μάριο και κλαίει την απώλειά του [2]. Ταυτόχρονα με το κλάμα της επονίνης ακούμε και το σαλιάρισμα των προηγούμενων δυο. Μετά το ερωτικό τρίγωνο εμφανίζεται ο Ενζολράς που δίνει το σύνθημα για την επανάσταση, ενώ παράλληλα ο Μάριος βυθίζεται στο προαναφερθέν δίλημμα. Ο τύπος με την μαύρη καμπαρτίνα αμέσως μετά είναι ο Ιαβέρης που σκοπεύει να προσχωρήσει στην επανάσταση για να την υπονομεύσει εκ των έσω (δεν ξέρω αν το λέγανε εισοδισμό και τότε). Το ρακένδυτο ζεύγος που ακολουθεί είναι οι Θερναδιέροι που ετοιμάζονται να πλιατσικολογήσουνε μέσα στην αναμπουμπούλα της μάχης. Απολαύστε:

---------------------------------------------------------------------------

[1] Δεν ξέρω ποιός έκανε την πρώτη μετάφραση των Αθλίων στα ελληνικά πάντως το "Τιτίκα" είναι αξιοθρήνητο!

[2] Στο κλασικό έργο η Επονίνη είναι άσχημη και κακότροπη κι έτσι ο Μάριος δεν έχει να αντιμετωπίσει σοβαρό δίλημμα. Έλα όμως που στο musical αποφασίσανε να τον ζορίσουνε περισσότερο και όχι μόνο έχουνε κάνει τον ρόλο της πολύ πιο σημαντικό και συμπαθητικό, αλλά έχουνε βάλει και μια χαρά ηθοποιό να την παίξει. Μεταξύ μας τώρα αν ήμουν ο Μάριος την Επονίνη θα διάλεγα κι όχι τον νερόβραστο ξανθομπάμπουρα που είναι η Τιτίκα. Βέβαια ίσως απλώς θέλανε οι δημιουργοί του musical να μας αποδείξουνε πως ο έρωτας είναι όντως τυφλός!

O the continent...

2010-10-13T22:00:00.001+01:00

Το continent όπως θα γνωρίζετε ήδη μεταφράζεται σε "ήπειρος" (το 'η' πεζό) και στην συγκεκριμένη ανάρτηση θα χρησιμοποιηθεί ως αντιδιαστολή με το νησί. Σύμφωνοι η Ελλάδα δεν έχει και τόσες ομοιότητες με την Βόρεια Ευρώπη, παρ' όλ' αυτά υπάρχουν κάποια μικρά και καθημερινά πράγματα που ενώνουν την Ευρώπη ανατολικά της Μάγχης και που κάποιες φορές με κάνουν ακατάσχετα νοσταλγικό για το continent που έχω απέναντί μου. Behold λοιπόν τρια μοναδικά χαρακτηριστικά του νησιού που δικαίως το κατατάσσουν σε χωριστή γεωγραφική ενότητα:

Τα εικονιζόμενα αντικείμενα είναι προφανώς αναπτήρες! Μοιράζονται ωστόσο τρια κοινά χαρακτηριστικά: α) είναι βρετανικοί, β) είναι γεμάτοι ή σχεδόν γεμάτοι και γ) ΔΕΝ δουλεύουν ή δουλεύουν όταν τους καπνίσει! Αφού δεν το έχετε ρε παιδία, γιατί δεν εισάγετε bic όπως όλος ο κόσμος; Έχω την υπόνοια πως οι βρετανικοί αναπτήρες είναι ειδικά σχεδιασμένοι ώστε να χαλάνε μετά την πρώτη φορά που τους ανάβει μπροστά σου ο υπάλληλος (και η οποία προφανώς δεν πιάνεται). Οι απόψεις διίστανται για το αν πρόκειται για ένα ακόμη μέτρο κατά του καπνίσματος. Κατά κάποιον τρόπο επίσης, οι αναπτήρες ευθύνονται και για την σημερινή ανάρτηση. Εκεί λοιπόν που αποχαιρετούσα με δάκρυα στα μάτια τον bic που είχα φέρει από την Ελλάδα και πέθανε από εξάντληση, ζήτησα φωτιά από κάποιον άλλον και προς μεγάλη μου έκπληξη αντίκρυσα έναν bic (ολλανδικής προελεύσεως όπως έμαθα). Πρώτη φορά στη ζωή μου ένιωσα την ακατάσχετη επιθυμία να αρπάξω τον αναπτήρα και να φύγω τρέχοντας! Εσύ που με διαβάζεις από την Θεσσαλία (you know who you are), ακόμα μετανιώνω που δεν σου καβάντζωσα εκείνους τους αναπτήρες από τα Hondos που κουβαλούσες!

Η ανωτέρω εικόνα αποτελεί το αποκορύφωμα της ανάρτησης και τον μοναδικό λόγο που κατά την γνώμη μου το νησί πρέπει να αφαιρεθεί από την λίστα των ανεπτυγμένων κρατών! You must be kidding me! Χωριστές βρύσες για ζεστό και κρύο νερό ή ορθότερα για καυτό και παγωμένο νερό! Εναλλακτική ονομασία: "εαν θέλεις χλιαρό νερό έχεις περίπου 15 δευτερόλεπτα" δηλαδή όσο παίρνει μέχρι το νερό που τρέχει από την κόκκινη βρύση να αρχίσει να ζεματάει. Πόσο τρομερό έγκλημα θεωρείται στο νησί το να θέλεις χλιαρό νερό όταν πλένεις τα χέρια και τα μούτρα σου ή όταν ξυρίζεσαι ούτε που τολμώ να φανταστώ. Ο λόγος της ιδιομορφίας φαντάζομαι πως είναι ιστορικός και ο λόγος που αυτό το έγκλημα κατά της καθημερινής μικροαπόλαυσης δεν αποκαθίσται παραμένει άγνωστος! Οι χωριστές βρύσες παραμένουν ένα από τα άλυτα μυστήρια του νησιού!

Τελευταίο και πιο προφανές! Πρέπει να ομολογήσω πως ενώ μερικούς τους ενοχλεί αφάνταστα εμένα δεν με πολυακουμπάει κι ο λόγος είναι απλός. Είμαι ούτως ή άλλως αξιολύπητος οδηγός στην Ελλάδα, σιγά μην ακουμπούσα τιμόνι στο νησί! Ακουμπώ βέβαια τιμόνι κάθε μέρα, αλλά αυτό είναι ποδηλάτου κι έτσι δεν το μετράμε. Το πρόβλημα λοιπόν με την οδήγηση στα αριστερά δεν είναι πως έχω μάθει να οδηγώ αλλιώς και μπερδεύομαι, το πρόβλημα είναι η αλλοίωση των αντανακλαστικών επιβίωσής μου με αποτέλεσμα κάθε φορά που κατεβαίνω στην Ελλάδα να περνώ τις πρώτες μέρες σε καθεστώς αυξημένου κινδύνου. Αφενός μεν έχω καλομάθει να περνάω τις διαβάσεις χύμα και χωρίς πολλές πολλές διατυπώσεις και αφετέρου έχω μάθει να ελέγχω από δεξιά. Έπεται πως το μόνο που με γλιτώνει από το να περάσω τις διακοπές μου σε νοσκομείο είναι η εγρήγορση των Ελλήνων οδηγών που κορνάρουνε έγκαιρα γνωρίζοντας ασφαλώς καλύτερα από εμένα πως οι λευκές διαγραμμίσεις στο οδόστρωμα εξυπηρετούνε καθαρά διακοσμητικούς σκοπούς! Σημειώνεται πως εν προκειμένω το μόνο κοινό της Ελλάδας με την υπόλοιπη ήπειρο είναι η κατεύθυνση οδήγησης.

Βήματα

2010-10-10T01:20:00.000+01:00

Πάνε μήνες απ' όταν ασχολήθηκα τελευταία φορά με κάτι που βρήκα γραμμένο σε τοίχο. Κοιτώντας τις φωτογραφίες του καλοκαιριού πριν λίγο έπεσα πάνω σ' αυτήν που θα μοιραστώ μαζί σας. Βέβαια δεν έχει αυτό το οξύμωρο που είχα περιγράψει σε κείνη την παλιά ανάρτηση και που βάζει σε μπελάδες τα εγκεφαλικά μου κύτταρα. Είναι μια απλή φρασούλα, όμορφα διατυπωμένη που όμως μου αφήνει μια αίσθηση αθεράπευτης μοιρολατρίας. Υπό κανονικές συνθήκες λοιπόν δεν θα τραβούσα καν την φωτογραφία όντας ορκισμένος εχθρός του κάθε τι μοιρολατρικού. Ίσως να ήτανε το ότι ήτανε γραμμένο με κηρομπογιά που με ώθησε να την βγάλω. Ίσως πάλι να μου θύμισε αυτό το memento mori των παλιών ρωμαϊκών θριάμβων και των νεκροταφείων. Στο κάτω κάτω ποτέ δεν βλάπτει μια υπενθύμιση αυτού που πολύ συχνά ξεχνάμε, πως είμαστε παροδικοί επισκέπτες σε έναν κόσμο που υπήρχε πριν από μας και θα υπάρχει και χωρίς εμάς. Κάτι σαν τα βήματα του χορού δηλαδή, με την ανομολόγητη ευχή να μην είναι πεντοζάλης:

Zwanzig: ένα τραγούδι και μια ταινία

2010-10-04T03:11:00.001+01:00

Σαν σήμερα -ή ακριβέστερα, μιας και είναι περασμένα μεσάνυχτα, σαν εχτές- συμπληρώθηκαν 20 χρόνια από την επανένωση των Γερμανιών. Λίγο αργότερα το ανατολικό μπλοκ κατέρρευσε εντελώς, η ΕΣΣΔ διαλύθηκε στα εξ ων συνετέθη και ο Ψυχρός Πόλεμος έλαβε τέλος πονοκεφαλιάζοντας διεθνολόγους που είχαν καλομάθει να αναλύουνε ένα σταθερό διπολικό διεθνές σύστημα και σοβιετολόγους που άξαφνα χάσανε το αντικέιμενο που τους συντηρούσε. Αυτοί που δεν πονοκεφαλιάστηκαν -τουλάχιστον όχι τότε- ήτανε οι λαοί της Ανατολικής Ευρώπης που τελικά πήρανε την δημοκρατία και την ελευθερία που ζητούσανε και οι Γερμανοί που ξαναπήραν το κράτος τους. Το ειρωνικό της ιστορίας είναι πως πονοκεφαλιαστήκανε και κάποιοι που λογικά δεν θα έπρεπε επειδή ανήκανε στην δυτική συμμαχία. Η Μεγάλη Βρετανία και η Γαλλία λοιπόν δεν είχανε κανένα πρόβλημα να υποστηρίζουνε την επανένωση της Γερμανίας τις περασμένες δεκαετίες, that is την υποστηρίζανε όσο αυτή δεν συνέβαινε. Γιατί μόλις πήρανε χαμπάρι ότι οι Γερμανοί όντως εννοούσανε να επανενωθούνε τρέχανε στον Γκορμπατσόφ και ζητούσανε από τους Ρώσους να μην το επιτρέψουνε. Αν δεν είναι ειρωνικό μια υπερδύναμη που φουντάριζε να μην προσπαθεί να κρατήσει την σφαίρα επιρροής της και να την παρακαλάνε οι μέχρι πρότινος εχθροί της να το κάνει, τι είναι;

Όπως και να έχει ξημέρωσε η 4η Οκτώβρη κι ο ουρανός ήτανε πιο γαλανός, τα πουλάκια κελαηδούσανε και όλοι ακούγανε το Wind of change καταχαρούμενοι και τρισευτυχισμένοι! Περιττό να αναφέρω πως το soundtrack της επανένωσης, δηλαδή το προαναφερθέν τραγούδι πάντα με εκνεύριζε παρόλο που η μελωδία του μου άρεσε. Ας πούμε πως είναι το τραγούδι που αγαπάω να μισώ! Ειλικρινά κάθε φορά που το ακούω δεν ξέρω αν πρέπει να γελάσω ή να κλάψω, αντίδραση που έχω πάντα όταν κάτι μου φαίνεται αφελές και βλακωδώς υπεραισιόδοξο! Και "βάρεσε ο αέρας στα μούτρα του χρόνου" και του έδωσε και κατάλαβε. Και "βαρέσανε οι καμπάνες της ελευθερίας" τόσο που ξεκουφάνανε όλα τα αυταρχικά καθεστώτα του κόσμου και καταρρεύσανε κι όλα τώρα είκοσι χρόνια μετά είναι όμορφα κι ωραία και ο κόσμος ειρηνικός και αγαπημένος. Τώρα που το καλοσκέφτομαι το τραγουδάκι αυτό είναι η μουσική εκδοχή του "τέλους της ιστορίας" του Φουκουγιάμα, μόνο που οι Scorpions τροβαδούροι είναι, ό,τι φαιδρότητα θέλουνε μπορούνε να λένε, ο τελευταίος όμως κοτζαμάν ακαδημαϊκός δεν σκέφτηκε την υπόληψή του πριν το ρίξει στις προβλέψεις;

Απόψε μας είχε καλέσει μια Γερμανίδα φίλη για δείπνο και όταν της ευχήθηκα "χρόνια πολλά" επειδή ήξερα πως και πέρυσι με είχε καλέσει σε δείπνο ακριβώς την ίδια ημερομηνία, μου απάντησε πως "α ναι σήμερα γιορτάζουμε την επέτειο της πληρωμής των ανατολικών μας φίλων". Τόση συμπάθεια για τους ανατολικογερμανούς! Είχα και μια φίλη από το Μαγδεβούργο πέρισι (πρώην Ανατολική Γερμανία) που της είχα περισσότερη αδυναμία, στο κάτω κάτω αντί να με ρωτάει πότε θα ξεκουμπιστούμε από την ευρωζώνη όπως η προαναφερθείσα φίλη, με ρωτούσε για τον κόσμο και πως θα αντέξει τα μέτρα κι ότι εν πολλοίς λυπότανε που μας ζόριζε η χώρα της. Σας αφήνω με το trailer μιας ταινίας που μου είχε αρέσει αρκετά και μου είχε φανεί πολύ πιο ώριμη και νηφάλια από τις χαζοχαρουμενιές της επαυρίου της επανένωσης. Και τα χρόνια μου πολλά στην χώρα που κατάφερε να κάνει αχταρμά την Ευρώπη μα και που της έχει προσφέρει τόσα.

Δεν είναι τασάκι...

2010-10-02T22:11:00.000+01:00

DISCLAIMER: Δεν έχω τίποτα κατά της Γλασκώβης πέρα από μια εικονική κόντρα με τον φίλο Λευτέρη με τον οποίον προσομοιώνουμε τις διαμάχες γνωστών μας ελληνικών πόλεων. Τα credits για την έμπνευση της λεζάντας εκεί.

Φθινοπωρινή Ουτοπία

2010-09-30T00:15:00.000+01:00

Την Κυριακή που μας πέρασε αποφασίσαμε να γιορτάσουμε το γενέθλιο (του ιστολογίου το γενέθλιο και όχι του ιστολόγου ο οποίος είναι παιδί ανοιξιάτικο) με εκδρομή. Εξυπακούεται πως και να μην είχε γενέθλιο το ιστολόγιο κάποια άλλη γελοία αφορμή θα βρίσκαμε για να εκδράμουμε. Προορισμός το Νέο Λάναρκ, το οποίο απέχει γύρω στα 30 μίλια και που ελέω Scotrail πήρε τρεις ώρες να φτάσουμε μαζί με αναμονές και ανταποκρίσεις. Οι έχοντες κάποια προϋπηρεσία στα της αριστεράς ίσως να έχουνε δει κάπου το όνομα Νέο Λάναρκ, κι αν όχι σίγουρα θα έχουνε ακουστά τον ιδρυτή του που δεν είναι άλλος από τον Ρόμπερτ Όουεν, έναν από τους πρωτεργάτες του ουτοπικού σοσιαλισμού (βαφτισμένο έτσι από τον Μαρξ και τον Ένγκελς για να δείξουνε την διαφορά με τον δικό τους 'επιστημονικό σοσιαλισμό'). Σ' αυτό το χωριό πριν από καμιά 200ρια χρόνια έγινε ένα από τα πρώτα κοινωνικά πειράματα του είδους με μια μονάδα βαμβακοπαραγωγής να εγκαθίσταται στις όχθες του ποταμού Clyde και κατοικίες και σχολεία για τους εργάτες και τις οικογένειές τους να συμπεριλαμβάνονται στον οικισμό. Για όσους αυτά μοιάζουν αυτονόητα θυμίζουμε πως συνέβησαν στην πιο άγρια φάση της βιομηχανικής επανάστασης στην Αγγλία, κατά την οποία φυσικά τα παιδάκια δεν πηγαίνανε σχολείο γιατί εθεωρούντο fit for work από την ηλικία των πέντε. Οι φωτογραφίες που ακολουθούνε είναι από τις εγκαταστάσεις που πλέον είναι διατηρητέες και χαρακτηρισμένες μνημείο της UNESCO καθώς και από τους κοντινούς καταρράκτες του Clyde που είναι μια ομορφιά και αποτελούνε σημαντικό κίνητρο να επισκεφτείς την περιοχή αν δεν έχεις κοινωνικές/ιστορικές/πολιτικές ανησυχίες. Θα έβαζα σχόλιο κάτω από κάθε φωτογραφία χωριστά αλλά κάθε φορά που το δοκιμάζω μου τα κάνει όλα ρόιδο ο blogger οπότε μοιραία θα τις υποστείτε όλες μαζί.

Τι 'ναι αυτό που μας ενώνει;

2010-09-28T00:44:00.001+01:00

Χαζή η ερώτηση μιας και η απάντηση δίνεται στον αμέσως επόμενο στίχο και είναι "ο χρόνος". Όπως πάντα οι στίχοι κρύβουνε πολλαπλές αλήθειες και σήμερα διαπίστωσα μια απ' αυτές. Όπως λοιπόν ήμουνα γυρισμένος με την πλάτη κι έγραφα στον μαυροπίνακα (αμε! μαυροπίνακα, με κιμωλίες κι όχι τους σαχλομαρκαδόρους του μοντερνισμού) τις ιδέες των φοιτητών μου (ναι έχω κι απ' αυτούς φέτος, ζωή να 'χουνε) ακούω την φράση "διακρατικές συμμαχίες". Αφου λοιπόν επιβράβευσα την ιδέα σκέφτηκα να δώσω κι ένα δυο παραδείγματα: "ΝΑΤΟ" λέω κι επειδή δεν ήθελα να δώσω μόνο ένα παράδειγμα συμπληρώνω "ή το Σύμφωνο της Βαρσοβίας αν το θυμάστε ή μάλλον αν το έχετε ακουστά". Εκείνη τη στιγμή ακούω ένα "ναι" από πίσω μου οπότε γυρίζω και αντικρίζω έναν μεσήλικα ο οποίος χαμογελούσε με κάποια συγκατάβαση γιατί ήτανε ο μόνος στην αίθουσα που πραγματικά το θυμότανε. Με έσωσε από την αμηχανία ο άνθρωπος γιατί υπάρχει μια τρομακτική παράμετρος στο ακροατήριό μου: είναι όλοι γεννημένοι το 1990, ίσως και το 1991, συνεπώς όχι απλά δεν θυμούνται τον Ψυχρό Πόλεμο αλλά δεν είχανε καν γεννηθεί όταν ο όρος είχε κάποια σημασία! Κάποτε είχα βρει ένα εύκολο ευφυολόγημα να χειρίζομαι το ζήτημα. Μόλις κάποιος μου ανέφερε ημερομηνία γεννήσεως μετά το 1990 ρωτούσα "μα καλά γεννιόνταν παιδιά τότε;". Πλέον έχω διαπιστώσει πως όχι μόνο γεννιόνταν μα έχουνε πια μεγαλώσει αρκετά ώστε να είναι πρωτοετείς ή δευτεροετείς φοιτητές. Σας καληνυχτίζω λοιπόν σιγά σιγά γιατί το τίλιο μου άρχισε και κρυώνει...

Το συνοικιακό μαγαζάκι

2010-09-24T19:12:00.002+01:00

DISCLAIMER: Η παρούσα αναφέρεται όντως σε συνοικιακό μαγαζάκι. Αν περιμένατε να διαβάσετε μια ακόμη από τις -δημοφιλείς τελευταία- παρομοιώσεις της οικονομίας της Ελλάδας με μαγαζί, μην διαβάσετε παρακάτω.

Σε ένα από τα δρομάκια της γειτονιάς βρίσκεται ένα από τα μικρά συνοικιακά μαγαζιά που ανήκουνε σε μια άλλη εποχή, αυτήν που πρόλαβα κι εγώ στα τελευταία της. Πρόκειται για ενα stamp shop, χόμπι που ακόμα κι εγώ είχα κάποτε μέχρι που κάποια στιγμή στο γυμνάσιο ή το λύκειο το είχα παρατήσει. Την σκονισμένη -και πιθανότατα χρόνια παρατημένη στην τύχη της- βιτρίνα εκτός από μερικά ξεθωρισμένα γραμματόσημα κοσμούνε και μερικά κουτιά μοντελισμού και τρενομοντελισμού (πόσο βρετανικό!) επίσης ξεθωριασμένα. Δύσκολοι καιροί για χόμπι, ειδικά δε για τέτοια χόμπι και απορίας άξιον είναι γιατί το μαγαζάκι αυτό παραμένει ανοιχτό. Αυτό όμως που με έκανε να κοντοσταθώ στην βιτρίνα -και έκτοτε πάντα κοντοστέκομαι σαν περνώ- και μου μάγκωσε και την καρδιά κάπως, ήτανε ένα σημείωμα του ιδιοκτήτη καρφιτσωμένο στο τζάμι:

Το κείμενο μου θυμίζει λίγο εκείνον τον τυπάκο σε ένα τραγουδάκι, που μπαίνει σε μια εκκλησία για να γλιτώσει το παλιόκρυο ονειρευόμενος πόση ζέστη θα έκανε εκείνον τον καιρό στο Los Angeles. Οι ομοιότητες σταματάνε εδώ γιατί στο τραγουδάκι ο οικοδεσπότης σχεδόν χαιρέκακα παρουσιάζεται να ξέρει ότι ο επισκέπτης δεν μπορεί να φύγει και ο δεύτερος είναι αναγκασμένος να πέσει στα γόνατα και να προσποιείται πως προσεύχεται. Αντιθέτως ο οικοδεσπότης στην δικιά μου περίπτωση δεν έχει κανένα πρόβλημα να μπεις στον χώρο του με πρόφαση πως κάτι ψάχνεις ή χωρίς καν την πρόφαση για να γλιτώσεις από την βροχή. Δεν θα διαβώ βέβαια το κατώφλι του μαγαζιού, γιατί παρόλο που κρυώνω και σκέφτομαι τι καιρό θα κάνει στην Μεσόγειο, δεν μπορώ να διανοηθώ τον εαυτό μου να λέει "γεια σας μπήκα να πω ένα γεια επειδή διάβασα το μήνυμα στο μπουκάλι και συγκινήθηκα". Έχω όμως μια περιέργεια να αντικρίσω τον ιδιοκτήτη που ναυάγησε στον 21ο αιώνα και που φαντάζομαι σαν έναν μοναχικό συμπαθή γεράκο, που όμως δεν φοβάται να γράψει στο μήνυμά του προς τον έξω κόσμο πως θα ήθελε λίγη παρέα.

Καλώς τα δεχτήκαμε

2010-09-18T00:18:00.000+01:00

Εχτές το μικρό μας έθνος και η όχι και τόσο μικρή μας χώρα υποδέχτηκε τον υψηλό της επισκέπτη, σήμερα μας άφησε και πήγε νοτιότερα στους Άγγλους. Προσωπικά κανένα καλό δεν είδα από την επίσκεψη, περίμενα να έχουνε μπλοκάρει όλοι οι δρόμοι και για πρώτη φορά να φτάσω καθυστερημένος στη συνάντηση με μια καραμπινάτη δικαιολογία! Τελικά τίποτα από τα δυο δεν συνέβη: ούτε μπλοκάρισαν οι δρόμοι την ώρα που ήθελα να μετακινηθώ ούτε -παραδόξως- άργησα. Με το που άνοιξα το BBC έβλεπα λάιβ εικόνα από ένα τετράγωνο παραπέρα, και παρόλο που είδα στην ιστοσελίδα του καναλιού μια ωραία αφισούλα υποδοχής δεν έκανα τον κόπο να μπω στο λινκ που έδινε, φοβούμενος μην η επαγρυπνούσα αστυνομία με μαζέψει προληπτικά μιας και μια IP τόσο κοντά στον υψηλό προσκεκλημένο γυρόφερνε σε αθεϊστικά site. Πλατειάζω όμως, αυτό που ήθελα να επισημάνω είναι άλλο. Μπορεί μεν να μην είδα καλό από την επίσκεψη του πάπα - και δεν θα μπορούσα άλλωστε μιας και δεν με ενδιέφερε- αλλά δεν είδα ούτε κακό. Και ειλικρινά δεν μπορώ να αντιληφθώ αυτήν την υπερευαισθησία θρησκευόμενων ανθρώπων άλλου δόγματος στο πόσο οπισθοδρομική είναι η καθολική εκκλησία. Θα μου πείτε, εφόσον θρησκεύονται τους νοιάζει περισσότερο απ' ό,τι εμένα.. Δεν ισχυρίζομαι εδώ πως οι κριτικές ήτανε άδικες ούτε πως όλοι όσοι διαμαρτύρονταν ήτανε θρησκευόμενοι -αντιθέτως οι περισσότεροι δεν ήταν. Αυτό που με εκνευρίζει είναι πως εύκολα εντοπίσανε τα ελαττώματα του καθολικού δόγματος μα αδυνατούν να καταλάβουν πως ο σκοταδισμός ούτε πατρίδα έχει ούτε δόγμα. Σας αφήνω λοιπόν με μια αφίσα σε μια από τις προτεσταντικές εκκλησίες που όπως έχετε ήδη αντιληφθεί μου αρέσει να κάνω χάζι. Η δεύτερη εικόνα είναι κοινωνική προσφορά του ιστολογίου:

Stop praying in my school...

2010-09-13T18:58:00.002+01:00

... and I will stop thinking in your church!

Ο λόγος της σημερινής ανάρτησης δεν είναι δυστυχώς μόνο το ότι για μια ακόμα φορά επαναλήφθηκε στα σχολεία όλης της Ελλάδας το θλιβερό τσίρκο του αγιασμού. Είναι το σχολείο-κλειδί που επέλεξε να παραστεί η υπουργός παιδείας κυρία Διαμαντοπούλου, που σαν πολιτικός που σέβεται τον εαυτό της φυσικά φροντίζει την δημόσια εικόνα της. Ή μήπως όχι;

Rewind: Πριν από μερικές ημέρες καταθέτοντας το νομοσχέδιο για την "δια βίου μάθηση" μεταξύ άλλων το περιέγραψε ως "...μείζονα εθνική επιλογή στα έργα και όχι στα λόγια, τονίζοντας ότι είναι μια ολοκληρωμένη προσπάθεια για να διασφαλισθεί η διαφάνεια, να χτυπηθεί η σπατάλη..." (εδώ). Και για να δείξει πόσο εννοεί αυτά που λέει, φρόντισε να βρει ένα σχολείο που να είναι υπόδειγμα καλής διαχείρισης. Όπως λοιπόν μας πληροφορεί η ελευθεροτυπία η υπουργός επέλεξε τον αγιασμό στη Σιβιτανίδειο, παρεούλα με τον Ιερώνυμο ο οποίος τυγχάνει να είναι και πρόεδρος του ΔΣ της σχολής. Κι εδώ μπαίνει ο Ροϊδης που μας θυμίζει ένα σχετικό ρεπορτάζ του Mega: "Φέσι πάνω από 2,5 εκατομμύρια ευρώ έβαλε στα ταμεία των Δημοσίου η διοίκηση της Σιβιτανίδειου Σχολής... οι διοικούντες είχαν ισχυριστεί ότι οι παρακρατηθείσες εισφορές χρησιμοποιήθηκαν για λειτουργικές δαπάνες καθώς δεν είχαν λάβει επαρκείς επιχορηγήσεις από το κράτος. Όπως, οι δαπάνες κάλυψαν μόλις το 10% των επιπλέον αναγκών της σχολής, περίπου 250.000 ευρώ. Τα υπόλοιπα 2.300.000 ευρώ χρησιμοποιήθηκαν, σύμφωνα με πληροφορίες, για τη μισθοδοσία επιπλέον περίπου 150 αναπληρωτών καθηγητών, οι οποίοι προσλήφθηκαν ρουσφετολογικά από τις διοικήσεις την περίοδο 2005-2007".

Και του χρόνου!

Nine eleven και θεωρίες συνωμοσίας

2010-09-11T01:14:00.004+01:00

Θυμήθηκα την θλιβερή αυριανή επέτειο από την σχετική ανάρτηση του Δημήτρη και μιας και το έφερε η κουβέντα θα ασχοληθώ λιγάκι με τις σχετικές πολυφορεμένες θεωρίες συνωμοσίας. Για να πάρετε μια ιδέα για το πόσες τέτοιες θεωρίες υπάρχουν ρίξτε μια ματιά εδώ. Θα σταθώ σε μια ειδικά απ' αυτές, μια που μπορεί να έχετε λάβει στο παρελθόν στο ηλεκτρονικό σας ταχυδρομείο και μου είχε φανεί τόσο χαριτωμένη ώστε να καθίσω να ετοιμάσω απάντηση. Επίσης θυμίζει διαολεμένα εκείνη την διαφήμιση με τον αριθμολόγο που καταλήγει σε "τυχαίο; δεν νομίζω!". Απ' ό,τι βλέπω κυκλοφορεί δε και στο youtube εδώ κι εδώ. Ακολουθεί το κείμενο (σε πλάγια γράμματα) και μετά ο σχολιασμός μου. Μετά σας έχω κι εκπαιδευτική τηλεόραση!

>The Secret behind the number 11
>
>1) Η New York City έχει 11 γράμματα
> 2) Το Afghanistan έχει 11 γράμματα
> 3) Το Ramsin Yuseb έχει 11 γράμματα (Ο τρομοκράτης που απείλησε
>να καταστρέψει τους δίδυμους πύργους το 1993)
> 4) Ο George W Bush έχει 11 γράμματα
>
> Αυτό θα μπορούσε να είναι μια μόνη σύμπτωση, αλλά αυτό παίρνει ενδιαφέρον:
> 1) Η Νέα Υόρκη είναι το 11ο κράτος.
> 2) Το πρώτο αεροπλάνο που συνετρίβει ενάντια στους δίδυμους πύργους ήταν αριθμός πτήσης 11.
> 3) Η πτήση 11 έφερνε 92 επιβάτες. 9 + 2 = 11
> 4) Η πτήση 77 που χτύπησε επίσης τους δίδυμους πύργους, έφερνε 65 επιβάτες. 6 + 5 = 11
> 5) Η τραγωδία ήταν στις 11 Σεπτεμβρίου, ή 9/11 δεδομένου ότι είναι τώρα γνωστή. 9 + 1+ 1 =11
> 6) Η ημερομηνία είναι ίση με τον αριθμό τηλεφώνου 911 υπηρεσιών αμερικανικής έκτακτης ανάγκης.
>
> Καθαρή σύμπτωση; Διαβάστε κ αι αποφασίστε :
> 1) Ο συνολικός αριθμός θυμάτων μέσα σε όλα τα αεροπλάνα που ήταν με αεροπειρατές ήταν 254.
2 + 5 + 4 = 11
> 2) 11 Σεπτεμβρίου είναι ημέρα αριθμός 254 του ημερολογιακού έτους.
> 3) Ο βομβαρδισμός της Μαδρίτης πραγματοποιήθηκε στο 3/11/2004. 3 +1 + 1 + 2 + 4 = 11.
> 4) Η τραγωδία της Μαδρίτης συνέβη 911 ημέρες μετά από το δίδυμο γεγονός πύργων.
>
> Τώρα αυτό είναι όπου τα πράγματα παίρνουν συνολικά μυστηριώδη: Το αναγνωρισμένο σύμβολο για τις ΗΠΑ, μετά από τα αστέρια & τις λωρίδες, είναι ο αετός. Ο ακόλουθος στίχος λαμβάνεται από το Koran, το ισλαμικό ιερό βιβλίο: «έχει γραφτεί ότι ένας γιος της Αραβίας θα ξυπνούσε έναν τρομακτικό αετό. Η οργή του αετού θα γινοταν αισθητή σε όλα τα εδάφη του Αλλάχ ενώ μερικοί από τους ανθρώπους έτρεμαν στην απελπισία που εκείνος χαιρόταν: για την οργή του αετού που καθάρισε τα εδάφη του Αλλάχ και μετά υπήρξε ειρήνη.» Εκείνος ο στίχος είναι αριθμός 9.11 του Koran.

> Μη πεπεισμένος για όλο αυτό ακόμα.;
>
> Δοκιμάστε αυτό και δείτε πώς αισθάνεστε κατόπιν:
> Ανοίξτε ένα έγγραφο του Microsoft Word και κάντε τα παρακάτω :
>
> 1. πληκτρολογήστε με κεφαλαία γράμματα Q33 ΝΥ. Αυτός είναι ο αριθμός πτήσης του πρώτου αεροπλάνου που χτύπησε τον έναν από τους δίδυμους πύργους.
> 2. Κάντε bold το Q 33 ΝΥ .
> 3. Αλλάξτε το μέγεθος της γραμματοσειράς σε 48.
> 4. Αλλάξτε την γραμματοσειρά στο WINGDINGS
>........................ Τι σκέφτεστε τώρα;;;; Στείλετε αυτό σε τόσους
>ανθρώπους όσοι και ξέρετε και σε 11 λεπτά θα πάρετε μια συμπαθητική
>έκπληξη, εάν όχι θα πάρετε τον κλονισμό της ζωής σας σε 11 λεπτά.

Έχουμε και λέμε (η original απάντησή μου στο μεηλ έφτανε ως το 5. Τα υπόλοιπα τα συμπλήρωσα σήμερα που έχω κέφια):
1. Ναι μεν η μια πτήση είχε σχέση με τον αριθμό-εμμονή του συντάκτη του mail (το 11) και ήταν η ΑΑ 11, οι άλλες τρεις όμως ήταν οι ακόλουθες: UA 175 (1+7+5=13), AA 77 (7+7=14), UA 93 (9+3=12). Τι? δε βγαίνει 11?

2. Η παράγραφος 9.11 του Κορανιού λέει τα εξής "9.11] But if they repent and keep up prayer and pay the poor-rate, they are your brethren in faith; and We make the communications clear for a people who know." Αν τα Αγγλικά μου είναι στο επίπεδο που θυμάμαι πως είναι εδώ λέει για προσευχές, μετάνοιες και ελεημοσύνη και όχι για γιούς της Αραβίας και τρομακτικούς αετούς κτλ κτλ.

3. Η ΑΑ 77, δυστυχώς για τη συνομωσιολογία είχε έναν επιβάτη λιγότερο δλδ. 64.

4. Οι επιβάτες όλων των πτήσεων ήταν 246 και αν μετρήσεις και τους αεροπείρατές 265! Πουθενά λοιπόν 254 που λέει ο φίλος μας στο mail.

5. Τελευταίο και καλύτερο: το Q33NY όντως με τη γραμματοσειρά Wingdings βγάζει ένα αεροπλανάκι, μετά δυό παραλληλόγραμμα (τα οποία όμως είναι σελίδες χαρτιού κι όχι πύργοι), μια νεκροκεφαλή και το άστρο του Δαυίδ. Το πρόβλημα έιναι ότι τέτοιο κωδικό δεν είχε καμία απο τις πτήσεις που πέσανε εκείνη τη μέρα και ούτε ήταν ο αριθμός νηολογίου κανενός από τα αεροπλάνα που πέσανε! {N644AA (# AA 077) N334AA (# AA 011) N591UA (# UA 093) N612UA (# UA 175)}. Η νεκροκεφαλή μαζί με το άστρο του Δαβίδ δε ανάγονται σε μια παλιά συζήτηση σχετικά με ενδεχόμενη αντισημητική φάρσα της ομάδας σχεδιασμού της γραμματοσειράς δεδομένου ότι πολύς κόσμος θα δοκίμαζε να τσεκάρει πως είναι το NYC σε εικόνες: το αποτέλεσμα είναι μια νεκροκεφαλή, το άστρο του Δαβίδ κι ένα χέρι με τον αντίχειρα στραμμένο επάνω σε στυλ "μπίνγκο".

6. Εκτός από το Afghanistan 11 γράμματα έχουνε και η Netherlands, Philippines και Switzerland (στα αγγλικά που είναι και η γλώσσα στην οποία μετρήθηκε το Αφγανιστάν από τον συντάκτη του μεηλ). Σύνθετες δεν μετρήσαμε αν και ο συντάκτης του μεηλ όταν θέλει να βγάλει το εντεκάρι του μετράει όπως θέλει (βλ. Το W. στον Bush που δίνεται μόνο ως αρχικό). Αν μετρούσα πάντως θα έπιανε και την Burkina Faso.
7. Αγγλιστί (πάλι λόγω της γλώσσας του συντάκτη του μεηλ) 11 γράμματα έχουνε και τα ονόματα Chardavelas και Liakopoulos και πόσα άλλα ακόμα στον πλανήτη δεν έχω ιδέα.

Αρκετά ως εδώ νομίζω! Τώρα θα περιμένω τον κλονισμό της ζωής μου σε 11 λεπτά (αν και την πρώτη φορά που δεν προώθησα το μήνυμα πριν από 2 χρόνια περίμενα αδίκως. Ίσως να εννοούσανε 11 χρόνια). Επίσης αντί να λιώνω στη wikipedia και το google για τα στατιστικά της κάθε πτήσης θα μπορούσα να έχω ανακαλύψει λίγο νωρίτερα αυτό το λινκ, που απαντά ακριβώς στο συγκεκριμένο hoax. Και η εκπαιδευτική τηλεόραση που λέγαμε, το "κουτί της πανδώρας" για τις θεωρίες συνωμοσίας (πρώτο θέμα η 11 Σεπτεμβρίου). Απολαύστε υπεύθυνα!

---------------------------
Συνοψίζοντας, είναι απλά θλιβερό ο χαμός τόσων ανθρώπων να γίνεται άλλη μια αφορμή για να ακούγονται του κόσμου οι παραλλογισμοί. Κάτι τελευταίο, πριν από 9 χρόνια η 11η Σεπτεμβρίου μπήκε στα ημερολόγιά μας σαν η ημέρα που άλλαξε τον μεταψυχροπολεμικό σχετικά ανέφελο κόσμο. Στα ημερολόγια όμως την ίδια μέρα υπάρχει και κάτι άλλο -έτσι για να μην ξεχνιόμαστε:

Βρετανική κουζίνα

2010-09-06T19:00:00.001+01:00

Κι έτσι σοφοί που γίναμε με τόση πείρα, πλέον μπορούμε να επανεκτιμήσουμε τα παιδικά αναγνώσματα που με τον τρόπο τους μας είχανε προειδοποιήσει. Αναφωνεί λοιπόν ο Οβελίξ στο πανδοχείο με το όνομα "Γελαστό Αγριογούρουνο" όταν του σερβίρουνε το βραστό αγριογούρουνο με σάλτσα δυόσμου: "Αυτό είναι το γελαστό αγριογούρουνο; αυτό δεν έχει ούτε ένα τόσο δα χαμογελάκι". Στην ταινία η ατάκα είναι διαφορετική από του έντυπου κόμικ μα προτίμησα να αναφέρω αυτήν που θυμόμουνα. Η δε γκριμάτσα του Οβελίξ δεν γνωρίζω πόσες φορές έχει επαναληφθεί ανα τους αιώνες, ούτε πόσες φορές την είχα επαναλάβει εγώ πριν εξοικειωθώ με την κουζίνα τους :

Όνομα και πράγμα

2010-08-28T23:29:00.000+01:00

Ας υποθέσουμε πως σε έχει ρημάξει η πείνα και κάθεσαι να την κορέσεις κατά τις δύο το μεσημέρι. Ψιλοαφαιρείσαι συζητώντας με τον φίλο που σε τιμάει με την παρουσία του για τα ακαδημαϊκά σας και διαπιστώνετε κατά τις τρεις πως δεν σας έχουνε φέρει το φαγητό ακόμα ενώ έχετε να πάτε στο θέατρο κατά τις τρεισήμισι. Και καλά τρως του σκοτωμού, τρέχεις όλην την Princes Street σαν πορτοφολάς που μόλις κάτι άρπαξε και φτάνεις λαχανιασμένος στις τέσσερις παρά είκοσι στο θέατρο. Άντε να εξηγήσεις στους Βρετανούς πως δεν σε λένε τυχαία Latecomer και πως για σένα το να αργείς είναι τρόπος ζωής [1], είναι από τους λίγους λαούς που αν είχανε την δυνατότητα θα επιβάλανε θανατική καταδίκη για την αργοπορία! Κοινώς, μας ρίξανε πόρτα και αρνηθήκανε να μας βγάλουνε εισιτήριο για την επόμενη παράσταση, οπότε απαλλαγμένοι από τις μικροπρέπειες του punctuality κάναμε μια μεγάλη βόλτα! Και να πεις πως δεν μου τα λέγανε οι γεροντάδες; μου τα λέγανε:

----------------------------------------------------------

[1] Το "τρόπος ζωής" πριν με φάτε χρησιμοποιείται εδώ αυτοσαρκαστικά. Είναι από τις λίγες φράσεις που σιχαίνομαι τόσο και την θεωρώ κατεξοχήν δηθενιώτικη. Έχω βαρεθεί να ακούω πως "για μένα η ροκ είναι τρόπος ζωής", "για μένα το χιπχοπ είναι τρόπος ζωής", "για μένα η αριστερά/αναρχία είναι τρόπος ζωής" και όλα τα συναφή!

L' Illusioniste

2010-08-23T22:55:00.000+01:00

Τελικά το φεστιβάλ του Εδιμβούργου το είχα αδικήσει. Όλος αυτός ο κόσμος που πέρυσι γέμιζε τους δρόμους όταν εγώ έτρεχα για να παραδώσω την πτυχιακή μου την τελευταία στιγμή, μου προκαλούσε αφάνταστο εκνευρισμό. Φέτος, χωρίς πιεστικές υποχρεώσεις, είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω μερικά από τα δρώμενα των τελευταίων ημερών του φεστιβάλ. Μια ευχάριστη έκπληξη ήτανε πως κατάφερα τελικά να δω το L' Illusioniste του οποίου την πρεμιέρα είχα χάσει μερικούς μήνες πριν. Δεν αναφέρομαι στην ομώνυμη ταινία με τον μάγο Άιζενχαιμ, μα στην καινούργια ταινία κινουμένων σχεδίων του Sylvain Chomet.

Πρέπει να ομολογήσω πως τον Tati δεν τον είχα ακουστά πριν δω την ταινία και διαβάσω μερικές κριτικές (εμ τι, γουρούνι στο σακί θα παίρναμε;). Την ταινία την είδα πρώτιστα επειδή λαμβάνει χώρα στο Εδιμβούργο της δεκαετίας του 1950 και χαζοχάρηκα με την προοπτική να δω σκηνές από την πόλη που ζω, πόσο μάλλον σε κινούμενο σχέδιο! Τα πολλά γέλια βέβαια κοπήκανε σύντομα γιατί η ταινία δεν είναι κωμωδία, παρά τις κωμικές στιγμές που την διανθίζουνε (ας είναι καλά εκείνο το κακιασμένο κουνέλι). Η ιστορία, όμορφη κι ανθρώπινη, μιλάει για έναν ταχυδακτυλουργό που βλέπει την δουλειά του να χάνεται από τις ανερχόμενες ροκ μπάντες της εποχής και την φιλία του με ένα κορίτσι που θεωρεί τα μαγικά του αληθινά. Η ταινία βγάζει μια γλυκιά μελαγχολία παρόμοια με αυτήν που είχα νιώσει διαβάζοντας το "Τέλος της μικρής μας πόλης" του Χατζή, μια μελαγχολία για έναν κόσμο που έχει πια παρέλθει και τις αγωνίες των ανθρώπων που είχαν συνδέσει τη ζωή τους μαζί του.

Κλείνοντας λίγα για τον αυθεντικό λόγο που είδα την ταινία, τις εικόνες. Ακριβέστατη και ατμοσφαιρική αναπαράσταση της πόλης μας και του καιρού της, πανέμορφα πλάνα και ορισμένες πραγματικά μαγευτικές σκηνές από το υπόλοιπο της Σκωτίας. Κάθε κτίριο που υπήρχε εκείνη την εποχή και υπάρχει ακόμα είναι στη θέση του, με αποτέλεσμα να σκάσω ένα πλατύ πλατύ χαμόγελο διαπιστώνοντας πόσο πιστά έχει αποδοθεί ο κινηματογράφος Cameo και το εσωτερικό του, στον οποίον εκείνη την στιγμή έβλεπα την ταινία. Το κλίμα της εποχής όπου η ατμάμαξες δεν είχανε ακόμα αποσυρθεί και ο ηλεκτρισμός δεν είχε ακόμα φτάσει σε κάθε γωνία της χώρας αποδίδεται επίσης πολύ όμορφα. Κοντολογίς εάν πέσετε επάνω της, συνίσταται ανεπιφύλακτα. Η επίσημη ιστοσελίδα βρίσκεται εδώ. Σας αφήνω με το trailer και τις καληνύχτες μου.

Τι εννοεί ο ποιητής;

2010-08-20T01:55:00.000+01:00

Μιας και για να καθαρίσει εντελώς το ιστολόγιο από τις αράχνες που έπιασε και να ξαναμάθει ο διαχειριστής του να πληκτρολογεί θα πάρει λίγο χρόνο, θα σας πω το "καλώς σας βρήκα" με την εικόνα που βλέπετε και που ξύπνησε τα κυνικά μου αντανακλαστικά μέσα στο κατακαλόκαιρο. Η απορία του τίτλου ρητορική είναι, ο άνθρωπος προφανώς αγαπάει όπως υποδηλώνουνε και οι καρδούλες με τις οποίες συνοδεύει την φράση. Προσωπικά πάντως μόλις το είδα έλιωσα στα γέλια, όχι για την έξτρα δουλειά που θα κάνει ο ιδιοκτήτης αν το αισθηματάκι πάει στραβά αλλά γιατί σκέφτηκα το σκοτεινό ενδεχόμενο πως σε περίπτωση που θα παρασύρει κάποιον πεζό, το τελευταίο πράγμα που θα δει ο άνθρωπος πριν το ασθενοφόρο θα είναι αυτό το σχεδόν ειρωνικό "έρχομαι για σένα" πάνω από τον προφυλακτήρα.

Καλό καλοκαίρι

2010-07-02T15:10:00.004+01:00

Το παρόν ιστολόγιο -ή μάλλον όχι το ίδιο το ιστολόγιο μιας και αυτό δεν θα πάει πουθενά αλλά ο διαχειριστής του- αποφάσισε σαν έτοιμο από καιρό να κυνηγήσει τον ήλιο. Επειδή όπως έχω ξαναδηλώσει, στην Ελλάδα πάμε για να κοπροσκυλιάσουμε και να προσκυνήσουμε τον Μέγα Σουβλακέα και τους προφήτες Αυτού, εκτός απροόπτου θα πάρει κάποιον καιρό μέχρι να ξαναγράψω κάτι εδώ πέρα. Το απρόοπτο θα είναι να με πιάσει καμια διαολεμένη έμπνευση ή να δω τίποτα παράξενο μέσα στην ραστώνη του καλοκαιριού (καθώς λένε και οι δημοσιογράφοι) και να λυσσάξω να το σχολιάσω, πράγμα που μου απεύχομαι. Έστιψα το μυαλό μου με τι είδους φωτογραφία να σας αποχαιρετήσω προσωρινά και η παραλία μου φάνηκε τραγικά κοινότυπη. Συνεπώς, λάβετε έναν -και καλά- αντικομφορμιστικό καλοκαιρινό συμβολισμό. Να έχετε ένα υπέροχο καλοκαίρι!

-----------------------------------------------
ΥΓ. Χρυσικέ: "πλαααααααααααααατς"

Τα άνθη της αβεβαιότητας

2010-06-27T02:08:00.003+01:00

Those days are past now
And in the past they must remain
But we can still rise now
And be the nation again
That stood against him
Proud Edward's Army
And sent him homeward,
Tae think again.

Σε κάποια παλιότερη ανάρτηση με είχε ρωτήσει η Ιωάννα για το ζήτημα της ανεξαρτησίας της Σκωτίας και είχα υποσχεθεί να αφιερώσω ξεχωριστή ανάρτηση στο θέμα. Εδώ είμαστε λοιπόν. Σκέφτηκα αρκετά για το πως πρέπει να προσεγγίσω το παράδοξο που είναι ο Σκώτικος εθνικισμός και τελικά αποφάσισα να το κάνω μετά μουσικής. Ας τα πάρω όμως από την αρχή.
Γιατί όμως "παράδοξο"; Άλλωστε η εποχή του εθνικισμού δεν έχει πεθάνει ακόμα και το ξέρουμε. Ο εθνικισμός όμως της Σκωτίας ανήκει στην ομάδα εκείνων των εθνικισμών που αναπτύχθηκαν κάπως βεβιασμένα και καθυστερημένα μέσα σε κράτη που ήδη είχανε περάσει την διαδικασία ομογενοποίησης του κράτους και δεδομένης της ανάπτυξής τους νομίζανε πως είχανε πια κοιμίσει τα φαντάσματα του παρελθόντος. Ένα άλλο παράδειγμα θα μπορούσαν να είναι οι Καταλανοί της Ισπανίας ή οι Φλαμανδοί του Βελγίου. Τυπικά δεν είναι δύσκολο να φτιάξεις ένα έθνος, σου χρειάζεται μια εγγράματη υψηλή κουλτούρα, μια βιομηχανική κοινωνία (ή μια που να την έχει πιάσει ο απόηχος της εκβιομηχάνισης) και αυτά που ο Γκέλνερ αποκαλεί "πολιτιστικά κουρέλια" δηλαδή το υλικό του παρελθόντος που θα οικειοποιηθείς και θα ερμηνεύσεις αναχρονιστικά με όρους 'εθνικούς'. Ζήτημα-κλειδί όμως παραμένει το βέλτιστο μέγεθος των εθνικών μονάδων ή μάλλον το ελάχιστο μέγεθος. Ειδάλλως η βιομηχανική κοινωνία θα μπορούσε να συνεχίσει με την πολιτική οργάνωση των φεουδαρχικών χρόνων και του συνεπαγόμενου πολιτιστικού κατακερματισμού. Πάμε λοιπόν στο πρώτο ζήτημα: θα μπορούσε η Σκωτία να καλύπτει αυτές τις ελάχιστες προϋποθέσεις;
Η απάντηση είναι καταφατική. Μια ματιά στη γειτονιά μας δείχνει πως έχουνε προκύψει πολύ πιο απίθανα εθνικά κράτη από την Σκωτία των 5 εκατομμυρίων και της σχετικά εύρωστης οικονομίας. Που βρίσκεται λοιπόν το παράδοξο; Στο ότι η Σκωτία βρέθηκε στην περίοδο της κατασκευής των δυτικοευρωπαϊκών εθνών να βρίσκεται ενσωματωμένη στο κράτος απ' όπου ξεκίνησε η βιομηχανική επανάσταση. Η ένωση των στεμμάτων τον ύστερο 17ο αιώνα και τον κοινοβουλίων λίγες δεκαετίες αργότερα, έναν αιώνα πριν την Γαλλική επανάσταση έφερε τη Σκωτία αγκαλιά με την Αγγλία έναν αιώνα πριν τα ιδεώδη του εθνικισμού εξαπλωθούνε στην Ευρώπη. Η συγκρότηση της "Βρετανικής" ταυτότητας ως σύνθετης ταυτότητας αποτελούμενης (και) από τις επιμέρους ταυτότητες των μερών γινότανε ακριβώς με την ίδια διαδικασία και την ίδια εποχή που η Γαλλία του Λουδοβίκου γινότανε η Γαλλία των Γάλλων. Μικρή χαριτωμένη σχετική λεπτομέρεια: Το κιλτ έγινε μέηνστρημ στην εκδήλωση της σκωτικής ταυτότητας όταν ο Γ. Σκοτ οργάνωσε το 1822 την επίσκεψη του Γεωργίου του Δ' στο Εδιμβούργο και ο βασιλιάς φόρεσε κιλτ για την περίσταση. Η Σκωτία λοιπόν είναι μέρος της πολυσύνθετης βρετανικής ταυτότητας όσο και η Αγγλία και αυτό δεν φαίνεται μόνο απο το Union Jack που ενσωματώνει και τις δύο σημαίες μα και από την ίδια την βασιλική οικογένεια που προσωποποιεί την ενότητα του έθνους και ντύνεται πολύ διαφορετικά όταν βρίσκεται στο Balmoral απ' ότι όταν είναι στο Λονδίνο.
Μπορείς όμως να αποκοιμήσεις το φάντασμα; Μάλλον όχι ή τουλάχιστον όχι εντελώς. Κι έτσι φτάνουμε στη δεκαετία του 1970 και τους αρχικά περιθωριακούς Σκώτους εθνικιστές και το σύνθημά τους "it's Scotland's oil" για τα κοιτάσματα της Βορείου Θάλασσας. Το 1995 η Σκωτία απέκτησε λόγω αποκέντρωσης το δικό της κοινοβούλιο στο οποίο σήμερα κυβέρνηση μειοψηφίας ασκεί το εθνικιστικό κόμμα SNP που έχει υποσχεθεί και σχετικό δημοψήφισμα για ανεξαρτησία. Μπορεί όμως η Σκωτία να γίνει ανεξάρητη; Πέρα από τα τυπικά σχετικά με το στέμμα και τη διεθνή προσωπικότητα κτλ εαν ο πληθυσμός ήθελε καθολικά κάτι τέτοιο πιστεύω πως θα μπορούσαν. Το ζήτημα είναι πως ο πληθυσμός είναι διχασμένος. Αφενός είναι αυτοί για τους οποίους η Σκωτία πρέπει να πάρει τα μπογαλάκια της και να φύγει από το Ηνωμένο Βασίλειο μένοντας όμως στην Ευρωπαϊκή Ένωση (η άποψη του SNP). Αφετέρου είναι αυτοί που θεωρούνε ευαυτούς Βρετανούς. Και ανάμεσα είναι το καθόλου ασήμαντο τμήμα του πληθυσμού που πιστεύει πως η αυτονομία είναι αρκετή και ο πολιτιστικός εθνικισμός και η "ξεχωριστή ταυτότητα" δεν συνεπάγεται ντε και καλά ανάγκη διάσπασης του Ηνωμένου Βασιλείου. Άλλωστε κανείς δεν εγγυάται πως η Σκωτία θα είναι καλύτερα μόνη της έστω κι αν της μείνουνε τα πετρέλαια της Βόρειας Θάλασσας (τα οποία παρεμπιπτόντως τελειώνουνε).
Πάμε λοιπόν και στα τραγουδάκια. Εννοείται πως δεν είναι απλά τραγουδάκια μα δυο εναλλακτικές προτάσεις για τον εθνικό ύμνο της Σκωτίας. Θέλω να παρατηρήσετε τη διαφορά στον στίχο. Το πρώτο, γραμμένο απο τον Βurns το 1793 (!) είναι το Scots Wha Hae (Scots, Who Have) και χρησιμοποιούνταν ως de facto εθνικός ύμνος παλιότερα. Ακούστε το στο youtube εδώ. Θα μπορούσε να είναι ένας "κανονικός" εθνικός ύμνος, με τα κλασικά μοτίβα του, την ελευθερία, τις μάχες, τα εθνικά δίκια και τις αρετές. ΔΕΝ είναι όμως ο κυρίαρχος. Αντ' αυτού στα ματς ή όπου αλλού χρειάζεται ο ύμνος της Σκωτίας , αυτό που ακούγεται είναι το Flower of Scotland, ένα λαϊκό τραγουδάκι γραμμένο μόλις το 1967 το οποίο μπορείτε να ακούσετε εδώ. Το τραγούδι πρωτοτραγουδήθηκε για πρώτη φορά το 1990 σε αγώνα ράγκμπι με έκδηλη συγκίνηση από πλευράς κοινού και μπορείτε να δείτε το βιντεάκι εδώ. Ο τρέχων ύμνος της Σκωτίας αν προσέξετε τον στίχο του δεν είναι το πατριωτικό άσμα που θα περίμενε κανείς, μα κάτι πολύ πιο ώριμο που αντικατοπτρίζει τις συλλογικές ανασφάλειες και την αβεβαιότητα του λαού που το έχει υιοθετήσει. Κατ' εμέ είναι ό,τι πιο ταιριαστό θα μπορούσανε ποτέ να βρούνε. Περιττό να αναφερθεί πως η στροφή με την οποία ανοίγει η ανάρτηση είναι παρμένη από το τραγούδι όπως άλλωστε και ο τίτλος (κατά το ήμισυ γιατί το έτερον ήμισυ το χρωστάμε στον Μποντλέρ).

Here's to consumerism

2010-06-16T17:23:00.003+01:00

Σας προειδοποιώ πως αυτό που θα ακολουθήσει δεν είναι κάποια κριτική ανάλυση με την συνήθη σοβαρότητα που με διακρίνει (πνιχτό γέλιο) αλλά μάλλον μια νοσταλγικού τύπου περιγραφή της επίδρασης του καταναλωτισμού στην -όποια- μουσική μου παιδεία. Αν λοιπόν Νικόλα σου φανεί πως ξεχειλίζει απο μικροαστισμό, δεν με πειράζει καθόλου!
Μιας και λοιπόν θα μας τιμήσει σύντομα με την παρουσία του ο Dr. John και καλώς εχόντων των πραγμάτων θα τον απολαύσουμε από κοντά, ευθαρσώς δηλώνω πως δεν θα είχα την παραμικρή ιδέα για την ύπαρξή του αν δεν ήτανε εκείνη η παλιά διαφήμιση της Kaiser με την φιλαρμονική που παίζει το Litanie des Saints! Κι αν κρίνω από τα σχόλια στο βίντεο, μάλλον δεν είμαι ο μόνος. Ο μηχανισμός είναι πολύ απλός: χαζολογάς στην τηλεόραση-βλέπεις διαφήμιση-ακους τραγούδι-σ' αρέσει τραγούδι-ψάχνεις τραγούδι. Κι έχει δουλέψει αρκετές φορές ως τα σήμερα. Ενδεικτικά, δεν θα ήξερα το Marrakesh night market χωρίς την διαφήμιση της Amstel, ούτε το More than a feeling χωρίς την διαφήμιση του Ballantines κι έχω την εντύπωση πως το Goodinght moon το έμαθα μέσω αυτής της διαφήμισης του ΕΣΥ για τα ναρκωτικά. Εξακολουθώ δε να πιστεύω πως η διασκευή του I will find you στην διαφήμιση της Allianz είναι καλύτερη από το πρωτότυπο. Αρκετά με τα λινκ, άλλωστε δεν μπορώ να σκεφτώ κι άλλα. Προσωπικά κάτι τέτοιες επιδράσεις του καταναλωτισμού τις βρίσκω αρκετά συμπαθητικές και εκτιμώ αρκετά τις έξυπνες διαφημίσεις ακόμα κι αν δεν τις ντύνει κάποια μουσική αξιώσεων (ένα ελαφάκι για τον Κωστάκη). Βέβαια και οι διαφημιζόμενοι δείχνουν να είναι πλήρως ενήμεροι της σύνδεσης που συμβάινει στο μυαλό του καταναλωτή ενός προϊόντος, με τη μουσική που ντύνει την διαφήμισή του. Αυτό φαίνεται και από το πρόσφατο σποτάκι της Kaiser που κατά κάποιον τρόπο θυμίζει το "συμβόλαιο" στον καταναλωτή επαναφέροντας το μουσικό μοτίβο μιας παλιάς επιτυχίας. Κλέινω λοιπόν με το εν λόγω σποτάκι:

Καληνύχτα Κεμάλ: Λίγες σκέψεις για τη Γάζα

2010-06-08T04:46:00.005+01:00

Same old story
what's the use of tears?
What's the use of praying
if there' s nobody who hears? [1]

Η αλήθεια είναι πως έκανα ό,τι ήτανε ανθρωπίνως δυνατόν να αποφύγω αυτήν την ανάρτηση. Μα διαβάζοντας συνεχώς επί μια εβδομάδα για την επέμβαση του Ισραηλινού στρατού στον στολίσκο των ακτιβιστών στα ιστολόγια διαπίστωσα πως τελικά δεν θα την γλίτωνα. Στα σχόλια που άφηνα προσπάθησα να μείνω κυρίως στην πλευρά του διεθνούς δικαίου μιας και αυτήν την παράμετρο γνωρίζω καλύτερα και μιας και απ’ ό,τι βλέπω «παίζει» αρκετά το ζήτημα της επέμβασης σε διεθνή ύδατα. Πριν προχωρήσω ενδεικτικά οι αναρτήσεις-ερεθίσματα ήτανε η -κλασική πια- εβδομαδιαία σεντονιάδα του Zaphod (δείτε και τις παραπομπές, ειδικά της Eskarinas και του motorcycleboy) όπως και η προσπάθεια του Δημήτρη να δώσει μια διαφορετική οπτική.

Προκαταρκτικά περί διεθνούς δικαίου: Το διεθνές δίκαιο δεν είναι το instructions manual των διεθνών σχέσεων, δεν είναι δηλαδή κάτι αντίστοιχο της εσωτερικής έννομης τάξης των κρατών. Δεν υπάρχει η οργάνωση για κάτι τέτοιο και πέρα απ’ αυτήν δεν υπάρχει κάτι πολύ σημαντικότερο, που δεν χρειάζεται να πάμε παραπέρα από τον Weber για να το βρούμε. Ο Weber όρισε το κράτος ως τον μηχανισμό που διατηρεί το μονοπώλιο της νόμιμης βίας, δυνατότητα που του επιτρέπει να εκπληρώνει τον σκοπό του ως ένας απρόσωπος μηχανισμός που αποτρέπει τους πολίτες από το να πέσουνε στο homo homini lupus του Hobbes. Αυτήν την κατασταλτική λειτουργία του κράτους στις διεθνείς σχέσεις δεν υπάρχει αντίστοιχη εξουσία ικανή ούτε αμοιβαία αποδεκτή από τα μέλη της διεθνούς ‘κοινωνίας’ να την επιβάλλει. Το διεθνές δίκαιο είναι ένα σετ κανόνων που γενικά αποδέχονται τα κράτη ως δεσμευτικούς προκειμένου να ελαχιστοποιήσουν τις τριβές της συνύπαρξής τους. Με το ‘γενικά’ εννοώ πως υπάρχει και κάποια αιρεσιμότητα ή αν δανειστώ το «οριακό κόστος» από την οικονομία: ένα κράτος θα παραβεί έναν κανόνα εάν θεωρεί πως η εφαρμογή του συνεπάγεται πολύ μεγαλύτερο κόστος απ’ ότι η μη εφαρμογή του.

Επί του συγκεκριμένου (νομικά): Ομολογώ πως το αρχικό μου ένστικτο βλέποντας την επιμονή σχετικά με την επέμβαση σε διεθνή ύδατα ήτανε να ψάξω και να βρω τα νομικά επιχειρήματα του Ισραήλ, τα οποία ήμουνα σίγουρος πως υπήρχαν. Θα μπορούσα λοιπόν να αραδιάσω ένα σωρό παραγράφους και υποπαραγράφους συμβάσεων και πρωτοκόλλων σχετικά με το δικαίωμα του Ισραήλ να αποτρέψει την παραβίαση του αποκλεισμού της Γάζας όπως ας πούμε το 67ο άρθρο του San Remo Manual του 1994 που προβλέπει δικαίωμα επίθεσης σε εμπορικά σκάφη τρίτου κράτους τα οποία μεταξύ άλλων «πιστεύεται πως (…) αποσκοπούν σε παράβαση αποκλεισμού και κατόπιν προτέρου προειδοποίησης σκόπιμα και ξεκάθαρα αρνήθηκαν να σταματήσουν ή αρνήθηκαν επίσκεψη, έρευνα ή αιχμαλώτιση». Αντ’ αυτού όμως θα περάσω κατευθείαν στο σημείο που ήθελα να τονίσω, ότι δηλαδή οι κανόνες του διεθνούς δικαίου είναι ζήτημα ερμηνείας και θα εκπλαγείτε για το πόσο διαφορετικές ερμηνείες μπορείτε να βρείτε. Ενδεικτικά σας παρακαλώ να διαβάσετε αυτό το λινκ. Οι άνθρωποι που ισχυρίζονται πως ο αποκλεισμός είναι νόμιμος ή παράνομος και η επέμβαση νόμιμη ή παράνομη είναι όλοι τους νομικοί. Προσφέρουν όμως ερμηνείες διαμετρικά αντίθετες μεταξύ τους. Η ερμηνεία φυσικά είναι κάτι που εξαρτάται από τις πεποιθήσεις του καθενός, είναι εν ολίγοις πολιτικό ζήτημα κι εκεί θα στραφώ τώρα. Πριν προχωρήσω, δείτε εαν θέλετε αυτό το βιντεο που μου φάνηκε αρκετά ισσοροπημένο.

Επί του συγκεκριμένου (πολιτικά): Ένας διεθνής στολίσκος ακτιβιστών επιχείρησε να σπάσει τον αποκλεισμό της Γάζας και να παραδώσει ανθρωπιστική βοήθεια στους Παλαιστίνιους. Ο σκοπός του στολίσκου ξεκάθαρα δεν ήτανε απλώς να παραδώσει την βοήθεια μα και να προβεί σε μια πολιτική δήλωση κατά του αποκλεισμού. Ήτανε εκπεφρασμένη βούληση των ακτιβιστών να σπάσουν τον αποκλεισμό και γι αυτό δεν δεχτήκανε και την πρόταση του Ισραήλ να ξεφορτώσουνε σε άλλο λιμάνι κι από κει να μεταφερθεί η βοήθεια με φορτηγά στη Γάζα. Σημειωτέο εδώ πως η Γάζα έχει αποκλειστεί από Ισραήλ και Αίγυπτο απ’ όταν ανέλαβε τη διακυβέρνησή της η Χαμας (2007) ενώ η Δυτική Όχθη δεν είναι αποκλεισμένη (ναι αν δεν το καταλάβατε οι Παλαιστίνιοι έχουνε ΚΑΙ εμφύλιο). Το Ισραήλ από την άλλη είχε προειδοποιήσει πως δεν θα επιτρέψει κάτι τέτοιο κι έτσι επενέβη στον στολίσκο. Κι επενέβη με τραγικά ερασιτεχνικό και σπασμωδικό τρόπο με τα αποτελέσματα που είδαμε. Εδώ θέλω να επαναλάβω κάτι που έχω γράψει σε διάφορα σχόλια: είναι ένα πράγμα να αμφισβητείς τη νομιμότητα του αποκλεισμού και άλλο να προσπαθείς έμπρακτα να τον καταργήσεις. Στην δεύτερη περίπτωση, χάνεις το προνόμιο της ουδετερότητας και στην ουσία διαλέγεις παράταξη ανάμεσα στους εμπολέμους: δεν νομίζω πως μπορείς να υποκριθείς τον σοκαρισμένο όταν ο άλλος εμπόλεμος πέσει να σε φάει.

Επί του γενικού (πάλι πολιτικά): Κλείνοντας, δυο λόγια για το Παλαιστινιακό γενικά. Ναι, οι Παλαιστίνιοι είναι οι πιο αδύναμοι στην διαμάχη και οι άμαχοί τους υποφέρουνε ασύγκριτα περισσότερο από τους Ισραηλινούς. Αυτό όμως δεν σημαίνει ούτε πως το Ισραήλ είναι η προσωποποίηση του κακού στη γη ούτε πως οι Παλαιστίνιοι είναι η προσωποποίηση του καλού. Όταν το 2005 οι Ισραηλινοί αποχωρήσανε μονομερώς από την Γάζα η αντίδραση των Παλαιστινίων δύο χρόνια αργότερα ήτανε να εκλέξουνε την Χαμας. Το ότι οι Παλαιστίνιοι έχουνε περισσότερες απώλειες δεν έχει να κάνει με τον πιο ανθρωπιστικό τρόπο που μάχονται κατά του Ισραήλ αλλά με τα περιορισμένα τεχνικά-στρατιωτικά μέσα τους, εάν η Χαμάς διέθετε ελικόπτερα και τανκ είμαι απολύτως βέβαιος για το πώς θα τα χρησιμοποιούσε. Λυπάμαι μα δεν μπορώ να δώσω δίκιο σε καμία πλευρά. Για μένα το παιδί που σκοτώθηκε από βόμβα Ισραηλινών είναι εξίσου αδικοχαμένο με το εβραιόπουλο που σκοτώθηκε από ρουκέτα ή επειδή το σχολικό του ανατινάχτηκε. Μιλάμε για δύο λαούς που πρέπει να συμβιβαστούνε με την ιδέα της συνύπαρξης και δεν το κάνει κανείς τους. Όταν έχω μπροστά μου δύο πλευρές που χαρακτηρίζονται από την ίδια μισαλλοδοξία και θρησκευτικό φανατισμό στην ερώτηση «ποιος έχει δίκιο» η μόνη έντιμη απάντηση που μπορώ να δώσω είναι η ίδια που θα έδινα αν με ρωτούσαν ποιος ανάμεσα σε δύο ψυχοπαθείς πρέπει να αναλάβει τη διεύθυνση του ψυχιατρείου και είναι «κανείς!» [2].

Κατακλείδα: Αντιλαμβάνομαι πως με την παρούσα θα δυσαρεστήσω αρκετούς αναγνώστες και ίσως και να κερδίσω την ετικέτα του απολογητή της κρατικής βίας. Σε καμία περίπτωση δεν μπορώ να δικαιολογήσω τον θάνατο εννιά ανθρώπων, δεν ήτανε αυτή η πρόθεσή μου. Δεν μπορώ όμως ούτε να μοιράσω καταδίκες για εν ψυχρώ δολοφονία, η κατάσταση μου φάνηκε αρκετά συγκεχυμένη και το υπόβαθρό της αρκετά περίπλοκο για να το κάνω. Εαν θέλετε μπορώ να καταδικάσω όλους τους θανάτους αμάχων ή μη αμάχων ανά την ιστορία αυτό όμως δεν θα αλλάξει τίποτα ούτε θα φέρει κανέναν άνθρωπο πίσω. Θεωρώ πολύ πιο χρήσιμο το να προσπαθήσω να εξηγήσω πως φτάνουμε σε αυτό το σημείο. Θεωρώ επίσης το να προσπαθείς να καταλάβεις τον κόσμο που θέλεις να βελτιώσεις χρησιμότερο από το να μοιράζεις ανώφελες ηθικές καταδίκες ακόμα κι αν καταλήγεις στην κουρασμένη παραδοχή πως απ' όταν οι άνθρωποι κατάφεραν να ζούνε με κάποια αρμονία στην οικεία κοινωνία τους τόσο χειρότεροι γίνανε ως κοινωνίες στις σχέσεις τους με άλλες κοινωνίες. Εαν η παρούσα κατάφερε έστω και για μια στιγμή να σας κάνει να αμφιβάλλετε για πράγματα που θεωρούσατε αυτονόητα και να σας προβληματίσει σχετικά με την περιπλοκότητα των πολιτικών καταστάσεων, τότε θεωρώ πως πέτυχε τον σκοπό της.

Καλημέρα και τις απολογίες μου για το μακροσκελές της σημερινής ανάρτησης.

---------------------------------------------
[1] Οι στίχοι από εδώ
[2] Δεν θεωρώ εδώ πως κανείς τους δεν πρέπει να ζήσει στην γη αυτή, μα πως κάποια στιγμή πρέπει να καταλάβουν πως πρέπει να την μοιραστούνε.

"Να φοβάσαι τ' άστρα του Νοτιά"

2010-06-04T19:46:00.003+01:00

Την ανάρτηση ετούτη του την χρωστούσα καιρό, απ' όταν έμαθα πως συμπληρώθηκαν 100 χρόνια από τη γέννησή του τον Γενάρη. Άλλωστε τέτοια εποχή πριν έντεκα χρόνια ήτανε που τον γνώρισα τον Κόλια. Όχι μέσω των κειμένων του, μα όπως -φαντάζομαι- και πολλοί άλλοι πριν από μένα μέσω των μελοποιημένων του ποιημάτων. Κι όμως από τη στιγμή εκείνη δεν έχω ξαναντικρύσει, ξανανοσταλγήσει ή ξαναονειρευτεί θάλασσα χωρίς να πάει το μυαλό μου σε κάποιον στίχο του. Εάν δε πατήσω σε καράβι, είναι σχεδόν νομοτελειακό πως μάλλον τον στίχο δεν θα τον σκεφτώ μόνον αλλά θα τον φαλτσοτραγουδήσω κιόλας. Χώρια που η ποίηση του Καββαδία είναι πάντα ένα εξωτικό μάθημα γεωγραφίας, ακόμα και για αυτάρεσκους διεθνολόγους που πιστεύουνε πως ξέρουνε που πέφτει κάθε τι που αξίζει να γνωρίζεις επάνω στον πλανήτη.

Μιας και ορισμένα πράγματα έχουνε ήδη ειπωθεί πολύ καλύτερα -και εκτενέστερα- απ' ό,τι θα μπορούσα να τα γράψω εγώ, συγχωρέστε μου εκ των προτέρων τα πολλά λινκ που θα ακολουθήσουνε. Το ως3 λοιπόν για αρχή έχει ένα πολύ καλό αφιέρωμα στον ποιητή, και το ντοκιμαντέρ για την ζωή του από τη 'μηχανή του χρόνου', διανθισμένο με κάποια από τα πιο γνωστά μελοποιημένα του ποιήματα βρίσκεται σε συνέχειες εδώ. Περνώντας στις μελοποιήσεις, αναμφίβολα οι πιο διάσημες είναι του Μικρούτσικου στον οποίον όπως σωστά αναφέρει το καλώδιο οφείλουμε σε μεγάλο βαθμό το ότι τραγουδάμε Καββαδία. Το δεύτερο μεγάλο σετ μελοποιήσεων έχει γίνει από του Ξέμπαρκους και μολονότι μου πήρε κάμποσο να τις συνηθίσω -μαθημένος από Μικρούτσικο όπως ήμουνα- πλέον τις απολαμβάνω όσο και τις γνωστές. Πώς θα μπορούσα άλλωστε να μην τις απολαύσω όταν περιλαμβάνουν κάτι σαν κι αυτό;

Δεν θα αναφερθώ σε μεμονωμένα ποίηματα-τραγούδια γιατί παρ' όλο που θα γεμίσω λινκ την ανάρτηση θα αδικήσω πολλά, στο καλώδιο πάντως που προανέφερα μπορείτε να βρείτε αναλυτικές αναρτήσεις για κάθε ποιητική συλλογή (δηλαδή μαραμπού, πούσι και τραβέρσο ) κι αντιγράφοντας από κει τους τίτλους μπορείτε να δοκιμάσετε την τύχη σας στο youtube. Από το πεζό του, την Βάρδια είχα δώσει παλιότερα ένα μικρό αποσπασματάκι εδώ. Κλείνοντας, επειδή δεν ξέρω ποιό βιντεάκι να διαλέξω προς επισύναψη θα δοκιμάσω κάτι ασυνήθιστο. Σας αφήνω λοιπόν με μια ερασιτεχνική απόδοση του "Ένας δόκιμος στη γέφυρα εν ώρα κινδύνου", που έχουν ετοιμάσει κάτι φίλοι και την βρίσκω πολύ όμορφη (με την εξαίρεση της μπουρούς κάπου στο πρώτο λεπτό που άνετα θα την περιέγραφα ως ηχητική τρομοκρατία). Επειδή το απαγγελτό στυλ μπορεί να σας ξενίσει, το ίδιο ποίημα έχει μελοποιηθεί (αν κι όχι ολόκληρο) κι από τους Ξέμπαρκους. Καλό σας βράδυ!

Πρωινός ήλιος

2010-06-03T06:43:00.008+01:00

Νομίζω τέτοιου τύπου ανάρτηση έχω να κάνω μήνες, ίσως από την "Νάντη" τον χειμώνα. Έλα όμως που περιμένοντας την σημερινή ιερά εξέταση με τσίμπησε το ξημέρωμα αναποφάσιστο αν προλαβαίνω να ξεκλέψω δύο-τρεις ώρες ύπνου ή αν είναι καλύτερα να μην το ρισκάρω και να κινήσω για το πανεπιστήμιο πρωινός πρωινός. Τελικά το αποφάσισα πως αντίο ύπνε και πήγα να φτιάξω τον πρωινό καφέ, εξαιρετικά αραιό για τα γούστα μου αλλά πάλι καλά που είχε μείνει και λίγος καφές ειδάλλως θα την έβγαζα με τσάι. Η μέρα που ξημερώνει δείχνει να είναι καλή, θα τολμούσα να πω καλοκαιρινή, και κοιτώντας τα δέντρα από το παράθυρο της κουζίνας παρατήρησα κάτι που πάντα μου φτιάχνει τη διάθεση. Έχετε προσέξει ποτέ το παιχνίδισμα των πρώτων -αδύναμων- ακτίνων του ήλιου πάνω στα φύλλα; Αυτό που αρκεί να δώσει μια αίσθηση ζεστασίας χωρίς να πλησιάζει τις απειλητικές διαστάσεις του μεσημεριανού ήλιου; Κάτι τέτοια πρωινά ήτανε που χρυσώνανε και το χάπι του εγερτηρίου στις 6 μερικά καλοκαίρια πίσω, μόνο που εκεί τα δέντρα ήτανε λεύκες αντί για καναδικά πλατάνια. Μαζί με την καλημέρα μου, απολαύστε κι ένα κομμάτι που θεωρώ αρκετά ταιριαστό με ένα τόσο ευχάριστα μελαγχολικό ξεκίνημα της ημέρας. Ε, εντάξει το κομμάτι τιτλοφορείται "μετά τη βροχή" κι εδώ έχει να βρέξει μέρες αλλά εμένα μου φάνηκε ταιριαστό, γι' αυτό και θα το υποστείτε.

-------------------------------------------

UPDATE-ΑΠΟΡΙΑ: Ρε παιδιά, όσοι μπαίνετε με Mozilla, το βίντεο είναι τόσο τερατώδες που κρύβει την στήλη με τα ιστολόγια; Στον explorer κρύβει το βίντεο κάτω από την στήλη και νόμιζα πως είναι έτσι και για τους υπόλοιπους φυλλομετρητές ιστού (τι κάνει ο άνθρωπος για να μην πει browser).

Ξανα: Προκειμένου να μην παιδεύεστε ούτε σεις ούτε εγώ, έβαλα μικρότερο βιντεάκι.

Όχι άλλο "Τιτανικό", σας παρακαλώ δηλαδή

2010-05-29T19:23:00.006+01:00

Πραγματικά η κατάσταση έχει φτάσει στο απροχώρητο, μια ακόμα φορά να δω την Ελλάδα ή την ελληνική οικονομία να παρομοιάζεται με τον Τιτανικό και τα -ήδη αποδεκατισμένα μου από το σκέφτομαι και γράφω του τελευταίου μήνα- εγκεφαλικά κύτταρα θα κάνουνε μαζική αυτοκτονία! Λίγα ενδεικτικά που βρήκα στο google: "Ο «Τιτανικός»", "Ο Τιτανικός του Γιώργου οδεύει ολοταχώς προς το παγόβουνο του ΔΝΤ" και "Ελληνικός...Τιτανικός". Και αυτά είναι μόνο για starters, θυμάμαι την παρομοίωση να κυκλοφορεί από την εποχή του Σημίτη. Καλά ρε παιδιά δουλευόμαστε; Τι σχέση έχει ο Τιτανικός με την Ελλάδα; Υπάρχουνε τεράστιες διαφορές που καθιστούνε τον παραλληλισμό ατυχέστατο! Κι εξηγούμαι:

Πρώτη διαφορά: Ο Τιτανικός, παρά τις κατασκευαστικές κακοτεχνίες του που θα μπορούσανε να τον κάνουνε από αυτή την άποψη ελληνικό πρότζεκτ, ήτανε ολοκαίνουργιος, υπερπολυτελέστατος και ασφαλής για τα δεδομένα της εποχής. Ήτανε όμως και γκαντέμης και τσούγκρισε με το παγόβουνο με έναν τρόπο (πλαγίως) που τον επήρε και τον σήκωσε και αυτό τον καθιστά αρκετά δημοφιλή τραγωδία. ΔΕΝ ήτανε όμως ένας σκουριασμένος σκυλοπνίχτης που θαλασσοδέρνεται δεκαετίες με τον καπετάνιο στη γέφυρα να είναι πάντα πρόθυμος να κατηγορήσει τον προηγούμενο καπετάνιο. Εξυπακούεται πως και σε παγάκι να προσκρούσει ο σκυλοπνίχτης θα πάει άκλαφτος, δεν του χρειάζεται παγόβουνο!

Δεύτερη διαφορά: Ο Τιτανικός βούλιαξε όπως είπαμε ολοκαίνουργιος στο πρώτο ταξίδι. ΔΕΝ περιπλανιότανε στις θάλασσες του κόσμου επί δεκαετίες, με το πλήρωμα να ξεπουλάει όταν πιάνει λιμάνι ό,τι μπορούσε ο καθένας. Οι ανώτεροι αξιωματικοί στη γέφυρα ΔΕΝ πουλήσανε τα ναυτικά όργανα, τις πυξίδες, τους χάρτες και το χρηματοκιβώτιο του πλοίου. ΟΥΤΕ πουλήσανε της ολοκαίνουργιες μηχανές, τις προπέλες και τα φουγάρα! Κι ΟΥΤΕ υπήρχε η άτυπη συμφωνία με τους καμαρότους να κάνουνε τουμπεκί επειδή τους επιτρεπότανε να πουλάνε τα σεντόνια και τα πόμολα και στους μηχανικούς να πουλάνε το κάρβουνο. Και ΟΥΤΕ οι επιβάτες ανεχότανε την κατάσταση επειδή την Κυριακή τους προσφερότανε δωρεάν γεύμα [1]. Κι ΟΥΤΕ όταν το πλοίο φαινότανε πως κινδυνεύει ο καπετάνιος δήλωνε πως "παραλάβαμε χάος" αλλά αυτή τη φορά "το μαχαίρι θα φτάσει στο κόκκαλο" και ταυτόχρονα να δίνει καμπίνα πρώτης θέσης στην προηγούμενη διοίκηση.

Μια διαφορά και μια ομοιότητα: Η τελευταία διαφορά του Τιτανικού με την Ελλάδα είναι πως όταν το καράβι βουλιάζει, ο καπετάνιος στην δεύτερη περίπτωση ΔΕΝ θα μείνει να πάει κάτω με το πλοίο. Αντιθέτως θα έχει πάντα μια θέση στις σωστικές λέμβους κι αυτός και οι λοιποί ανώτεροι αξιωματικοί ενεργοί τε και απόστρατοι. Η ορχήστρα ή η εν πάσει περιπτώσει σύγχρονη εκδοχή της, εννοείται πως δεν θα μείνει ούτε αυτή στο πλοίο μα πριν επιβιβαστεί στη λέμβο θα τραγουδήσει στους επιβάτες "Φταίμε όλοι". Και η ομοιότητα: Η επιβίβαση για τους επιβάτες και τα κατώτερα μέλη του πληρώματος αρχίζει μόνον εφόσον έχουν ήδη επιβιβαστεί οι επιβάτες της πρώτης.

Συνοψίζοντας: Ο Τιτανικός ήτανε γκαντέμης και πλήρωσε την ατυχία της στιγμής. Η Ελλάδα πληρώνει δομική γκαντεμιά σχετικά με την επιλογή καπετάνιου. Εάν λοιπόν ντε και καλά θέλουμε να την παραλληλίσουμε με κάποια ναυτική τραγωδία τότε ας βρούμε μια αντίστοιχη. Και η εναλλακτική που έχω να προτείνω συνοψίζεται στην εξής φράση:

"ΤΟ ΤΖΕΛΛΑ ΔΕΛΤΑ ΔΕΝ ΕΙΧΕ ΦΟΥΓΑΡΑ!"

---------------------------------------------------

[1] Δεν συμφωνώ με τα περί συλλογικής ευθύνης: ούτε φταίμε όλοι, όυτε φταίνε όλοι το ίδιο. Γι αυτό στο παράδειγμα προσπάθησα να κρατήσω μια αναλογικότητα: Δεν έχει την ίδια επίδραση στην πλωιμότητα του καραβιού το να πουλήσεις την προπέλα με το να πουλήσεις το πόμολο της καμπίνας.

UPDATE: Κατόπιν επισήμανσης που δέχτηκα (γεια σου Κώστα) πως η αναφορά δεν ήταν αρκετά σαφής, ορίστε και το λινκ που εξηγεί ποια ναυτική τραγωδία προσομοιώνει καλύτερα την ελληνική περίπτωση.

'N'attendez pas le Jugement dernier. Il a lieu tous les jours'

2010-05-21T04:43:00.004+01:00

Με το πέρασμα του χρόνου ολοένα και βρίσκω δυσκολότερο να δίνω σαφείς απαντήσεις σε απλές ερωτήσεις που μικρότερος θα μπορούσα να απαντήσω μονολεκτικά ή με μια φράση. Μια, ωστόσο, από τις ερωτήσεις που -ακόμα- μπορώ να απαντήσω χωρίς δισταγμό είναι το "ποιό βιβλίο σε έχει σημαδέψει". Εδώ μπορώ να δώσω την ίδια απάντηση που έδινα πριν 5 χρόνια χωρίς να το πολυσκεφτώ: η "Πτώση" του Αλμπέρ Καμί. ΄Ισως η τρομακτική επίδραση που είχε το βιβλίο επάνω μου να είχε να κάνει με τις αναζητήσεις μου την εποχή που το διάβασα. Πράγματι έτυχε να πέσει στα χέρια μου σε μια περίοδο που αποδομούσα συστηματικά κάθε μου συμπεριφορά και κάθε κίνητρο, και φαινότανε να βρίσκεται σε συνεχή διάλογο με το τι συνέβαινε μέσα στο μυαλό μου.

Η "Πτώση" είναι γραμμένη σε μια μορφή μάλλον ιδιόμορφη και συνάμα συναρπαστική. Ο ήρωας, Jean-Baptiste Clemence, συμμετέχει σε έναν διάλογο με κάποιο άγνωστο σε μας πρόσωπο, του οποίου τις αντιδράσεις μπορούμε μόνο να συνάγουμε από τα συμφραζόμενα. Πρόκειται λοιπόν για έναν μονόλογο, που δεν είναι μονόλογος, μα δίαλογος από τον οποίον τυγχάνει να έχουμε μόνο το μισό. Δεν είμαι βιβλιοκριτικός, μα νομίζω πως αυτό το σχήμα επιτρέπει στον αναγνώστη να νιώσει πως είναι ο ίδιος που συνομιλεί με τον ήρωά μας κι έτσι, όπως η ιστορία φτάνει στην κατάληξή της, να κλείσει το βιβλίο χωρίς να ξέρει που να κρυφτεί. Δεν μ' αρέσουν τα σπόιλερς οπότε δεν μπορώ να γίνω πιο συγκεκριμένος, είμαι σίγουρος πως θα με καταλάβετε αν το διαβάσετε. Θα σας δώσω όμως ένα αποσπασματάκι από το βιβλίο -όχι ένα από τα δυνατά μα ένα ενδεικτικό του ύφους- και το βιντεάκι που βρήκα χαζεύοντας τις προάλλες και αποτέλεσε την αφορμή της ανάρτησης.

Θα επιστρέψετε στο Παρίσι; Είναι μακριά το Παρίσι, είναι όμορφο το Παρίσι, δεν το' χω ξεχάσει. Το βράδυ πέφτει ξερό και τριζάτο πάνω στις στέγες, τις μπλε απ' τον καπνό, η πόλη μουγκρίζει υπόκωφα, ο ποταμός σαν να γυρίζει πίσω. Περιπλανιόμουν τότε στους δρόμους. Και τώρα περιπλανιούνται, το ξέρω! Περιπλανιούνται, κάνοντας πως βιάζονται να πάνε στην κουρασμένη γυναίκα, στο αυστηρό σπίτι... Αχ, φίλε μου, ξέρετε τι θα πει ένα μοναχικό πλάσμα που περιπλανιέται στις μεγάλες πόλεις;

--------------------------------------------------------------------------------------

Το βιβλίο κυκλοφορεί σε τρεις τουλάχιστον μεταφράσεις, μια του "Εξάντα" σε έναν τόμο μαζί με τον "Ξένο" και την "Πανούκλα", μια του "Καστανιώτη" και μια από τα "γράμματα" (τον εκδοτικό της Πρωτοπορίας). Προσωπικά προτιμώ του Καστανιώτη που είναι και πρόσφατη. Αυτή των "γραμμάτων" (απ' όπου και το απόσπασμα) έχει κάποια λαθάκια και βγάζει μια αίσθηση προχειρότητας αλλά -εαν δεν θέλετε να πάτε μέχρι το βιβλιοπωλείο- μπορείτε να την βρείτε σε pdf εδώ. Τέλος, ο τίτλος της ανάρτησης είναι παρμένος από το κείμενο και μεταφράζεται "Μην περιμένετε την Εσχάτη Κρίση. Συμβαίνει κάθε μέρα"

Rodentia 2/2

2010-05-18T06:20:00.007+01:00

Μια από τις πλέον συνηθισμένες ολονυχτίες στο γραφείο τελείωσε και γύριζα προς το σπίτι μου μέσα από τα Meadows, ένα πάρκο κοντά στο πανεπιστήμιο. Από το πάρκο μ' αρέσει να περνάω νωρίς το πρωί γιατί είναι άδειο και κόβουνε βόλτες ετούτοι οι κύριοι που είχα περιγράψει στην πρώτη ανάρτηση όταν άνοιξα το μπλογκ. Χωρίς να επαναλάβω αυτά που έχω ήδη γράψει για την ιστορία τους θα κάνω μια παρατήρηση. Είχα σχηματίσει την εντύπωση πως οι γκρι σκίουροι έχουνε εκτοπίσει τους γηγενείς κόκκινους συν τοις άλλοις επειδή είναι άνετοι με τους ανθρώπους. Συνεπώς δεν περίμενα να δω κανέναν κόκκινο σκίουρο, γνωρίζοντας πως είναι σπάνιοι στο Ηνωμένο Βασίλειο και κουβαλώντας την ανάμνηση του πόσο γρήγορα εξαφανίζονται όταν τους συναντώ στην Ελλάδα. Ξέρω πως δεν είναι η πρώτη φορά που το λέω μα... έκανα λάθος! Ο τυπάκος της ακόλουθης φωτογραφίας είναι σίγουρα κόκκινος σκίουρος (όχι λόγω χρώματος αλλά λόγω της φούντας στα αυτιά) και όταν τον συνάντησα κάπου ανάμεσα στο Aberdeen και το Inverness έδειξε να ανησυχεί από την παρουσία μου όσο και τα γκρίζα ξαδέρφια του, δηλαδή καθόλου! Αυτό έχει μια προβληματική διάσταση γιατί δείχνει το πόσο υποβαθμισμένο είναι το περιβάλλον στο Ηνωμένο Βασίλειο, ακόμα και λύκοι να είχανε επιβιώσει σαν σκυλάκια θα τους είχανε καταντήσει! Χώρια που αν τα ζωάκια παραείναι φιλικά μαζί σου κινδυνεύεις να μπεις στον πειρασμό και να επαναλάβεις το σενάριο της ακόλουθης ιστοριούλας (παρακαλούμε όπως απομακρύνετε τα παιδιά από την οθόνη):

Δυο φίλοι, αποφασίζουνε να κουβαλήσουνε πίσω στην Ελλάδα έναν από τους φιλικούς σκίουρους που συναντήσανε στην εκδρομή τους στη Σκωτία. Φυσικά κάτι τέτοιο απαγορεύεται κι έτσι πρέπει να κρύψουνε κάπου το ζώο. Πετάει λοιπόν ο ένας την ιδέα: "Κρύφτο μέσα στο εσωρουχό σου, κάνε λίγη υπομονή για δέκα λεπτά να περάσουμε τον έλεγχο και μετά το βγάζεις και το κρύβουμε στο σακίδιο". Όπερ και εγένετο. Αφού λοιπόν κάνουνε το τσεκ ιν κι αμέσως πριν τον έλεγχο ο μεταφορέας βγάζει το σκιουράκι από το εσώρουχό του και το πετάει κάτω φωνάζοντας "γ*μώ το σκιουράκι σου!". Ο φίλος του φανερά απογοητευμένος τον ρωτάει γιατί δεν έκανε υπομονή ένα λεπτό παραπάνω για να εισπράξει την ακόλουθη απάντηση: "Κοίτα να δεις... πάνω-κάτω στο κλαδί το σκιουράκι, το ανέχτηκα! Μέσα-έξω στην κουφάλα το σκιουράκι κι αυτό το ανέχτηκα! Κρίτσι κρίτσι τα καρύδια το σκιουράκι κι αυτό το ανέχτηκα! Αλλά όταν πήγε να βάλει τα καρύδια στην κουφάλα η υπομονή μου εξαντλήθηκε!'

DISLAIMER: Για τις ανάγκες της παρούσης δεν βασανίστηκε κανένα άτομο του εικονιζόμενου sciurus vulgaris ούτε του αναφερθέντος sciurus griseus. Διευκρινίζεται πως ο διαχειριστής του παρόντος ιστολογίου ουδέποτε έχει επιχειρήσει να εξάγει λαθραία άτομα των προαναφερθέντων ειδών (ή εν γένει λοιπά ζώα) με την μέθοδο που περιγράφει (ή με οποιαδήποτε άλλη μέθοδο) και πως το περιστατικό που αναφέρεται είναι φανταστικό. Καλημέρα σας!

Ο 'εχθρός προ των πυλών' και το ποντίκι που βρυχάται

2010-05-15T00:29:00.004+01:00

"Hannibal ante portas!" αναφώνησε μερίδα του ελληνικού τύπου με το που μαθεύτηκε πως ο Ερντογάν θα μας επισκευθεί. Θα έρθει λέει να μας πάρει και τα σώβρακα τώρα που είμαστε ανυπεράσπιστοι η εξ ανατολών απειλή. Ενδεικτικά δείτε τον "καιρό", την Κύρα Αδάμ στην Ελευθεροτυπία και την Ζέζα Ζήκου στην Καθημερινή. Ο "καιρός" ακόμα κι αν λέει πράγματα με τα οποία διαφωνώ δεν παύει να είναι γλαφυρός, δυστυχώς τα άλλα δυο άρθρα κρατάνε την υπερβολή και χάνουνε την γλαφυρότητα. Πάμε λοιπόν:

1. Το τζαμί: Το τζαμί είναι πάγιο αίτημα των μουσουλμάνων μεταναστών στην Αθήνα και δεν υπάρχει καμία δικαιολογία για να μην γίνει. Τώρα το ότι γίνεται με χρήματα του κράτους δεν σημαίνει ότι μπορεί να μεταφραστεί σε δωράκι προς την Άγκυρα. Το ότι κατασκευάζεται από το κράτος και το τζαμί και το κέντρο ισλαμικών σπουδών σημαίνει ότι θα ελέγχεται κιόλας από εκεί. Η εναλλακτική ήτανε να μας το φτιάξουνε οι Σαουδάραβες, οι οποίοι ως γνωστόν αντιπροσωπεύουν μια από τις πιο ανεκτικές εκδοχές του ισλάμ! Για όσους δεν πιάσανε την ειρωνία: οι Σαουδάραβες κάνουνε τους μουλάδες του Ιράν να μοιάζουνε άθεοι..

2. Η εξαγορά των τραπεζών: Αυτό το παραμύθι πως τα ιδιωτικά κεφάλαια που κατευθύνονται από μια χώρα προς μια άλλη συνεπάγονται και κάποιου είδους πολιτική επιρροή είναι καιρός να το ξεχάσουμε. Τα κεφάλαια κατευθύνονται εκεί που υπολογίζουνε οι ιδιοκτήτες τους πως θα βγάλουνε κέρδη. Αυτό που ισχυρίζεται λοιπόν η κυρία Ζήκου πως "Η σπουδαία εξαγορά της Finansbank από τον Τάκη Αράπογλου πλήγωσε προφανώς τον εθνικισμό πολλών στη γείτονα και τώρα αναζητείται «εκδίκηση»" είναι τόσο ακριβές όσο και το ότι η εξαγορά των διυλιστηρίων της ΠΓΔΜ από ελληνική εταιρία σημαίνει πως το μακεδονικό θα λυθεί με τους όρους μας. Ο μόνος εθνικισμός που πληγώνεται από τέτοιες εξαγορές είναι αυτός των αρθρογράφων και των ευπειθών αναγνωστών τους.

3. Η 'υποχωρητικότητα' της Ελλάδας και η οικονομική κατάσταση: Εδώ θα είμαι πιο εκτενής γιατί δεν θέλω να μείνω μόνο στα εν λόγω άρθρα. Η Ελλάδα εξοπλίζεται συνεχώς εδώ και χρόνια υπό τους διθυράμβους ή τις διαμαρτυρίες -επειδή θεωρούνε τους εξοπλισμούς ανεπαρκείς- μεγάλης μερίδας -και- ακαδημαϊκών που αυτοπροσδιορίζονται ως ρεαλιστές. Η στρατιωτική ισχύς είναι μόνο η μια όψη του νομίσματος . Η ισχύς όπως μας θυμίζει ο Carr είναι αδιαίρετη και η οικονομική διάστασή της είναι εξίσου σημαντική με την στρατιωτική, αν όχι σημαντικότερη. Σ' αυτό το σημείο θα διαφωνήσω με τον Jared που πριν από καιρό ο Zaphod παρέθεσε εδώ. Η ΕΣΣΔ δεν είχε καταρρεύσει στο απόγειο της δύναμής της, εκτός κι αν θεωρούμε ως δύναμη το άθροισμα των πυραύλων, των αεροπλάνων και των τανκ της. Η ΕΣΣΔ είχε καταρρεύσει ακριβώς επειδή στην προσπάθειά της να παράξει όλον αυτόν τον εξοπλισμό γονάτισε τους υπόλοιπους τομείς της σχεδιασμένης οικονομίας της. το απόγειο της ισχύος της λοιπόν σε στρατιωτικούς όρους ήτανε ταυτόχρονα και ο λόγος που την οδήγησε στην αποσύνθεση. Θυμάμαι κάποια άρθρα όταν ήμουν ακόμα στα προπτυχιακά που προτείνανε αυτήν τη συνταγή και για μας. Η Ελλάδα, λέγανε, πρέπει να αποδοθεί σε έναν αγώνα εξοπλισμών με την Τουρκία στα πρώτυπα των ΗΠΑ. Η πιο εύθραυστη τουρκική οικονομία -συνέχιζε το επιχείρημα - θα καταρρεύσει ακριβώς όπως και η ΕΣΣΔ. Η Ελλάδα όμως δεν είναι ΗΠΑ και η Τουρκία δεν είναι ΕΣΣΔ. Ας δούμε και μερικά νούμερα ενδεικτικά: Η Τουρκία είναι 17η σε ΑΕΠ με 615 δις δολάρια και η Ελλάδα 28η με 330δις (εδώ). Η κατάταξη όμως σε σχέση με τις αμυντικές δαπάνες είναι 17η για την Τουρκία (2.1% του ΑΕΠ) και 19η για την Ελλάδα (3.3% του ΑΕΠ) (εδώ). Δεν λέω κάτι καινούργιο βέβαια, και οι δυο ξοδεύουμε πολλά δείτε και τον Κούλογλου σχετικά. Εκεί που θέλω να καταλήξω είναι πως η Ελλάδα διατηρεί στρατιωτικές δυνάμεις τις οποίες πλέον δεν έχει την δύναμη να συντηρήσει.

Κατακλείδα: Η "ισχυρή Ελλάδα" δεν ήτανε παρά ένα ποντίκι που βρυχάται. Οι ρεαλιστές μας λένε πως η ισχύς είναι ο ακρογωνιαίος λίθος των διεθνών σχέσεων, μας λένε όμως και κάτι άλλο που το αγνοούνε οι τουρκοφάγοι αναγνώστες τους: πως πρέπει να πας μέχρι εκεί που σε παίρνει. Όπως θα το έλεγε κι ο -δικός μας- Θουκυδίδης "οι δυνατοί κάνουν όσα τους επιτρέπει η δύναμή τους κι οι αδύναμοι υποχωρούν όσο τους επιβάλλει η αδυναμία τους". Αυτό που δεν κατανοήθηκε έγκαιρα, ήτανε πως ο βρυχηθμός του ποντικού είναι κάτι που θα συμβεί κατ' εξαίρεσην από μια ευμένεια της τύχης και δεν συνιστά όρο της ύπαρξής του! Και το ποντίκι βρυχότανε και βρυχότανε για χρόνια. Μόνο που τώρα πια, δεν του έχει μείνει σάλιο...

Επιστροφή στο Assynt

2010-05-10T22:10:00.013+01:00

Καταρχάς οφείλω να απολογηθώ για τον εν μέρει παραπλανητικό τίτλο. Στο Assynt δεν είχα ξαναβρεθεί, είχα αναφερθεί όμως στους crofters του εδώ, όταν είχα πρωτοανοίξει το ιστολόγιο. Η φωτογραφία που είχα δώσει τότε ήτανε από ένα τοπίο ανάμεσα στο Inverness και το Ullapool αλλά τώρα επέστρεψα για να αποκαταστήσω την τάξη. Είχα αποφασίσει πως ήθελα να δω από κοντά το Assynt όχι μόνο για τα φημισμένα απόκοσμα τοπία του αλλά και λόγω της ιστορίας που ανέφερα στην παλιά μου ανάρτηση (για όσους βαριούνται να κοιτάξουν εννοώ τους αγώνες των crofters το 1992 να αγοράσουνε τη γη στην οποία ζούσανε). Οι φωτογραφίες ακολουθούνε την εκδρομή μας καθώς ξεκινάμε από το Ullapool και ανεβαίνουμε βόρεια προς την Loch Assynt, μετά δυτικά στο Lochinver και από κει παράκτια ως το Kylesku και πάλι πίσω στην Loch Assynt (επειδή μάλλον σας μπέρδεψα, ένας χάρτης της περιοχής εδώ).

Πρώτη φωτογραφία λοιπόν από το Ullapool, ένα ψαροχώρι 1000 περίπου κατοίκων, που αποτελεί και τον μεγαλύτερο οικισμό σε ακτίνα αρκετών μιλίων (θυμίζουμε εδώ πως τα Highlands είναι από τις πιο αραιοκατοικημένες περιοχές της Ευρώπης με 9 κατοίκους ανά τετραγωνικό χλμ). Πράγματι οι περισσότεροι άλλοι οικισμοί αποτελούντανε από μερικά σπίτια στη σειρά -κι όμως κατοικούνταν!

Ακολουθούνε δυο φωτογραφίες της θεματικής "Loch". Η πρώτη πρέπει να ανήκει στην Loch Awe που είναι δίπλα στον Α837 όπως ανηφορίζουμε -καμία σχέση με την γνωστή Loch Awe κάποιες εκατοντάδες μίλια νοτιανατολικά- και οι επόμενη ανήκει σίγουρα στην Loch Assynt. Το κάστρο που φαίνεται στην δεύτερη είναι το Ardvreck Castle, ένα από τα λίγα που είχανε χτιστεί σε ένα τόσο απομακρυσμένο μέρος.

Η επόμενη εικόνα ανήκει στην ενδοχώρα και την ανέβασα όχι γιατί είναι καμία τρομερή καλλιτεχνική επιτυχία μα γιατί είναι αντιπροσωπευτική της περιοχής: αφενός μεν δεκάδες εγκαταλελειμμένα crofters houses (εν προκειμένω μια εκκλησία) και αφετέρου κάτι που ισχύει γενικά στα Highlands: πολύ πρόβατο ρε αδερφέ!!!

Κλείνουμε με δυο τοπία από το τέλος του ταξιδιού, στην Loch a' Chàirn Bhàin λίγο μετά το Kylesku (πλάκα δεν έχουνε τα αγγλοποιημένα κέλτικα; ετούτο εδώ μόλις το είδα στον χάρτη σχολίασα ότι άνετα θα μπορούσε να είναι ρουμάνικο όνομα). Μην σας γελάει το "Loch", δεν είναι λίμνη, κάτι σαν φιορδ είναι που γινότανε η εκπαίδευση υποβρυχίων κατά τον Δεύτερο Παγκόσμιο.

---------------------------------------

Θερμές, θερμότατες ευχαριστίες στον Λευτέρη που οδηγούσε ακατάπαυστα για τις τρεις ημέρες που κράτησε η εκδρομή και μας έφτασε στις εσχατιές της Σκωτίας. Το soundtrack της εκδρομής επιλέχτηκε από το μόνο CD που είχαμε μαζί μας (οπότε λιώσαμε να το ακούμε μιας και το ραδιόφωνο δεν έπιανε παντού) κι επειδή ταιριάζει με το concept των κατοίκων του Assynt που πήρανε το μέλλον τους στα χέρια τους.

Γράμμα σ' έναν μπάχαλο

2010-05-05T16:37:00.004+01:00

Γιώργο (ή Κώστα ή Όλγα ή ό,τι),

γνωριζόμαστε εδώ και καιρό. Σε βλέπω στις πορείες, κάποιες φορές έχω φάει δακρυγόνα και ξύλο εξαιτίας σου. Σ' έχω διαβάσει στο indymedia να λες 'κότες' τους λοιπούς διαδηλωτές που κάνανε πίσω όταν έσπαγες την Πειραιώς στα Γιάννενα. Με κατηγόρησαν πέρισι πως σου χάιδευα τ' αυτιά, τότε με τον Αλέξανδρο αν θυμάσαι. Ποιος είσαι δεν ξέρω, θα μπορούσα να πω πως είσαι ασφαλίτης και να ξεμπερδέψω, άλλοι το κάνουν. Άλλοι σε λένε αναρχικό και ενδεχομένως το ίδιο να πιστεύεις και συ για τον εαυτό σου. Ας το δεχτώ για χάρη της συζήτησης.
Άσε με να σου ξεκαθαρίσω κάτι: όχι, αν κάψεις όλες τις τράπεζες ταυτόχρονα δεν θα ρίξεις τον καπιταλισμό. Τρεις άνθρωποι χάθηκαν σήμερα και ήτανε σαν κι εμένα και σένα. Ήτανε παράπλευρες απώλειες στον πόλεμό σου με το σύστημα; Θυμάσαι την Κατερίνα; Υπερασπίστηκε την αναρχία, όχι την ίδια με σένα αλλά την αναρχία του "σημασία έχει να παραμένεις άνθρωπος". Η ανθρώπινη ζωή έχει αυταξία όταν έχεις απαλλάξει τον εαυτό σου από τις αυταπάτες του επέκεινα, είναι κάτι το μοναδικό, χωρίς πιθανότητα επανάληψης. Όσο δεν έχει το κράτος το δικαίωμα να την αφαιρεί, άλλο τόσο δεν το έχεις κι εσύ.

Σήμερα χιλιάδες άνθρωποι κατέβηκαν στους δρόμους για να διαμαρτυρηθούνε ειρηνικά και όπως κάνεις εδώ και χρόνια τα έκανες πάλι σκατά. Αυτή τη φορά δεν "αμαύρωσες" απλά την πορεία, την αιματοκύλησες και μάντεψε: αθώοι την πληρώσανε πάλι. Το 'αίμα που κυλάει κι εκδίκηση ζητάει' ξέρεις δουλεύει κι από τις δύο πλευρές. Ετοιμάσου λοιπόν από αύριο, για θείτσες που απορούνε "που είναι ο στρατός", για πολιτικούς που να φωνάζουνε για περισσότερη αστυνόμευση, για έναν κόσμο που δεν θα ξαναβρεί το θάρρος να ξανακατέβει σε πορεία και να διεκδικήσει γιατί για ακόμα μια φορά αντί για το σύστημα γκρέμισες τις ελπίδες τους.

Συγχαρητήρια, ένα δάκρυ θα μας θάψει (για να σου πειράξω ένα από τα συνθήματα που λες πως είναι δικά σου)

-------------------------------------------------------------------

Η ανάρτηση αφιερωμένη στον φίλο Νίκο που μου διαμαρτυρήθηκε πως δεν παίρνω θέση σε επίκαιρα ζητήματα μέσα από το ιστολόγιο. Τόσοι άλλοι ιστολόγοι τα λένε καλύτερα από μένα ρε Νίκο, σήμερα κατ' εξαίρεση επειδή παρακολούθησα live μέσω Zaphod το τι γινότανε κι επειδή ένιωσα να πνίγομαι με την επανάληψη της ίδιας ιστορίας έγραψα. Τελικά το χει η μοίρα μας, θα την πληρώνουμε εμείς είτε πρόκειται για τους πολιτικούς μας είτε για τους μπάχαλούς μας.

---------------------------------------------------------------

UPDATE: Επειδή η δική μου ανάρτηση είχε κυρίως διαλογικό χαρακτήρα και περιορισμένο scope, το ιστολόγιο σας προσφέρει και μια σειρά αξιόλογα readings: Zaphod (στο γιατί δεν υπάρχουν ελαφρυντικά για τους μπάχαλους), Ελένη (για την αστυνομία, την πολιτική ηγεσία και την 'οδύνη' τους) και την εξαιρετική ανάρτηση του stranger.

The world as we know it

2010-05-03T22:29:00.008+01:00

Each society tends to get the world map they deserve, one which manages to summarise and define a particular society's hopes and fears, prejudices and beliefs. BBC Magazine

Το BBC τελευταία έχει σαπίσει στα ντοκιμαντέρ για τη χαρτογραφία και σαν φανατίλας της γεωγραφίας και της συσσώρευσης ανούσιας γνώσης που είμαι τα παρακολουθώ. Αν έχεις περάσει τα τελευταία 22 χρόνια της ζωής σου διαβάζοντας τείνεις -εκτός από χίλιες άλλες δύο παρενέργειες που δεν είναι του παρόντος να θίξω- να θεωρείς ότι στον κόσμο της γνώσης δεν σε περιμένουν και τρομερές εκπλήξεις. Πιο πιθανό είναι να μάθεις λεπτομέρεις για κάτι για το οποίο έχεις ήδη μια αμυδρή εικόνα παρά κάτι καινούργιο που να σου ανατρέπει την εικόνα που είχες στο μυαλό σου. Όταν δε συμβεί το τελευταίο, είναι ένα πλήγμα στην σιγουριά σου που το θυμάσαι καιρό. Έτσι έπαθα κι εγώ όταν έμαθα το αυτονόητο, πως δηλαδή όταν προβάλλεις την σφαίρα σε χαρτί (σε χάρτη δλδ) ένα επίπεδο παραμόρφωσης είναι αναμενόμενο. ΟΚ μέχρι εδώ, αυτό χωρούσε μια χαρά στο μυαλό μου, όχι όμως και το πόσο διαφορετική εικόνα μπορείς να πάρεις αναλόγως με το τι επιλέγεις να παραμορφώσεις!

Κάθε φορά που φεύγω από το γραφείο μου πέφτει το μάτι μου σε έναν μεγαλούτσικο χάρτη που κοσμεί έναν απ' τους τοίχους του πανεπιστημίου. Ο χάρτης έχει φτιαχτεί με μία από τις 'εναλλακτικές' προβολές που κυκλοφορούνε μετά τα 1970s. Μου θυμίζει αρκετά την προβολή του Peters μα είμαι σίγουρος πως δεν είναι ακριβώς η ίδια. Το χαρακτηριστικό αυτών των προβολών είναι πως είναι παιδιά αυτού που ο Steiner αποκαλεί "μαζοχισμό της μεταμέλειας". Φτιαχτήκανε λοιπόν σε μια εποχή που η Δύση περνούσε μια κρίση ταυτότητας και αυτοεκτίμησης και όπου ο μοντερνισμός έδινε τη θέση του στα διάφορα μετά- (λέγε με postmodern, postcolonialism, poststructuralism κτλ). Σαν δυτικός κόσμος τότε αρχίσαμε να νιώθουμε τύψεις για όσους πετσοκόψαμε τους περασμένους αιώνες και αρχίσαμε να βάλλουμε τις βεβαιότητές μας. Μια απ' αυτές ήτανε και η εικόνα που είχαμε για τον κόσμο. Επειδή η κλασική προβολή του Mercator που όλοι ξέρουμε και που κρατάει από τον 16ο αιώνα, είναι ευρωκεντρική, μεγενθύνει τις περιοχές όσο απομακρύνεσαι από τον ισημερινό με αποτέλεσμα να δείχνει την Γροιλανδία ίση με την Αφρική ενώ είναι 14 φορές μικρότερη. Η προβολή του Peters από την άλλη που ισχυρίζεται πως αποκαθιστά την αδικία, δεν είναι λιγότερο καθορισμένη από τις πεποιθήσεις του δημιουργού της, μόνο που αυτήν τη φορά η έμφαση πέφτει στον αναπτυσσόμενο κόσμο. Αλλά ας σας δείξω τι εννοώ:

Όπως παρατήρησε κάποιος χαριτολογώντας, η προβολή του Peters θυμίζει απλωμένη μπουγάδα. Εδώ μπορείτε να βρείτε έναν σχολιασμό και των δύο προβολών αλλά και μια συζήτηση για πιο ακριβείς εναλλακτικές. Κρατάμε πως η προβολή του Peters χωρίς να είναι ακριβής, παρουσιάζεται συχνά ως ο μόνος 'μη ρατσιστικός χάρτης' ακριβώς επειδή υπερτονίζει την Αφρική και τη Λατινική Αμερική. Επειδή όμως η τύχη έχει χιούμορ, στον τοίχο του γραφείου μου βρίσκεται κρεμασμένος ένας άλλος χάρτης, με μια από τις κλασικές προβολές. Απ' ότι κατάλαβα είναι τυπωμένος γύρω στο 1960 και στο υπόμνημά του έχει τα υπολείμματα των ευρωπαϊκών αυτοκρατοριών. Δεδομένου ότι ασχολούμαι με μια 'παλιά' (και κατά πολλούς την πιο παλιά και πιο κυνική) σχολή διεθνών σχέσεων, κάθε φορά που βλέπω τον χάρτη μου ξεφεύγει ένα ένοχο χαμογελάκι. Αυτό βέβαια που για μένα είναι μια συνωμοσία δικιά μου και του χάρτη, για την κοπελίτσα του δίπλα γραφείου είναι ατυχής συγκατοίκηση μιας και ασχολείται με μια από τις σύγχρονες προσεγγίσεις. Όχι ότι έχουμε κάποιο πρόβλημα συγκατοίκησης, αντιθέτως ήτανε αρκετά ανεκτική ώστε να μην μου φέρει στο κεφάλι τον Foucault όταν περιέγραψα την έρευνά της ως "post-something". Ορίστε λοιπόν και ο δεύτερος χάρτης. Καλό σας βράδυ.

--------------------------------------------------------------------

UPDATE: Αυτοϋπονομεύομαι τελικά! το επισημαίνω εγώ μην το πάρει χαμπάρι κανείς άλλος πριν από μένα και χάσω κάθε αξιοπιστία! Λοιπόν, περιέγραψα τον κάτω χάρτη ως μια από τις "κλασικές" προβολές. Σίγουρα όχι μερκατοριανή (δείτε τα λινκ στη βικιπαιδεία) αλλά κλασική. Ε, τελικά έκανα ζουμ στην φώτο που ανέβασα και γράφει στον υπότιτλο πως είναι η προβολή του Gall! Η βικιπαιδεία περιγράφει την προβολή του Peters ως Gall-Peters επειδή ο δεύτερος στηρίχτηκε στου προηγούμενου. Αρα δεν έχω μια οποιαδήποτε κλασική προβολή στο γραφείο μου, έχω τον παππού της προβολής Peters. Και για την ιστορία, η προβολή που χρησιμοποιεί το National Geographic είναι αυτή .

Mayday

2010-05-02T02:16:00.008+01:00

Η τελευταία μέρα του Απρίλη ήτανε κάτι το συγκλονιστικό, απ' τις στιγμές που στέκεσαι κι αναφωνείς "την αγαπάω αυτήν την πόλη!". Προς τι ο ενθουσιασμός; Για κάτι που οι εν Ελλάδι αναγνώστες θεωρείτε λίγο-πολύ αυτονόητο τέτοια εποχή. Είχε λιακάδα! Και όταν λέμε λιακάδα δεν εννοούμε φευγαλέα, μιλάμε για την μισή μέρα. Πήρα λοιπόν το ποδηλατάκι μου, χωρίς να χρειαστεί να βάλω φώτα το καταμεσήμερο, χωρίς να φορέσω γάντια και χωρίς να καταραστώ τη λάσπη που οι τροχοί μου μου πετάνε στα ρούχα και πήγα να κάνω τις δουλίτσες μου. Φυσικά τα ψιλομπινελικάκια μας τα ρίξαμε γιατί ακόμα και στεγνοί οι δρόμοι είναι σε τόσο άθλια κατάσταση και χιλιομπαλωμένοι που μετατρέπουνε τη βόλτα σου σε μια κόλαση κραδασμών. Εν πάσει περιπτώσει είχα ενθουσιαστεί που όπως όλα έδειχναν θα έπιανα τον Μάη σε μια ηλιόλουστη εξοχή! Ήδη έχετε καταλάβει που το πάω φαντάζομαι. Ο ενθουσιασμός που κατάφερα να ξυπνήσω πρωί πρωί την πρώτη του Μάη δεν έμελλε να κρατήσει πάνω από κάποια δεύτερα. Ένα βλέμμα στο παράθυρο έφτανε για να καταλάβω πως το πιο πιθανό πράγμα που θα έπιανα αν πήγαινα να αράξω στα γρασίδια ήτανε υγρασία και κρυολόγημα, παρά τον Μάη. Ευτυχώς ο Λευτέρης στη Γλασκώβη, πιο εξοικειωμένος με τα καπρίτσια του καιρού στα μέρη μας, είχε κανονίσει το "πιάσιμο Μάη για εσωτερικούς χώρους" οπότε γιορτάσαμε την Πρωτομαγιά εδώ:

Γοητεία ε; Και για να καλύψω και την άρρηκτη σύνδεση του Μάη με τα λουλούδια, υπάρχει και μια πριμούλα στη γλάστρα, δίπλα από την πινακίδα! Επειδή όμως η Πρωτομαγιά έχει και μια δεύτερη σημασία κι επειδή το αίμα νερό δεν γίνεται, ορίστε και μια φώτο από το δημαρχείο της Γλασκώβης με κάποιες αλλαγές στο συνηθισμένο του σημαιοστολισμό (την γαλανόλευκη σημαία της Σκωτίας με τον σταυρό του Αγ. Ανδρέα):

Τραγική ειρωνεία: μια οπτικοακουστική προσέγγιση

2010-04-29T19:48:00.006+01:00

Ξεκινάμε σαν καλά παιδιά με τον ορισμό του λεξικού τον οποίον αντιγράφουμε από εδώ:

(έκφρ.) τραγική ~: α. (φιλολ., θέατρ.) τεχνική στην πλοκή του μύθου που παρουσιάζει τους ήρωες να αγνοούν την αλήθεια, τους θεατές όμως να τη γνωρίζουν και να αγωνιούν για την πλάνη των ηρώων. β. για τις περιπτώσεις στις οποίες, ενώ κάποιος αναμένει κτ. ευχάριστο και ενεργεί ανάλογα, του συμβαίνει ένα γεγονός τραγικό.

Ακολουθεί το οπτικοακουστικό υλικό, από την πάντα επίκαιρη καλτ ταινία του Τσιώλη "Ας περιμένουν οι γυναίκες" την οποίαν μπορείτε να δείτε σε συνέχειες στο youtube μια από τις βραδιές που θα περάσετε μέσα λόγω κρίσης. Θερμές ευχαριστίες στον Χρυσικό που μου θύμισε την ταινία (αν και άλλη σκηνή). Απολαύστε υπεύθυνα:

Ο κωνοφόρος Wellington

2010-04-25T16:26:00.004+01:00

Μια παλιά συνήθεια των Γλασκωβέζων είναι να στολίζουνε κατά τις νυχτερινές -και υποθέτω -μεθυσμένες ώρες το κεφάλι του αγάλματος του Wellington με έναν πορτοκαλί κώνο. Η συνήθεια κρατάει από την δεκαετία του 1980 και ψάχνοντας να βρω μια λογική εξήγηση δεν βρήκα κάτι καλύτερο από το σχετικό κείμενο του BBC: "οι ντόπιοι θεωρούνε τον κώνο δείγμα της Γλασκοβέζικης αίσθησης του χιούμορ και μέρος της πόλης όσο οποιοδήποτε άλλο μνημείο". Στο τελευταίο έχουνε ένα δίκιο. Έφιππο Wellington έχουμε και στο Εδιμβούργο και φυσικά κανείς δεν του δίνει σημασία, πάνε χρόνια άλλωστε που ο σημαντικότερος ρόλος των αγαλμάτων είναι ως σημεία για να δίνεις ραντεβού. Κι όμως κάθε φορά που βλέπω το δικό μας άγαλμα ή ακούω το όνομα Wellington το μυαλό μου τρέχει κατευθείαν στο έφιππο άγαλμα της Γλασκώβης, με το πορτοκαλί του πουριτανικό καπέλο . Κατά κάποιον τρόπο λοιπόν οι Γλασκωβέζοι έχουνε καταφέρει να κάνουνε το άγαλμά τους ζωντανό με το -συζητήσιμο- χιούμορ τους κι ας λέει η αστυνομία από το 2005 ότι 'θα πάρει μέτρα για την αποτροπή του βανδαλισμού'. Δυστυχώς ή ευτυχώς 5 χρόνια μετά, το έθιμο δεν έχει ξεριζωθεί και τείνω προς το 'ευτυχώς'. Γιατί ακόμα κι αν κάθε φορά που περνάω μπροστά του μονολογώ "α ρε κακομοίρη, πάλι σε στολίσανε" πρέπει να παραδεχτώ πως αν δεν ήτανε ο κώνος ούτε που θα πρόσεχα το άγαλμα. Αφήστε που πλέον αυτά τα δύο τα έχω άρρηκτα σνδυάσει στο μυαλό μου. Εχτές λοιπόν, περνώντας από τον Wellington όπως κάθε φορά που πάω μια βόλτα από τη Γλασκώβη, κοντοστάθηκα μπροστά στο απρόσμενο θέαμα του ασκεπούς αγάλματος. Δεν είναι η πρώτη φορά που βλέπω τον κώνο κατεβασμένο, αλλά αυτή τη φορά είχε αράξει ένα περιστέρι επάνω στην κεφαλή του ανυπεράσπιστου δούκα και τον είχε ήδη παρασημοφορήσει. Βλέποντάς τον έτσι κατακουτσουλισμένο, νομίζω πως είναι η πρώτη φορά που αποφάνθηκα τόσο απόλυτα ότι είναι καλύτερα με τον κώνο του!

-----------------------------------------------------------

UPDATE: Προσθέτω την φώτο που έστειλε ο Βιολόγος με την δίχρωμη εκδοχή του κώνου!

Waiting for the barbarians

2010-04-15T19:21:00.008+01:00

First, my apologies for posting in English. The Internet connection we have at home recently passed away. Incidentally, it happened when I was trying to reply to Zaphod's massive post after spending half an hour reading it. I will, however, display moral superiority and won't attribute the coincidence to a declaration of war on behalf of the natural scientists! Anyway, the last days haven't been exactly the best of my life and I needed urgently to occupy myself with a new post, not to mention the fact that from next week the workload at University is going to increase dramatically and there won't be probably enough time even if the connection is back. Hence the choice to compose in English instead of greeklish was one of lesser evil.

Most of you probably already know the ill-fated series of fortifications built by the Germans across the coasts of France to prevent an allied landing during the Second World War i.e. the Atlantic Wall. What you might not know -as I didn't before coming here- is that a similar effort was taking place across the Channel. Since the Germans never attempted to invade Britain with land forces the fortifications never became as popular as the German ones, yet their remains are still traceable across the land. So, today's post includes photos from the fortifications in Cramond island guarding the entrance of the Firth of Forth. The first one needs some further comments. It depicts the causeway that links the island to the mainland. The row of concrete pyramids was built to prevent submarines from passing when the tide was high. Actually, it is one of the first landmarks I remember from my first flight to Edinburgh. From above it looked like a partially submerged fence. Naturally then, our island is not a proper one, but a tidal island. The photos were taken when the tide was low and the island accessible by foot. Enjoy.

--------------------------
You didn't really expect any real weapons to be left in the bunkers, did you? Until next -and hopefully in greek- time, goodnight and good luck.

Μια σούπα ο κόσμος και ο νους τρύπιο κουτάλι

2010-04-09T22:39:00.003+01:00

Είναι κάποιες στιγμές που φθονώ θανάσιμα τις θετικές επιστήμες με τους πίνακες, τις εξισώσεις και τους νόμους τους. Από μια άποψη είναι ξεκάθαρες και ταχτοποιημένες. Όχι βέβαια πως δεν περνάνε κι αυτές από ριζικές ανατροπές, μα έχουνε και μια πρόοδο να επιδείξουνε και στο κάτω κάτω είναι αρκετά ακριβείς και εφαρμόσιμες ώστε να στείλουνε τον άνθρωπο στο φεγγάρι κι εμένα πίσω στο Εδιμβούργο χωρίς να πέσει το αεροπλάνο μου -ή να εξηγήσουν επαρκώς γιατί έπεσε αν αυτό γινότανε. Στρέφομαι τώρα στον μικρόκοσμο στον οποίον επιστρέφω μετά από δυο εβδομάδες πλήρους αποστασιοποίησης και απολαυστικής αποχαύνωσης.

Το 'μικρόκοσμος' μάλλον ήτανε ακουσίως αυτοσαρκαστικό καθώς μια ματιά μόνο στη λίστα με τις επιστήμες του ανθρώπου είναι αρκετή για να προκαλέσει ίλιγγο. Όλοι εμείς είτε είμαστε ιστορικοί, είτε φιλόσοφοι, είτε ψυχολόγοι, είτε οικονομολόγοι, είτε κοινωνιολόγοι, είτε πολιτικοί επιστήμονες σαν και του λόγου μου πασχίζουμε να καταλάβουμε πως λειτουργεί το πιο παράδοξο είδος που πάτησε ποτέ στον πλανήτη και εξακολουθεί να αλωνίζει πάνω του. Δεν είναι πως δεν προσπαθούμε. Αιώνες τώρα σκεφτόμαστε και σπάμε το κεφάλι μας και γράφουμε και ξαναγράφουμε και το αποτέλεσμα είναι πάντα εξοργιστικό. Ως προς την κατανόηση του ανθρώπου και των κοινωνιών του ομολογουμένως υπάρχει μια πρόοδος. Το ζήτημα είναι πως την κατανόηση αυτή κανείς άνθρωπος δεν είναι πλέον στη θέση να την αφομοιώσει. Κι εξηγούμαι: το προπτυχιακό μου στη Μεγάλη του Γένους Σχολή (σ.σ. Πάντειος) είχε να κάνει με τις διεθνείς σχέσεις και περιελάμβανε 64 μαθηματάκια θεωρίας διεθνών σχέσεων, διπλωματικής ιστορίας, ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, φιλοσοφίας, πολιτικής, οικονομικών κτλ. Σε όποια κατεύθυνση και να κοιτάξεις υπάρχει υλικό που δεν σου φτάνουν δέκα ζωές να το αφομοιώσεις! Κάποτε έκανα την φιλότιμη προσπάθεια να ξεπεράσω λίγο τα όρια της αυλής μου και να ασχοληθώ με τον εθνικισμό που είναι παράρτημα της κοινωνιολογίας. Διαπίστωσα έντρομος πως κι εκεί υπήρχαν δύο μεγάλα στρατόπεδα με μικρότερα στο εσωτερικό τους και με απολήξεις που φτάνανε στην κοινωνική ανθρωπολογία, την ιστορία και την κοινωνιολογία. Περιττό να αναφέρω πως άλλους γείτονες όπως τις πολιτικές επιστήμες (που είμαστε και συγγενείς) και την φιλοσοφία τους επισκέπτομαι μόνο για τα τυπικά, με άλλους έχω μια καλημέρα (γεια σου πολιτική οικονομία!) και με κάποιους πιο τυχερούς επειδή τους συμπαθώ από παιδί (όπως η ιστορία) τα λέμε κάπως συχνότερα.

Σ' αυτόν τον κόσμο εκλεκτικών συγγενειών βρίσκομαι λοιπόν όταν ακούω ένα τραγουδάκι που είναι γραμμένο για κάτι εντελώς διαφορετικό (τον Καββαδία) κι όμως δύο στίχοι του μου λένε σε περίληψη όσα έμαθα 8 χρόνια στα πανεπιστήμια της Ελλάδας και της Σκωτίας. "Μια σούπα ο κόσμος και ο νους τρύπιο κουτάλι" λοιπόν κι εμείς εδώ, μέσα στους αιώνες αναδεύουμε την σούπα μήπως και βρούμε κάτι χρήσιμο και ο Σίσυφος μας βλέπει κουβαλώντας τον βράχο του και χαμογελάει με συγκατάβαση . Και με ένα τρύπιο κουτάλι βέβαια, έχεις κάποια ελπίδα να συγκρατήσεις μερικά κομμάτια της σούπας, μα όσο μικρές και να είναι οι τρύπες πάντα κάτι θα σου ξεφεύγει. Αυτά για την κατανόηση, υπάρχει όμως και το εφαρμοσμένο μέρος κι αυτό πονάει περισσότερο. Τι προσφέραμε ως ανθρωπιστικές σπουδές στο αντικείμενο της μελέτης μας; Ίσως τίποτα παραπάνω από αυξημένα επίπεδα αυτογνωσίας. Τώρα πια μπορούμε να εντοπίζουμε τα αίτια ενός πολέμου στα στρατηγικά/οικονομικά συμφέροντα ή στον εθνικισμό ή στο πείσμα ενός ηγέτη ή σε μια παρεξήγηση ή στην ανθρώπινη φύση, μα δεν μπορούμε να τον σταματήσουμε. Κι όταν κάποιος από μας, πιο ξεχωριστός και πιο αισιόδοξος έχει κάποια ιδέα για να αλλάξει ο κόσμος -πράγμα που δεν συμβαίνει ιδιαίτερα συχνά- γεννιέται μια ιδεολογία. Άνθρωποι παλεύουν και ενίοτε πεθαίνουν κατά χιλιάδες επειδή κάποιος πριν απ' αυτούς στην προσπάθειά του να κατανοήσει τον κόσμο ονειρεύτηκε να τον αλλάξει. Ίσως γι αυτό τις αγαπώ τελικά τις ανθρωπιστικές σπουδές, γιατί είναι πολύ ανθρώπινες. Μόνο που κάποια βράδια όπως και τούτο νιώθω σαν "λαθρεπιβάτης σ' ένα πλοίο παροπλισμένο".

Εάν έφτασες την ανάρτηση ως το τέλος σ' ευχαριστώ για την υπομονή σου. Δεν ήσουν άλλωστε υποχρεωμένος να διαβάσεις για την κρίση ταυτότητας ενός κοινωνικού επιστήμονα. Σαν ελάχιστη αποζημίωση, ορίστε το τραγουδάκι που αποτέλεσε την αφορμή της ανάρτησης.

Ανοιξιάτικο

2010-03-24T21:23:00.004Z

Ανοιξιάτικο λένε ένα χωριό στην Αιτωλοακαρνανία και πάντα μου προκαλούσε ρίγη συγκίνησης η σκέψη ότι υπήρχαν τέτοιοι αγρότες-ποιητές ώστε να δώσουνε τόσο όμορφο όνομα στον οικισμό τους. Τελικά έφτασε στα αυτιά μου και η ερμηνεία πως λέγεται έτσι επειδή στο σημείο εκείνο τα βουνά 'ανοίγουν' κάπως κι έτσι έχει να κάνει με την γεωμορφολογία κι όχι με την εποχή του χρόνου. Κοινώς, πάλι η όμορφη εξήγηση που είχα πλάσει με τη φαντασία μου δεν είχε μάλλον καμία σχέση με την πραγματικότητα Όμως δεν είναι ένα χωριό της Αιτωλοακαρνανίας το θέμα μου. Μπήκε η άνοιξη! κάναμε και crash test - ημερήσια εκδρομή την Κυριακή και δεν γίναμε παπιά από τη βροχή. Σήμερα χάλασε για πρώτη φορά ο καιρός εδώ και εβδομάδες αλλά πλέον δεν με νοιάζει γιατί αύριο φεύγω για διακοπές. Κι επειδή όταν βρίσκομαι στην Ελλάδα δεν έχω και πολύ καλές σχέσεις με το διαδίκτυο, σας εύχομαι ολόψυχα καλές γιορτές και καλή αντάμωση σε δυο εβδομάδες! Σας αφήνω λοιπόν με την φωτογραφία ενός ανοιξιάτικου κρόκου απ' αυτούς που αφθονούνε αυτές τις μέρες στα πάρκα μας και με την παράκληση ενόψει εθνικής επετείου να ρίξετε μια ματιά στο τι έχουνε να πούνε τα παιδία εδώ. Να 'στε καλά!

Το Civilization και το δίλημμα ασφαλείας

2010-03-23T03:07:00.002Z

Έχω τρομερή αδυναμία στα παιχνίδια στρατηγικής αν και είμαι τρισάθλιος παίχτης, είτε παίζω με φίλους είτε μόνος μου. Όταν είχα πρωτοπάρει strategy στα χέρια μου ήμουνα κάπου στο γυμνάσιο. Είχα αγοράσει λοιπόν το Age of Empires, με εκπληκτικά για την εποχή γραφικά και ξεκινούσα να το ανακαλύπτω. Ομολογώ πως είχα υπερεκτιμήσει τότε την τεχνητή νοημοσύνη κι έτσι τον πρώτο γύρο τον πέρασα στέλνοντας μηνύματα φιλίας στους 'παίκτες' που ελέγχονταν από τον υπολογιστή. Η απάντησή μου ήρθε κάποια λεπτά αργότερα όταν μια ίλη ιππικού εισέβαλε στον οικισμό μου και κατέσφαξε τους πάντες. Ακόμα κι όταν είχα εμπεδώσει πως το ΑοΕ ήτανε ένα παιχνίδι φτιαγμένο για αιματοχυσία, με στοίχειωνε μια βλακώδης αίσθηση ανθρωπισμού στο σημείο να περιτειχίζω τους αμάχους των ηττημένων αντιπάλων μου προκειμένου να μην τους τεμαχίσουνε οι φίλιες ορδές. Παίζοντας με φίλους την δεύτερη συνέχεια του παιχνιδιού που είχε βγει κάποια χρόνια αργότερα τα αποτελέσματα δεν ήτανε καλύτερα. Κι αυτό γιατί με είχανε καταλάβει περιβαλλοντικές και αρχιτεκτονικές ανησυχίες. Είτε λοιπόν θα έχτιζα πολλαπλές οχυρώσεις οι οποίες καταρρέανε στην πολιορκία πολύ γρηγορότερα από τον χρόνο που είχα σκορπίσει κατασκευάζοντάς τες, είτε θα περιτείχιζα τμήματα δάσους για αισθητικούς λόγους εισπράττοντας την οργή του συμπαίκτη που χρειαζότανε τα ξύλα για να φτιάξει στόλο. Άρα με τα παιχνίδια που είχανε καλά γραφικά δεν έκαμα προκοπή κι έτσι στράφηκα στο civilization II.
Το εν λόγω παιχνίδι είχε άθλια γραφικά αλλά χιλιάδες προτερήματα που το έκαναν εθιστικότατο. Αφενός μεν χειριζόσουνα ολόκληρο κράτος και έχτιζες πόλεις (με τα πιο απίθανα ονόματα). Αφετέρου υπήρχε μια φόρμα τυποποιημένων επαφών κι έτσι ένα μίνιμουμ συνεννόησης με τους παίκτες που ήλεγχε η τεχνητή νοημοσύνη ήτανε εφικτό. Κι εκεί όμως με περίμενε μια οδυνηρή έκπληξη, βγαλμένη ωστόσο από την πραγματικότητα των διεθνών σχέσεων. Όσο εγώ εξάπλωνα την Γερμανία (η χώρα που έπαιζα συνήθως) σε πρωτοφανείς δόξες, οι σύμμαχοι που με κόπο, παρακάλια και λάδωμα είχα εξασφαλίσει γινότανε ολοένα και πιο εριστικοί, ολοένα και πιο απαιτητικοί και για να μην τα πολυλογώ γινότανε ανυπόφοροι και στο τέλος ακυρώνανε και την συμμαχία μας! Μου πήρε καιρό να καταλάβω πως οι δημιουργοί του παιχνιδιού ήτανε χρόνια μπροστά έχοντας ενσωματώσει στη δημιουργία τους τον πιο κλασικό κανόνα λειτουργίας του διεθνούς συστήματος: Το δίλημμα ασφαλείας. Με πολλή συντομία αυτό που μας λέει το δίλημμα είναι πως όσο το κράτος Α παράγει ασφάλεια για τον εαυτό του, τόσο πιθανότερο είναι να προκαλέσει ανασφάλεια στο κράτος Β, ασχέτως των προθέσεων του κράτους Α. Ακόμη λοιπόν κι αν εγώ έπαιζα εντελώς χίπικα και δεν θα πείραζα τους συμμάχους μου, ο τρισμέγιστος δημιουργός του παιχνιδιού είχε κάνει την ένεση πραγματικότητας στο σύστημα και ταυτόχρονα με προσγείωσε πρόωρα στον σκληρό κόσμο του ρεαλισμού. Το παράδειγμα του Πρώτου Παγκοσμίου που δίνει η wikipedia στο ανωτέρω λινκ είναι από τα πιο κλασικά: κανείς δεν ήθελε πόλεμο κι όμως δυο-τρεις πυροβολισμοί στο Σεράγεβο φτάνανε για να γίνει της κολάσεως. Και πώς να μην γίνει όταν όλοι φοβότανε όλους και προτίμησαν να πολεμήσουν τότε αντί να πολεμήσουνε σε καμιά 10ρια χρόνια με χειρότερο συσχετισμό;

Fleur-de-lis

2010-03-19T22:23:00.009Z

Στη γλώσσα μας το λέμε και "Γαλλικό Κρίνο" και είναι ένα αρκετά διαδεδομένο εραλδικό σύμβολο. Συνδεδεμένο για χρόνια με την γαλλική μοναρχία και τους Βουρβώνους έμεινε άστεγο τη στιγμή που το κεφάλι του Λουδοβίκου XVI αποσπάστηκε κάπως αφύσικα από το υπόλοιπο σώμα του. Εξαφανισμένο από την μετεπαναστατική Γαλλία, επιβιώνει στη σημαία του Κεμπέκ (γαλλική αποικία μέχρι που κατελήφθη από τους Άγγλους το χίλια εφτακόσια κάτι) όπως και στο πιο απίθανο μέρος: σε παλιές (ως το 1801) εκδοχές του οικόσημου της Αγγλικής μοναρχίας, από όπου και η λεπτομέρεια στην ακόλουθη φωτογραφία. Στα οικόσημα της Σκωτίας υπήρχε ανέκαθεν, πράγμα που επιβεβαιώνει τις υποψίες μου ότι οι Σκώτοι μέχρι να ενσωματωθούνε στο Ηνωμένο Βασίλειο παίζανε τον ρόλο του τοπικού προτεκτοράτου της Γαλλίας και μπαίνανε στο μάτι των Άγγλων. Εν πάσει περιπτώσει, μέχρι οι Γάλλοι να αποφασίσανε ότι θέλανε να ξεφορτωθούνε την μοναρχία τους, η εθνική τους σημαία ήτανε λευκή με μερικές δεκάδες χρυσά Fleurs-de-lis, πράγμα που την καθιστούσε ιδιαίτερα ιδανική σε περίπτωση μάχης. Γιατί μπορούσανε να έχουνε στην μια όψη της σημαίας κεντημένα τα κρινάκια και την άλλη να την αφήνουνε λευκή, οπότε αν θέλανε να παραδοθούνε να μην χρειαζότανε να φτιάξουνε λευκή σημαία. Φυσικά αυτό το σενάριο είναι αποκύημα της φαντασίας μου: ούτως ή άλλως οι στολές τους ήτανε λευκές επί μοναρχίας οπότε κάλλιστα μπορούσανε να ανεμίσουνε ένα χιτώνιο στην απελπισία τους χωρίς να χρειαστεί να έχουνε σημαία δύο όψεων (άσε που ο αέρας μπορεί να την πήγαινε όπου ήθελε και να προκαλούσε σύγχυση)! Ξέφυγα όμως, οπότε παραθέτω την φωτογραφία:

Ο Γαλλικός κρίνος είναι αυτό το χρυσό σχηματάκι στο μπλε φόντο του πάνω δεξιά τεταρτημορίου Επίσης βρίσκεται στην κορδέλα που στεφανώνει το κακοζωγραφισμένο rampant lion στα άνω αριστερά και κάτω δεξιά τεταρτημόρια Και πάμε λίγο και στη βοτανολογική διάσταση του προβλήματος. Τόσο εμείς όσο και οι ίδιοι οι Γάλλοι αποκαλούμε το σχήμα "κρίνο" (lilium) το οποίο λιλιουμ όμως θέλει πολλή φαντασία για να θυμίσει την εραλδική απεικόνιση. Η αλήθεια είναι ότι μοιάζει περισσότερο με ίριδα σαν κι αυτήν της ακόλουθης φωτογραφίας, που φωτογράφισα πέρυσι στους βοτανικούς. Για να είμαι απόλυτα ειλικρινής νομίζω πως είναι ίριδα, μην με λιθοβολήσετε αν κάνω λάθος! Επίσης είναι λίγο χοντρουλή αλλά αυτήν βρήκα, αυτήν θα σας δείξω:

Ξυδάκι πάτερ

2010-03-16T18:26:00.004Z

Κι εκεί που η μέρα φαινότανε να πάει κατ' ανέμου ήρθε ο ελληνικός τύπος να την σώσει. Διαβάζουμε λοιπόν στην Ελευθεροτυπία ότι η εκκλησία θα φορολογηθεί, πίνουμε μια γουλιά καφέ, κοιτάμε το ημερολόγιο και βεβαιωνόμαστε πως δεν είναι πρωταπριλιά κι έπειτα γέρνουμε αναπαυτικά στην πολυθρόνα μας και απολαμβάνουμε τον καθυστερημένο θρίαμβο του κράτους που αποφάσισε να γίνει λίγο πιο κοσμικό έναντι των δυνάμεων του σκότους! Επειδή όμως η χαιρεκακία δεν μας αφήνει να ηρεμήσουμε θέλουμε να δούμε και τις αντιδράσεις της άλλης πλευράς. Πέφτουμε λοιπόν επάνω στο θρηνητικό δημοσίευμα με τίτλο "Σοκ από τα μέτρα φορολόγησης της Εκκλησίας". Εδώ σκάμε το δεύτερο χαμογελάκι της ημέρας. Δεν θα σταθώ στην επίκληση των κρατών του πρώην υπαρκτού που χρησιμοποιούνται σαν παράδειγμα προς μίμηση, ενώ αν ρωτήσετε στις ίδιες χώρες ενδεχομένως να βλέπουνε την Ελλάδα ως παράδειγμα προς μίμηση... Θα σταθώ όμως σ' αυτό: "τότε τα νέα μέτρα θα αποβούν εξοντωτικά για τις φτωχές και μικρές επαρχιακές μητροπόλεις" . Τον δρόμο για μια ακόμα φορά μας τον δείχνει η εκκλησία της Σκωτίας και το παρόν ιστολόγιο είναι στην ευχάριστη θέση να προτείνει ένα ριζοσπαστικό μέτρο επίλυσης του προβλήματος. Συγχωνεύσεις εκκλησιών! Κρίση δεν έχουμε; οι εταιρ... γκουχ ιδρύματα ήθελα να πω που ζορίζονται μπορούνε να προβούνε σε συγχωνεύσεις για να μειώσουνε τα έξοδα. Απολαύστε (επισημαίνουμε πως η συνωνυμία της εκκλησίας που προέκυψε με μεγάλη τράπεζα του Ηνωμένου Βασιλείου είναι εντελώς συμπτωματική):

Another Good Question

2010-03-08T22:34:00.004Z

Συνεχίζουμε με αμείωτο ενδιαφέρον την περιήγηση στον χώρο των εκκλησιαστικών πόστερς που είναι μια από τις αγαπημένες δραστηριότητες διασκέδασής μας εδώ στον βορρά. Σήμερα θα μοιραστώ μαζί σας μια μοναδική καλλιτεχνική δημιουργία την οποία έχω εντοπίσει εδώ και καιρό αλλά έπρεπε να φωτογραφίσω κάποια στιγμή μην ξεθωριάσει από τον ανελέητο ήλιο της Σκωτίας (εδώ δεν ξέρουμε αν πρέπει να γελάσουμε ή να κλάψουμε). Στην αρχή λοιπόν ξεκινάει με ένα εξυπνούτσικο λογοπαίγνιο που παίζει με τις ομοιότητες των λέξεων bitch και beach [1] για να ακολουθήσει μια ερώτηση του τύπου "μα γιατί κόπηκα στην γεωλογία πρώτου εξαμήνου;" [2] Κι επειδή δεν μας θεωρεί και τόσο έξυπνους ώστε να καταλάβουμε που το πάει μας πετάει κι ένα God κάτω από την ξαπλώστρα...Απολαύστε:

-------------------------------------------

[1] Η πατρότητα του λογοπαιγνίου αμφιβάλλω αν ήτανε του δημιουργού της αφίσας

[2] Η απάντηση δεν θα μαθευτεί ποτέ αλλά εικάζεται πως σε ερώτηση για τον σχηματισμό των πετρωμάτων ο εν λόγω δημιουργός έδωσε την απάντηση πως ο Θεός την πρώτη μέρα άπλωσε τα πετρώματα σε στρώσεις με την σπάτουλα σαν να έφτιαχνε κέηκ, την δε δεύτερη μέρα τίναξε την άμμο εν είδη ζάχαρης άχνης για να δώσει ένα πιο καλτ φινίρισμα.

Γιατί είμαστε ευρωπαίοι (κατά Humhprey)

2010-03-02T00:49:00.002Z

Παρακολουθώ όσο μπορώ την συζήτηση για την Ευρώπη, για το αν υπήρχε κάποια 'ηθική' υποχρέωση των Ευρωπαίων να βοηθήσουν την Ελλάδα οικονομικά κτλ. Διευκρινίζω το "όσο μπορώ": η Μάγχη ψυχολογικά δημιουργεί μια απόσταση μεγαλύτερη απ' ό,τι φαίνεται στον χάρτη. Πάμε λοιπόν σε μια συζήτηση τόσο παλιά όσο η ίδια η Ευρώπη (μιλάω για την Ευρώπη ως οργανισμό δλδ από το 1957 και μετά, όχι ως ήπειρο) και για το αν ιδρύθηκε για το συλλογικό καλό ή απλά επειδή τα εθνικά συμφέροντα των μελών εξυπηρετούνταν καλύτερα έτσι. Στην τελευταία περίπτωση, το να προχωρήσεις σε ενιαίο νόμισμα χωρίς να έχει προηγηθεί πολιτική ενοποίηση είναι αρκετά ριψοκίνδυνο. Εν πάσει περιπτώσει, δεν μπόρεσα να μην θυμηθώ την απολαυστική ερμηνεία του Nigel Hawthorne όταν εξηγεί σε έναν πολιτικό πως βλέπει ένας μανδαρίνος του civil service την όλη προσπάθεια.

Σπουδή στη φυγή

2010-02-27T00:59:00.003Z

Στάθηκε για λίγο ακόμα κοιτάζοντας τον ψηλό μαντρότοιχο. Ήταν τόσο κοντά που σχεδόν ακουμπούσε με την μύτη την πέτρα. Γύρισε απότομα και κοίταξε γύρω του, δεν υπήρχε ψυχή, τουλάχιστον όχι μέχρι εκεί που άρχιζε το δάσος. Πέταξε το τσιγάρο στο ξερό χορτάρι και το πάτησε νευρικά. Το τελευταίο που χρειαζότανε αυτή τη στιγμή ήταν να βάλει καμιά φωτιά. Ξεκίνησε διστακτικά για το δάσος, δεν απείχε και πάνω από μερικές δρασκελιές. Συνήθως θα περπατούσε αργά και αμέριμνα σ' αυτό το δάσος που του είχε προσφέρει τόσες λαχτάρες στα μικράτα του, μα όχι σήμερα. Σήμερα δεν είχε καιρό για ονειροπολήσεις, ούτε να χαζέψει το χαλί από τα περσινά ξερά φύλλα, ούτε τους κισσούς. Περπατούσε γρήγορα και νευρικά κοιτώντας προσεκτικά δεξιά κι αριστερά, προσπαθώντας να διακρίνει το παραμικρό μέσα στους ίσκιους. Πρέπει να ήτανε αρκετά προσηλωμένος γιατί δεν διαπίστωσε πως τα πουλιά ήτανε ασυνήθιστα σιωπηλά. Το ξέφωτο με το ψηλό χορτάρι το μισούσε, ειδικά το καλοκαίρι. Έκρυβε κάθε λογής δυσάρεστες εκπλήξεις: από φίδια που τρέχανε βιαστικά να κρυφτούν κάτω από τον σωρό με τις πέτρες καταμεσής του ξέφωτου εώς -συνηθέστερα- τις κολιτσίδες που κολλούσανε στα κορδόνια των παπουτσιών και τις κάλτσες του. Το διέσχισε με γοργό βήμα για να ξαναβρεθεί στους ίσκιους του δάσους. Στην ξύλινη γέφυρα έλειπε μια σανίδα, το θυμότανε και την δρασκέλισε προσεκτικά, άλλωστε πλησίαζε πλεον. Το σπίτι ήδη φαινότανε πίσω απ' τα τελευταία δέντρα ή ό,τι τέλος πάντων έχει απομείνει απ' αυτό. Έπρεπε να βιαστεί γιατί σουρούπωνε και δεν είχε καμία διάθεση να ξεμείνει εκεί τη νύχτα. Αφού έκανε μια γρήγορη βόλτα γύρω από το σπίτι πλησίασε διστακτικά την πόρτα. Ήξερε πως δεν ήτανε κλειδωμένα, δεν υπήρχε νόημα άλλωστε, ήτανε εγκαταλελειμμένο χρόνια. Η παλιά ντουλάπα ωστόσο ήτανε ακόμα μέσα στην κρεβατοκάμαρα, έκανε ένα γύρω το δωμάτιο με το βλέμμα του κι έπειτα την άνοιξε αποφασιστικά Αυτό που είδε τον πάγωσε στιγμιαία, έκανε δυο βήματα πίσω κι έπειτα γύρισε την πλάτη του και άρχισε να τρέχει. Σκόνταψε στην σανίδα που έλειπε από το γεφυράκι. Σηκώθηκε γρήγορα και κοίταξε πανικόβλητα πίσω: τον ακολουθούσε. Συνέχισε να τρέχει με όλη του τη δύναμη και διέσχισε το ξέφωτο και το δάσος μέσα σε λίγα λεπτά. Σταμάτησε απότομα μπροστά στον μαντρότοιχο και γύρισε λαχανιάζοντας να κοιτάξει πίσω του: πλησίαζε, έβγαινε με γοργό βήμα από το δάσος και το σχήμα του ίσα που διαγράφονταν στο λυκόφως. Μόλις ξαναβρήκε την ανάσα του, ξαναγύρισε προς τον μαντρότοιχο και φώναξε θριαμβευτικά: "Φτου φτου ένας Γιώργος!" (δισκλέημερ: ας με συγχωρέσει ο ανώνυμος δημιουργός του σχετικού ποντιακού ανεκδότου, μα δεν άντεξα στον πειρασμό να το κακοποιήσω)

'Πάρε με από το χέρι να μου δείξεις τον κόσμο'

2010-02-25T02:08:00.006Z

"Πάρε με από το χέρι να μου δείξεις τον κόσμο. Ο μεγάλος χάρτης σχισμένος. Η γεωγραφία χαμένη ανάμεσα σε άχρηστα βιβλία. Ο εξάντας δίχως φακούς. Τους βγάλαμε για ν' ανάψουμε τσιγάρα. Σπασμένο το παλινώριο. Η ρίγλα ζαβωμένη. Το βελόνι της πυξίδας τρελάθηκε και τρεκλίζει. Την μπαρκέτα την έκοψε κυνηγός, μπορεί και σκυλόψαρο. Μετζαρόλι; μα ο άμμος δεν βολεί να περάσει. Ας μετρήσουμε τον ήλιο με τα δάχτυλα. Ποιόν απ' όλους;

-Λίγη γαλέτα...

-Πάρε... γιατί φτύνεις;

-Νερό.

-Σώθηκε.

-Είπες πως για μένα θ' ανοίξεις την φλέβα σου.

-Δες. Την άνοιξα. Δεν τρέχει στάλα.

-Στεριά. Νά τη. Τρεις φοινικιές.

-Όχι. Πέντε...Εφτά...Χίλιες. Μήτε μισό μίλι. Κοντά.

-Δος μου τα κουπιά.

-Είναι σάπια. Ολότελα.

-Τότε ας φτάσουμε κολυμπώντας.

-Κοίταξε το στόμα του σκύλου, πως περιμένει.

-Ρίξε την γαλέτα.

-Την ξερνά και την πετά πάλι απάνω μας. Δε βλέπεις; Στάσου να πέσω. Θα χορτάσει. Θα προλάβεις να βγεις τη στεριά. Φυσάει. Είναι κόντρα. Αλαργεύουμε. Βρέχει. Πιες. Κοιμήσου, θα σε φυλάω.

-Κοιμάμαι. Είναι καιρός που κοιμάμαι.

-Τι ωραία που είναι τα μαλλιά σου. Άσε με να τα καθαρίσω από το αλάτι.

-Όχι.

-Γιατί γλιστράς από τα χέρια μου; Που είσαι; Έχω καινούργια tatoo να σου δείξω. Μην ξυπνάς... Έτσι όπως είσαι, θα σε βάλω φιγούρα στην πλώρη... Κοριτσάκι. Πιάσε με από το χέρι να μου δείξεις τον κόσμο.

-Δεν έχω χέρι. Δεν υπάρχει κόσμος"

-----------------------------------

Ν. Καββαδίας 'Βάρδια' (1954), εκδόσεις Άγρα 2008. Γλωσσάρι για όσους (όπως κι εγώ άλλωστε) δεν γνωρίζουν τι είναι το μετζαρόλι εδώ.

Η ειρωνεία της Casablanca

2010-02-22T02:20:00.005Z

Μια από της πιο δυνατές σκηνές της ταινίας είναι αυτή που οι Γάλλοι σε ένα συναισθηματικό ξέσπασμα τραγουδούν τη Μασσαλιώτιδα πιο δυνατά από το εμβατήριο των Γερμανών κατακτητών. Θα αποφύγω τον πειρασμό να σχολιάσω τις κάπως υπερβολικές ερμηνείες και θα πάω στο θέμα μου κατευθείαν. Το βιντεάκι νομίζω είναι μια από τις παραστατικότερες -έστω και ακούσια- περιγραφές της σημασιολογίας του εθνικισμού και της συναισθηματικής φόρτισης που προκαλεί, με δυο λόγια της μαγείας του φαινομένου. Δεν αμφιβάλλω πως αυτή η σκηνή αν συνέβαινε στην πραγματικότητα θα προκαλούσε στους Γάλλους την αντίδραση που είδαμε στην ταινία, με την δακρυσμένη κοπέλα να τραγουδάει "Mugir ces féroces soldats ? Ils viennent jusque dans nos bras.." και ειλικρινή το δίχως άλλως συγκίνηση. Η μάλλον ακούσια ειρωνεία του σκηνοθέτη βρίσκεται στο 1.55 όπου μπροστά από την ενθουσιώδη κιθαρίστρια βλέπουμε έναν πιθανότατα μαροκινό (κρίνοντας από το φέσι) να καπνίζει ασυγκίνητος. Δεδομένου του ότι το Μαρόκο είχε γίνει Γαλλικό προτεκτοράτο το 1912 νομίζω πως ο φίλος της σκηνής είναι απόλυτα δικαιολογημένος να κάθεται ασυγκίνητος. Ο ύμνος που προκαλεί ρίγη συγκίνησης για τους Γάλλους μιλώντας για ελευθερία και λίγο πολύ πανανθρώπινες αξίες, είναι για τον ίδιο ενδεχομένως όσο μισητό είναι το εμβατήριο των Γερμανών. Κι επειδή μ' αρέσουν τα οξύμωρα, πολύ άνετα μπορώ να φανταστώ Γερμανούς σε μια μπιραρία της Έσσης να τραγουδάνε το Deutschlandlied (ειδικά την τρίτη στροφή που μιλάει για ελευθερία και δικαιοσύνη και άλλες λίγο πολύ πανανθρώπινες αξίες) μπροστά στους Γάλλους αξιωματικούς του στρατού κατοχής της Ruhr 20 χρόνια νωρίτερα. Κι έτσι σοφοί που γίνατε με τόση πείρα, απολαύστε και το βιντεάκι (με τις απολογίες μου που δεν μπόρεσα να το ενσωματώσω στην ανάρτηση).